Showing posts with label ანალიტიკა. Show all posts
Showing posts with label ანალიტიკა. Show all posts
Sunday, November 1, 2009
რუსეთისა და აღმოსავლეთ ევროპის ურთიერთობებში წარსული ბევრს ნიშნავს
მოსკოვი - ბერლინის კედლის დაცემის შემდეგ ორი ათეული წელი გავიდა, მაგრამ რუსეთსა და ყოფილი აღმოსავლეთის ბლოკის ქვეყნებს შორის ურთიერთობა დაძაბული რჩება, ხოლო მოსკოვი ურთიერთობათა გაუმჯობესების დაბლოკვაში ევროპის კავშირს ადანაშაულებს.
”ეს ურთიერთობები ორივე მხარისთვის მოგონებებითაა დაღდასმული და ამის მოგვარება მალე ვერ მოხერხდება” - ამბობს მარია ლიპმანი, მოსკოვის კარნეგის ცენტრის ექსპერტი.
”აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნები კომუნისტური ტყვეობის შემდეგ თავის ახალ იდენტობას ევროპაში დაბრუნებით აყალიბებენ. რუსეთი კი, თავის მხრივ, სუპერსახელმწიფოს სტატუსის დაკარგვის პერიოდს გადის” - განაცხადა ლიპმანმა.
რუსულ საზოგადოებას არ განუხორციელებია ის ძალისხმევა მეხსიერებაზე, რომლითაც საბჭოთა წარსულს შეურიგებოდა, ამბობს დენის ვოლკოვი, დამოუკიდებელი ცენტრის Levada-ს სოციოლოგი.
ამით შეიძლება აიხსნას ის, რომ რუსეთი მეორე მსოფლიო ომის ნებისმიერ ალტერნატიულ ისტორიულ ინტერპრეტაციას არ იღებს და უარს ამბობს კატინში, 1940 წელს სტალინის ბრძანებით, მასობრივად მოკლული პოლონელი ოფიცრების საქმის გამოძიებაზე.
ეს განაწყენება ორმხრივი კავშირებისთვის ძალიან ბევრს ნიშნავს და მოსკოვს ევროპის კავშირთან ურთიერთობათა გაუმჯობესებას ურთულებს, მით უფრო, რომ ევროკავშირის წევრებს შორის არიან აღმოსავლეთ ევროპის ყოფილ კომუნისტურ სახელმწიფოთა უმეტესობა.
რუსეთისა და ევროპის კავშირის მნიშვნელოვანი მოლაპარაკებები პარტნიორულ შეთანხმებაზე ორი წლის მანძილზე იბლოკებოდა რუსეთის მიერ პოლნური ხორცის იმპორტის აკრძალვის გამო.
ახალმა გეოპოლიტიკურმა გარემოებებმა ისეთებმა, როგორიცაა აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნების გაწევრიანება ნატოში, პოლონეთისა და ჩეხეთის რესპუბლიკის თანხმობა აშშ-ს სარაკეტო ფარის ელემენტების განთავსებაზე საკუთარ ტერიტორიაზე, მოსკოვი, რომელიც ამაში ვაშინგტონის გავლენას ადანაშაულებდა, განარისხა.
პოლონეთი და ბალტიისპირეთის ქვეყნები ჩრდილო ნაკადის, იმ გაზსადენის ოპონონეტთა ავანგარდში არიან, რომელმაც რუსეთი ბალტიის ზღვის მეშვეობით გერმანიას უნდა დაუკავშიროს. მათი აზრით, მოსკოვი ამ პროექტით მათთვის გვერდის ავლას ცდილობს.
გარდა ამისა, ეს ქვეყნები მხარს უჭერენ უკრაინისა და საქართველოს პრო-დასავლურ რეჟიმებს, არადა მოსკოვი ამ სივრცეს, იმ რეგიონად განიხილავს, სადაც მეტად, თუ ნაკლებად თავისი გავლენა უნდა შეინარჩუნოს.
”რუსეთს არ სჯერა საბჭოთა კავშირის ყოფილი სატელიტების დამოუკიდებლობის და მიჩანია, რომ თუ ისინი ახლა ჩვენზე არ არიან დამოკიდებულნი, ე.ი. ვიღაც სხვაზე არიან” - ამბობს ვოლკოვი.
ამ მტრობას, მიმართულს ”მოღალატეთა” და ვაშინგტონის მიერ დაქირავებულ ძალთა წინააღმდეგ, სახელმწიფოს მიერ კონტროლირებადი რუსული მედიაც ავრცელებს და მას იზიარებს საზოგადოებაც, რომელიც საბჭოთა ეპოქისთვის დამახასიათებელ ანტი-ამერიკულ ლოზუნგებს მიჩვეულია, დასძენს ვოლკოვი.
ვლადიმერ კუმაჩოვი, რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის ექსპერტი ამ მსოფლმხედვას იცავს.
”იმისთვის, რომ შეერთებულ შტატებს ემსახუროს, ახალი ევროპა რუსეთთან კონფრონტაციაში შედის” - ამბობს ის. ”ვაშინგტონს არ სურს რუსეთის დაახლოება ევროპის კავშირთან, რადგან ეს ევროპას ამერიკისგან უფრო დამოუკიდებელს გახდის”.
”პოლონეთი, რუმინეთი, უნგრეთი, ბულგარეთი და ჩეხეთის რესპუბლიკა ენერგეტიკული პროექტების საბოტირებას ახდენენ, თავის ქვეყნებში რუსული ბიზნესის შეღწევას წინააღმდეგობას უწევენ და ამით აზარალებენ საწარმოებს, რომელთა გადარჩენა რუსეთს შეეძლო” - ჩივის ის.
რაც შეეხება უფრო მეგობრულად განწყობილ ქვეყნებს ისეთებს, როგორიცაა სერბეთი, ანალიტიკოსები მზარდ კონტაქტებს, ენერგეტიკულ სექტორში არსებული ორმხრივი ინტერესებით ხსნიან.
საქართველოსთან კონფლიქტმა დაადასტურა, რომ ”რუსეთს მოკავშირეები არა ყავს”, ამბობს ლიპმანი. ბელორუსიამაც კი, რუსეთთან ყველაზე დაახლოებულმა ყოფილმა საბჭოთა რესპუბლიკამ არ აღიარა საქართველოს ორი სეპარატისტული რეგიონის დამოუკიდებლობა, ამბობს ის.
ორიგინალი Click Here to Read More..
Saturday, October 31, 2009
თურქეთს თეირანთან ფლირტი აქვს
სარედაქციო წერილი
ნატო-ს ერთადერთი მუსულმანური ქვეყანა ირანთან ვაჭრობის გაფართოვებით დასავლეთის იმ ძალისხმევას უთხრის ძირს, რომელიც ირანს ბირთვულ იარაღს არიდებს
მიუხედავად იმისა, რომ კონგრესმა შეიძლება ის კანონი მიიღოს, რომელიც უცხოურ კომპანიებს ირანისთვის ნავთობის მიყიდვის გამო დასჯის, ხოლო გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია, ბირთვული მოლაპარაკებების მიმდინარე რაუნდის ჩაშლის შემთხვევაში, ამ ქვეყნის წინააღმდეგ სანქციების დასაწესებლად ემზადება, ირანელი ლიდერები ამ კვირას ამაღლებულ განწყობაზე იყვნენ, რადგან ისინი ახლო-აღმოსავლეთის საკვანძო სახელმწიფოსთან ვაჭრობის გასამმაგებას გეგმავენ.
მაშ რომელია ის ყალთაბანდი ქვეყანა, რომელიც დასავლეთის ძალისხმევას არ დაუშვას თეირანის მიერ ბირთვული იარაღის მიღება, ძირს უთხრის? სირია, ან იქნებ არაპროგნოზირებადი საუდის არაბეთი? სინამდვილეში ეს თურქეთია, ნატო-ს წევრი, პერსპექტივაში ევროპის კავშირისაც და შეერთებული შტატების სტრატეგიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი მუსულმანი მოკავშირე.
თურქეთის პრემიერ-მინისტრმა რეჯეპ ტაიპ ერდოღანმა ოთხშაბათს გამოამზეურა გეგმა, რომლის თანახმადაც ორ ქვეყანას შორის ვაჭრობა დღეს არსებული დონიდან, რაც $7 მილიარდს უტოლდება, 2011 წლისთვის $20 მილიარდამდე გაიზრდება. როგორც იტყობინებიან, თურქეთი და ირანი ელექტროსადგურების, ბანკების და ბუნებრივი აირის მოპოვების სფეროში თანამშრომლობის შესახებ შეთანხმდნენ, რაც ირანს იმ ეკონომიკურ ტკივილს შეუმსუბუქებს, რომელიც შეიძლება გაერთიანებული ერების მიერ დაწესებულ მკაცრ სანქციებს გამოეწვია. ამ შეთანხმებამ ცეცხლი შეუნთო შფოთს იმის თაობაზე, რომ თურქეთი, დემოკრატიული მუსულმანური ქვეყნის მოდელი, ევროპასა და არაბულ სამყაროს შორის სასიცოცხლო ხიდს, ზურგს აქცევს დასავლეთს და აღმოსავლურ ისლამისტურ რეჟიმებს იხუტებს გულში.
ზოგიერთი ამ შიშთაგან, ალბათ გაზვიადებულია. ამ ვითარებაში დიდი წვლილი თურქეთისა და ისრაელის ურთიერთობების გაუარესებამაც შეიტანა. ეს ურთიერთობები, ერთ დროს ნელ-თბილი, 2008 წლის ღაზაში შეჭრის შემდეგ ერთიანად გაცივდა, მაგრამ ეს მხოლოდ ახლო-აღმოსავლეთის პოლიტიკაა, მაშინ ერდოღანი ღაზასთან დაკავშირებულ აღშფოთებას ირეკლავდა და ისრაელზე თავდასხმით შინ თავის სტატუსს განამტკიცებდა. ცოტაა იმის შანსი, რომ თურქეთი ისრაელთან ურთიერთობების შეწყვეტით საფრთხეს შეუქნის თავის კავშირებს შეერთებულ შტატებთან და ევროპასთან.
მაგრამ თეირანტან ანკარას მზარდი ურთიერთობა შემაშფოთებელია. ამაში ბრალი ნაწილობრივ ისეთ ევროპელ ლიდერებს მიუძღვით, როგორიცაა საფრანგეთის პრეზიდენტი ნიკოლა სარკოზი, რომლის წინააღმდეგობაც ევროპის კავშირში თურქეთის გაწევრიანებისადმი, თურქეთში ანტი-დასავლური განწყობების გამწვავების მიზეზი გახდა. კიდევ ერთი ფაქტორი ქვეყნის ახლად აღმოჩენილი თვითდარწმუნებაა. მისმა ეკონომიკურმა და გეოპოლიტიკურმა მნიშვნელოვნებამ თურქეთი ისეთ პოზიციაში ჩააყენა, როდესაც მას შეუძლია დიდი ხნის ნანატრი სურვილი აისრულოს და მსოფლიო დიპლომატიურ არენაზე მნიშვნელოვან მოთამაშედ იქცეს. ირანთან ფლირტი ის გზაა, რომლის მეშვეობითაც თურქეთს გლობალური ძალაუფლების მფლობელთაგან მისი დამოუკიდებლობის დემონსტრირების საშუალება ეძლევა.
ეს თვითდარწმუნება, ალბათ ყველაზე სრულად 7 დეკემბერს გაცხადდება, მაშინ როდესაც ერდოღანი ვაშინგტონში პრეზიდენტ ობამასთან სტუმრად ჩავა. მისგან შემტევ პოზიციას ელიან, მაგრამ ობამამაც პატარა გაკვეთილი უნდა ჩაატაროს. ბირთვული ირანი თურქეთის ინტერესებში არ არის და ერდოღანის არაერთი განცხადება იმის შესახებ, რომ თეირანი მხოლოდ ენერგეტიკული პროგრამითაა დაინტერესებული ან სასაცილომდე მიამიტურია, ან სახიფათოდ ცინიკური.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
ნატო-ს ერთადერთი მუსულმანური ქვეყანა ირანთან ვაჭრობის გაფართოვებით დასავლეთის იმ ძალისხმევას უთხრის ძირს, რომელიც ირანს ბირთვულ იარაღს არიდებს
მიუხედავად იმისა, რომ კონგრესმა შეიძლება ის კანონი მიიღოს, რომელიც უცხოურ კომპანიებს ირანისთვის ნავთობის მიყიდვის გამო დასჯის, ხოლო გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია, ბირთვული მოლაპარაკებების მიმდინარე რაუნდის ჩაშლის შემთხვევაში, ამ ქვეყნის წინააღმდეგ სანქციების დასაწესებლად ემზადება, ირანელი ლიდერები ამ კვირას ამაღლებულ განწყობაზე იყვნენ, რადგან ისინი ახლო-აღმოსავლეთის საკვანძო სახელმწიფოსთან ვაჭრობის გასამმაგებას გეგმავენ.
მაშ რომელია ის ყალთაბანდი ქვეყანა, რომელიც დასავლეთის ძალისხმევას არ დაუშვას თეირანის მიერ ბირთვული იარაღის მიღება, ძირს უთხრის? სირია, ან იქნებ არაპროგნოზირებადი საუდის არაბეთი? სინამდვილეში ეს თურქეთია, ნატო-ს წევრი, პერსპექტივაში ევროპის კავშირისაც და შეერთებული შტატების სტრატეგიულად ყველაზე მნიშვნელოვანი მუსულმანი მოკავშირე.
თურქეთის პრემიერ-მინისტრმა რეჯეპ ტაიპ ერდოღანმა ოთხშაბათს გამოამზეურა გეგმა, რომლის თანახმადაც ორ ქვეყანას შორის ვაჭრობა დღეს არსებული დონიდან, რაც $7 მილიარდს უტოლდება, 2011 წლისთვის $20 მილიარდამდე გაიზრდება. როგორც იტყობინებიან, თურქეთი და ირანი ელექტროსადგურების, ბანკების და ბუნებრივი აირის მოპოვების სფეროში თანამშრომლობის შესახებ შეთანხმდნენ, რაც ირანს იმ ეკონომიკურ ტკივილს შეუმსუბუქებს, რომელიც შეიძლება გაერთიანებული ერების მიერ დაწესებულ მკაცრ სანქციებს გამოეწვია. ამ შეთანხმებამ ცეცხლი შეუნთო შფოთს იმის თაობაზე, რომ თურქეთი, დემოკრატიული მუსულმანური ქვეყნის მოდელი, ევროპასა და არაბულ სამყაროს შორის სასიცოცხლო ხიდს, ზურგს აქცევს დასავლეთს და აღმოსავლურ ისლამისტურ რეჟიმებს იხუტებს გულში.
ზოგიერთი ამ შიშთაგან, ალბათ გაზვიადებულია. ამ ვითარებაში დიდი წვლილი თურქეთისა და ისრაელის ურთიერთობების გაუარესებამაც შეიტანა. ეს ურთიერთობები, ერთ დროს ნელ-თბილი, 2008 წლის ღაზაში შეჭრის შემდეგ ერთიანად გაცივდა, მაგრამ ეს მხოლოდ ახლო-აღმოსავლეთის პოლიტიკაა, მაშინ ერდოღანი ღაზასთან დაკავშირებულ აღშფოთებას ირეკლავდა და ისრაელზე თავდასხმით შინ თავის სტატუსს განამტკიცებდა. ცოტაა იმის შანსი, რომ თურქეთი ისრაელთან ურთიერთობების შეწყვეტით საფრთხეს შეუქნის თავის კავშირებს შეერთებულ შტატებთან და ევროპასთან.
მაგრამ თეირანტან ანკარას მზარდი ურთიერთობა შემაშფოთებელია. ამაში ბრალი ნაწილობრივ ისეთ ევროპელ ლიდერებს მიუძღვით, როგორიცაა საფრანგეთის პრეზიდენტი ნიკოლა სარკოზი, რომლის წინააღმდეგობაც ევროპის კავშირში თურქეთის გაწევრიანებისადმი, თურქეთში ანტი-დასავლური განწყობების გამწვავების მიზეზი გახდა. კიდევ ერთი ფაქტორი ქვეყნის ახლად აღმოჩენილი თვითდარწმუნებაა. მისმა ეკონომიკურმა და გეოპოლიტიკურმა მნიშვნელოვნებამ თურქეთი ისეთ პოზიციაში ჩააყენა, როდესაც მას შეუძლია დიდი ხნის ნანატრი სურვილი აისრულოს და მსოფლიო დიპლომატიურ არენაზე მნიშვნელოვან მოთამაშედ იქცეს. ირანთან ფლირტი ის გზაა, რომლის მეშვეობითაც თურქეთს გლობალური ძალაუფლების მფლობელთაგან მისი დამოუკიდებლობის დემონსტრირების საშუალება ეძლევა.
ეს თვითდარწმუნება, ალბათ ყველაზე სრულად 7 დეკემბერს გაცხადდება, მაშინ როდესაც ერდოღანი ვაშინგტონში პრეზიდენტ ობამასთან სტუმრად ჩავა. მისგან შემტევ პოზიციას ელიან, მაგრამ ობამამაც პატარა გაკვეთილი უნდა ჩაატაროს. ბირთვული ირანი თურქეთის ინტერესებში არ არის და ერდოღანის არაერთი განცხადება იმის შესახებ, რომ თეირანი მხოლოდ ენერგეტიკული პროგრამითაა დაინტერესებული ან სასაცილომდე მიამიტურია, ან სახიფათოდ ცინიკური.
ორიგინალი
Friday, October 30, 2009
რუსეთი ინტერნეტ შეტევაზე გადადის

ანა დუნინი
მართალია, რუსი ჰაკერების მასშტაბური შეტევები ცენტრალური და აღმოსავლეთ- ევროპის სახელმწიფო ორგანიზაციებზე (რამდენადაც ჩვენთვის ცნობილია) ძალიან იშვიათია, თუმცა მათი ბოლოდროინდელი გააქტიურება იმაზე მეტყველებს, რომ უახლოეს მომავალში უსაფრთხოების თვალსაზრისით მათ სერიოზული პრობლემების შექმნა შეუძლიათ
სექტემბრის კიბერ-თავდასხმა პოლონეთზე, რომელსაც რუსეთთან კონფლიქტი აქვს, ამ ქვეყნის წინააღმდეგ მორიგი გამოხტომა იყო. ამას წინ უძღოდა 2007 წელს ქსელში ესტონეთის და 2008 წელს საქართველოს წინააღმდეგ განხორციელებული ქმედებები. აბსოლუტურად შესაძლებელია, რომ რუსეთის დავა მეზობლებთან მომავალშიც გადაიზრდება კიბერ-ინციდენტებში, როგორც ეს ბოლო წლებში იყო, განსაკუთრებით იმ ფაქტს თუ გავითვალისწინებთ, რომ ინტერნეტ-მომსახურებაზე სულ უფრო მზარდი დამოკიდებულება სამოქალაქო ქსელური ინფრასტრუქტურის მოწყვლადობას აძლიერებს.
მიუხედავად იმისა, რომ მსგავსი ქმედებები არ არის სრულმასშტაბიანი ომი, აბსოლუტურად შესაძლებელია, რომ ზოგიერთ შემთხვევაში ისინი ერთგვარი გაფრთხილება და სხვა სახელმწიფოების კიბერნეტიკული უსაფრთხოების სისტემის შემოწმების მცდელობა იყო. აბსოლუტურად შესაძლებელია ისიც, რომ ნაციონალურ მთავრობებს, ასევე საერთაშორისო ალიანსებს, მაგალითად ისეთებს როგორიცაა ნატო, მალე მასშტაბური კიბერ-თავდასხმებისგან დასაცავად თავიანთი მეთოდების სრულყოფა მოუხდეთ, ისე როგორც ეს ამერიკის ადმინისტრაციამ გააკეთა. მან უკვე ჩაატარა საკუთარი კიბერნეტიკული უსაფრთხოების დამცავი სისტემის ანალიზი, ამჟამად კი იმაზე ფიქრობს, რომ კიბერ-თავდასხმებთან დაკავშირებული მდგომარეობა ომის კანონებში და საკუთარი ალიანსების ფარგლებში დადებულ შეთანხმებებში მოაქციოს.
პოლონეთი
2009 წლის ოქტომბრის შუა რიცხვებში, პოლონეთის შიდა უსაფრთხოების სააგენტომ (ABW) საზოგადოებას მიაწოდა ინფორმაცია, რომ ერთი თვით ადრე ქვეყნის წინააღმდეგ ჰაკერების მასშტაბურ თავდასხმას ჰქონდა ადგილი, რაც რუსეთიდან იყო ინიცირებული. თავდასხმის ობიექტი პოლონეთის მთელი რიგი სამთავრობო ვებ-გვერდები იყო. შეტევა რუსეთის პრემიერ-მინისტრის ვლადიმერ პუტინის პოლონეთში ვიზიტის დასრულებისთანავე განხორციელდა, სადაც ის მეორე მსოფლიო ომისადმი მიძღვნილ ღონისძიებებში მონაწილეობდა. ეს პოლონეთის პარლამენტში 1939 წლის რუსულ აგრესიასა და კატინში მასობრივ დახვრეტებზე გამართული მწვავე დებატების ფონზე მოხდა.
ამ შეტევამდე ჯერ კიდევ რამდენიმე თვით ადრე, როდესაც პოლონეთმა და ჩეხეთმა შეერთებულ შტატებთან ანტი-სარაკეტო თავდაცვაზე შეთანხმებას მოაწერა ხელი, კრემლი ამ ორ ქვეყანას ანტი-სარაკეტო ფარის ელემენტების განთავსებისთვის ”ასიმეტრიული პასუხით” დაემუქრა. მართალია ამ თავდასხმის დეტალები გასაიდუმლოებულია, თუმცა ABW-ს პოლკოვნიკმა პაველ ბიალეკმა მოჰყვა, რომ მისი უწყების კიბერ-პატრულმა, რომელიც პასუხისმგებელია დაიცვას ორმოცდაათზე მეტი სახელმწიფო და ადგილობრივი სახელისუფლო ორგანოების კიბერ-სივრცე, წარმატებით გაუმკლავდა ჰაკერების შეტევებს და მოსახლეობას ამ მხრივ პრობლემები არ უგრძვნია.
ეს შეტევა ისეთი სერიოზული არ ყოფილა, როგორც ეს ორი წლით ადრე ესტონეთის წინააღმდეგ განხორციელებული კიბერ-თავდასხმა იყო, მაგრამ აბსოლუტურად შესაძლებელია, რომ ეს პოლონური კიბერ-უსაფრთხოების სისტემის ეფექტურობის შემოწმება გახლდათ. მართალია სხვადასხვა ინტერნეტ-სერვერებსა და ვებ-გვერდებზე, მათ შორის ისეთებზეც, რომლებიც სახელმწიფო უწყებებს ეკუთვნით, უმნიშვნელო თავდასხმები საკმაოდ ხშირია, მაგრამ მასშტაბებით და სიძლიერით ისინი პოლონეთის წინააღმდეგ სექტემბერში განხორციელებულ შეტევაზე გაცილებით მცირეა.
საქართველო
2008 წლის აგვისტოში სამხრეთ-ოსეთში ომის დროს რუსმა ჰაკერებმა ქართული ვებ-გვერდების წინააღმდეგ თავდასხმების მთელი სერია მოაწყვეს. ამით მათ სერიოზული ზიანი მიაყენეს საქართველოს კავშირგაბმულობის სისტემას და სერიოზულად დაეხმარნენ სამხედროებს. კვირაზე მეტ ხანს დაბლოკილი იყო ოცზე მეტი ვებ-გვერდი, მათ შორის საქართველოს პრეზიდენტის, თავდაცვის სამინისტროს, ბანკების, ასევე საინფორმაციო ვებ-გვერდები. ამერიკულმა არაკომერციულმა ორგანიზაციამ US Cyber Consequences Unit საქართველოში ჩაატარა გამოძიება და კრემლსა და განხორციელებულ შეტევას შორის პირდაპირი კავშირი ვერ აღმოაჩინა, თუმცა ის რომ საომარი ოპერაცია ქსელში განხორციელებულ ოპერაციას დროში დაემთხვა, ამ ქმედებების შესაძლო კოორდინაციას მოწმობს. რუსული და თურქული სერვერებიდან მოხდა ”ბოტნეტ” შეტევის ორგანიზება, რომლის დროსაც ათასობით მავნე პროგრამით დავირუსებული კომპიუტერი ერთდროულად გზავნიდა მოთხონას თავდასხმისთვის შერჩეულ ქართულ ვებ-გვერდებზე, რასაც საბოლოო ჯამში მათი ბლოკირება მოჰყვა.
ესტონეთი
2007 წლის აპრილსა და მაისში ესტონეთის წინააღმდეგ განხორციელებული თავისი მასშტაბებით უპრეცედენტო კიბერთავდასხმების სერია, რომელიც სამ კვირას გაგრძელდა სახელმწიფოზე მსგავსი ტიპის პირველი თავდასხმა იყო. ესტონეთი კიბერნეტიკული თვალსაზრისით ერთ-ერთი ყველაზე მოწინავე საზოგადოებაა ევროპაში, სადაც ქსელის საშუალებით უამრავი ოპერაციის განხორციელება შეიძლება, დაწყებული ელექტრონული ხმის მიცემის სისტემით - გამოცდების შედეგების მიღებით დასრულებული. იმის გამო, რომ ეს ქვეყანა ამდენად სერიოზულად არის დამოკიდებული კომპიუტერსა და ინტერნეტზე, ის ჰაკერული თავდასხმებისთვის სხვა ევროპულ სახელმწიფოებთან შედარებით ყველაზე მოწყვლადი აღმოჩნდა.
2007 წლის აპრილის ბოლოს, რუსეთის და ესტონეთის ურთიერთობები საგრძნობლად დაიძაბა. ესტონეთის დედაქალაქის ტალინის ცენტრიდან საბჭოთა ჯარისკაცების ქანდაკების გადატანასთან დაკავშირებულ დავას მასშტაბური კიბერშეტევა მოჰყვა, რამაც ესტონეთის სახელმწიფო უწყებების, პოლიტიკური პარტიების, ბანკების, გაზეთებისა და კომპანიების ვებ-გვერდების გათიშვა, ასევე სამაშველო სამსახურის ნომრის ბლოკირება გამოიწვია. ქვეყნის ინტერნეტ-საბანკო სისტემის პარალიზებამ ესტონეთის სახელმწიფო 750 მილიონი ევროთი დააზარალა, რაც ქვეყნის მშპ-ს 3%-ია. ამ შეტევის მაპროვოცირებელი აშკარა საბაბი 27 აპრილს სამხედრო ქანდაკების გადატანა გახდა, რამაც რუსულენოვანი უმცირესობის მასობრივი პროტესტი გამოიწვია და რაც დაპატიმრებებითა და პოლიციასთან სასტიკი შეტაკებებით დასრულდა.
ამ ოპერაციას, რომლის დროსაც თავდასხმისთვის შერჩეულ ვებ-გვერდებზე ყალბი მოთხოვნების ნაკადი შეიქმნა, სერვერების გადატვირთვა მოჰყვა, რის შედეგადაც ეს ვებ-გვერდები დაიბლოკა და ფაქტობრივად მწყობრიდან გამოვიდა. მიუხედავად იმისა, რომ მოთხოვნები მთელი მსოფლიოდან იგზავნებოდა, ესტონეთის უსაფრთხოების სამსახურებმა შეტევის საწყის ეტაპზე ინტერნეტში რამდენიმე მისამართის დაფიქსირება შესძლეს. აღმოჩნდა, რომ ბევრი თავდასხმა რუსული ვებ-გვერდებიდან ხდებოდა, თანაც ამ ვებ-გვერდების ნაწილი რუსეთის ფედერალურ უწყებებს ეკუთვნოდა.
ნატო-ს ექსპერტებმა ვარაუდი გამოსთქვეს, რომ ამ მასშტაბის თავდასხმას ჰაკერების მცირერიცხოვანი ჯგუფი ვერ განახორციელებდა და მათი მართვა და კოორდინაცია უფრო მაღალი დონიდან ხდებოდა. თავდასხმები 27 აპრილს, საბჭოთა ძეგლის გადატანის დღეს დაიწყო, პიკს კი 9 მაისს მიაღწია, როდესაც რუსეთი ფაშისტურ გერმანიაზე გამარჯვების დღეს აღნიშნავდა. ამ დღეს პუტინი სიტყვით გამოვიდა და ესტონეთი გააკრიტიკა.
ამ შეტევამ ნატო-ს რიგებში შეშფოთება გამოიწვია. ასეთ თავდასხმას ალიანსის ერთ-ერთ წევრზე შეიძლება ბლოკის ყველა ქვეყნისთვის სერიოზული შედეგები მოჰყვეს. მართალია ესტონეთმა ეს საკითხი ევროკავშირშიც და ნატო-შიც დააყენა, მაგრამ კიბერ-ომი ჩრდილო-ატლანტიკური ალიანსის ერთ-ერთი წევრის წინააღმდეგ, ვერ გახდება ორგანიზაციის მეხუთე მუხლის ამოქმედების საფუძველი, რადგან საერთაშორისო შეთანხმებებში ასეთი ქმედებები განსაზღვრული არ არის და იმის მიუხედავად, რომ სახელმწიფო აპარატის მუშაობას ისეთივე ზიანი მიადგა, როგორიც საომარი ქმედებების დროს.
ამ კიბერ-თავდასხმებთან რუსეთის ხელისუფლების კავშირის დამტკიცება ძალიან რთულია, მაგრამ ის მტკიცებულებები, რომლებიც ნატო-ს და ევროკავშირის გამოძიების პროცესში აღმოჩნდა, ასევე ესტონეთის უსაფრთხოების ძალთა წარმომადგენლების ვარაუდები, ამ საქმეში რუსეთის სახელმწიფოს მხრიდან ჩართულობაზე, ყველაზე ცოტა ამგვარი ქმედებების კოორდინაციაზე მიანიშნებს. კიბერ-უსაფრთხოების ზოგიერთი სპეციალისტი აცხადებს, რომ ესტონეთზე თავდასხმის დროს გამოყენებული მეთოდების და ხერხების ნაწილი, ჩვეულებრივი ჰაკერების შესაძლებლობებს აშკარად აღემატებოდა.
საბოლოოდ ესტონეთმა ვერ შესძლო იმის დადასტურება, რომ ამ თავდასხმების უკან რუსეთის სახელმწიფო იდგა, მაგრამ რუსეთის უარი თანამშრომლობასა და იმ რუსული ვებ-გვერდების საქმიანობის გამოძიების საქმეში, რომლებსაც ჰაკერების შეტევებთან კავშირი ჰქონდა, იმაზე მიუთითებს რომ რუსული მხარე ამ ქმედებებთან გარკვეულწილად მაინც დაკავშირებულია.
რუსეთის ახალგაზრდობა ჰაკერული უნარებითა და ცოდნით სახელგანთქმულია, რაც შეიძლება ქვეყანაში მასობრივი უმუშევრობისა და ინტერნეტის განვითარების შედეგი იყოს. რუსეთში ჰაკერული აქტივობის ბოლოდროინდელი გააქტიურება დიდწილად კიბერნეტიკული ვანდალიზმის უმნიშვნელო შემთხვევებს იწვევს, მაგრამ გაცილებით მასშტაბური ოპერაციებიც შეიმჩნევა. 1999 წელს რუსეთის ჰაკერების თავდასხმების სერიის შედეგად, პენტაგონის და ნატო-ს ვებ-გვერდების მუშაობა შეფერხდა, რომ აღარაფერი ვთქვათ, საკრედიტო ბარათების ”რეგულარულ” ძარცვაზე, ე.წ. ”ფიშინგ”-ზე (phishing activity) და რუსეთის პრო-ჩეჩნური, უფლებადამცველი და ოპოზიციური ვებ-გვერდების მუშაობის მოშლაზე. ზოგიერთი რუსული უწყება, უშიშროების ფედერალური სამსახურის ჩათვლით, ხშირად სარგებლობს იმ ჰაკერების მომსახურებით, რომლებიც მსოფლიოში ამ საქმის საუკეთესო სპეციალისტებად ითვლებიან. უშიშროების ფედერალური სამსახური ხშირად ამგვარ ხერხს იყენებს: ის ჰაკერს თანამშრომლობას სთავაზობს და სანაცვლოდ ჩადენილი კიბერ-დანაშულის გამო სამართლებრივი დევნისგან გათავისუფლებას ჰპირდება.
სახელმწიფო სპეც-სამსახურებისთვის ჰაკერების საქმე ძალიან კომფორტული და სასარგებლოა, რადგან მათ სერიოზული შეფერხებების შექმნა და დეზორგანიზაციის გამოწვევა შეუძლით, ხოლო მათი ბრალის დამტკიცება ძალიან რთულია. რუსი კიბერ-ექსპერტები დასავლურ პრესას ხშირად ადანაშაულებენ იმაში, რომ ის ამ პრობლემის გაშუქებისას სიტუაციას ძალიან აბუქებს, მაგრამ საუბარი იმ საფრთხეებზე, რომლებსაც ჰაკერები სხვა სახელმწიფოებს უქმნიან, უსაფუძვლო არ არის.
ორიგინალი Click Here to Read More..
Thursday, October 29, 2009
ლიბერალები მედვედევის იმედს კარგავენ, რადგან პუტინის დაბრუნების მოლოდინი გაჩნდა
ტონი ჰალპინი
თვრამეტი თვე გავიდა მას შემდეგ, რაც ის პრეზიდენტი გახდა. რუსები კი დღემდე ეძიებენ ერთი რამის დასტურს - დიმიტრი მედვედევს ცოტა უფრო მეტი რამ ევალება, ვიდრე მხოლოდ პუტინისთვის ადგილის თბილად შენახვაა იმ დროისთვის, როდესაც 2012 წელს ის კრემლში დაბრუნდება
იმედგაცრუებულმა ლიბერალებმა მედვედევში მოდერნიზატორი დაინახეს, ისეთი, რომელიც რუსეთს პუტინის ძალაუფლების ავტოკრატული ვერტიკალიდან დაიხსნიდა. ახლა ისინი იმედით ელიან მედვედევის მეორე ყოველწლიურ გამოსვლას, რომელიც მომავალ თვეში უნდა გაიმართოს. ეს ოპტიმიზმი იმ ფაქტმა წააქეზა, რომ მედვედევმა ერთი ვარაუდი გამოსთქვა - ამ გამოსვლაში ის თავის ვრცელ წერილში ”წინ, რუსეთო” გამოთქმულ იდეებს განავითარებს.
მედვედევი ნებისმიერი საზომით, როდესაც იმ პრობლემებზე ლაპარაკობდა, რომლის წინაშეც მისი ქვეყანა აღმოჩნდა, უჩვეულოდ პირდაპირი იყო. მან დაგმო ის, რომ რუსეთი ”დამამცირებლადაა დამოკიდებული” ნედლეულზე და მისი ქვეყნის ეკონომიკა ”უკიდურესად დაბალკონკურენტიანია”. ალკოჰოლიზმი და ცუდი ჯანდაცვის სისტემა მილიონობით მოქალაქეს კლავს, ”საუკუნეების მანძილზე ფეხმოკიდებულმა კორუფციამ” და დასუსტებულმა სამოქალაქო საზოგადოებამ ადამიანები პასიური და პირქუში გახადა.
რუსებს უამრავი აღსაფრთოვანებელი თვისება აქვთ, მაგრამ ”ქრთამი, ქურდობა, ინტელექტუალური და სულიერი სიზარმაცე, ლოთობა...ის მანკიერებებია, რომლებიც შეურაცხყოფენ ჩვენს ტრადიციებს” - განაცხადა მედვედევმა და განახლებული ძალისხმევა მოითხოვა, რათა ეს მანკიერებები საჯარო სივრციდან აღმოიფხვრას.
რუსების უმრავლესობა ადვილად დაეთანხმებოდა საკუთარი ქვეყნის ასეთ შეფასებას. ლიბერალები კი იმან წაახალისა, რომ მედვედევმა რუსეთს სნეულებების სამკურნალოდ ”ექსტრემალურად ღია” და კონკურენტუნარიანი პოლიტიკური კულტურის განვითარება გამოუწერა, ისეთი რომელსაც ”ქვეყნის კორუფციისგან გაწმენდით” მოტივირებული სასამართლო გაუმაგრებს ზურგს, რამაც სამეწარმეო ტალანტების გაფურჩქვნის შესაძლებლობა უნდა გააჩინოს.
პრეზიდენტს მიმდინარე კვირას ამ პრინციპებისადმი თავისი ერთგულების დემონსტრირების საშუალება მიეცა, მაგრამ როგორც ეს ხშირად ხდება, მან ეს გამოცდაც ჩააფლავა. რუსეთის პარლამენტის, დუმას ოპოზიციურმა პარტიებმა, თავხედურად გაყალბებული რეგიონალური არჩევნების გამო, რომელშიც პუტინის მმართველმა პარტიამ ”ერთიანი რუსეთი” ხმების 80% მოიპოვა, სხდომათა დარბაზი დატოვეს და შემდეგ პრეზიდენტთან შეხვედრა მოითხოვეს.
მედვედევს უკვე მიცემული ჰქონდა მაღალი შეფასება ”ერთიანი რუსეთი”-ს გამარჯვებისთვის, რამაც მისი თქმით პარტიას მართვის ”მორალური და კანონიერი” ძალაუფლება მიანიჭა. ოპოზიციის ლიდერებთან შეხვედრის დროს, რაც ტელევიზიითაც გადაიცა, მან განაცხადა, რომ ”ღიაა დიალოგისთვის”, მაგრამ როდესაც კამერები გამოირთო, მედვედევმა ცხადი გახადა - შედეგები არ შეიცვლება.
თავის მიმართვაში ”წინ, რუსეთო” მედვედევი წერდა - ”ჩვენ მართლაც უნიკალურ დროში ვცხოვრობთ. ჩვენ მოგვეცა შესაძლებლობა ავაშენოთ ახალი, თავისუფალი, წარმატებული და ძლიერი რუსეთი. მე, როგორც პრეზიდენტი ვალდებული ვარ, ყველაფერი გავაკეთო იმისთვის, რომ სრულიად დარწმუნებულები ვიყოთ, რომ ჩვენ ამ შესაძლებლობას მთლიანად გამოვიყენებთ”.
ნეტა შეეძლოს. მის ბევრ პოტენციურ მხარდამჭერს სწორედ მედვედევის რიტორიკასა და ქმედებებს შორის გაწოლილი უზარმაზარი უფსკრული უცრუებს იმედს. დანაპირების შესრულების უუნარობა, ამბობენ ისინი, იმის დასტურია, რომ ძალაუფლება მთლიანად რჩება პრემიერ-მინისტრის, პუტინის ხელში, ხოლო მედვედევი, მათ ე.წ. სახელისუფლებო ”ტანდემში”, მუდმივად შეასრულებს უმცროსი პარტნიორის ფუნქციას.
მას შეუძლია თავის ყოველწლიურ გამოსვლაში რაიმე ისეთზე ილაპარაკოს, რაც მსმენელებს ერთ რამეში დაარწმუნებს - ის ცოტა უფრო მეტია, ვიდრე უბრალო სათამაშო პუტინის ხელში, როგორც პრეზიდენტს დანაპირების რეალიზება ძალუძს და არა მხოლოდ წინასწარ დაწერილი სცენარის გახმოვანება? თუ მას არ უნდა, რომ უძლურ პრეზიდენტებს შორის ყველაზე უძლური აღმოჩნდეს, მან თავისი საპრეზიდენტო ვადის ბოლო ორ წელიწადს, 2010-წლამდე დამოუკიდებელი პოლიტიკური იდენტობის დემონსტრირება უნდა მოახერხოს.
მაგრამ მიუხედავად პრეზიდენტ ობამას ძალისხმევისა, მედვედევი შეერთებული შტატებისთვის უფრო სასურველ პარტნიორად წარმოედგინა, გარემოებები მტკიცედ უპირისპირდება ზემოთ თქმულს. რუსების უმეტესობა, პუტინის დაბრუნებას პასიურად ელოდებიან, ისინი დარწმუნებულები არიან, რომ 2012 წელს მედვედევს ეტყვიან - წადი.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
თურქეთს და დასავლეთს შორის დაძაულობა მატულობს

დენ ბილეფსკი
სტამბული - თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანების პერსპექტივა სულ უფრო ბუნდოვანი ხდება, მაშინ როდესაც ეს ქვეყანა აქამდე არნახული ენერგიით აფართოვებს საკუთარ კონტაქტებს უმეტესად მუსულმანურ ქვეყნებთან. ამ ფონზე შეერთებულ შტატებსა და ევროპაში შეშფოთებას იწვევს უკვე დიდი ხნის განმავლობაში არსებული კითხვა - ხომ არ იხრება ეს მასშტაბური საერო მუსულმანური სახელმწიფო უფრო აღმოსავლეთისკენ, ვიდრე დასავლეთისკენ?
როდესაც პრეზიდენტი ობამა ამ წლის აპრილში თურქეთს სტუმრობდა - ამ სიმბოლურმა ჟესტმა თურქეთის გეოსტრატეგიულ მნიშვნელობას ხაზი გაუსვა - მან განსაკუთრებით აღნიშნა ამ ქვეყნის, როგორც ხიდის როლი აღმოსავლეთსა და დასავლეთს შორის, აღიარა მისი შუამავლის როლი არაბულ-ისრაელურ კონფლიქტში, ასევე მთელი თავისი პოლიტიკური წონით აშკარად მხარი დაუჭირა თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანებისკენ სწრაფვას.
ახლა, ექვსი თვის შემდეგ, ზოგიერთი ექსპერტი ვაშინგტონსა და ბრიუსელში თურქეთის, როგორც პარტნიორის სანდოობას ეჭვქვეშ აყენებს, ბევრი თურქი კი საკუთარ თავს ეკითხება, ხომ არ ღირს მათ თავად სთქვან უარი ევროკავშირზე, ვიდრე ამას პირველი ბლოკი გააკეთებს.
შიში იმის თაობაზე, რომ თურქეთმა ხიდების მშენებლის როლზე უარის თქმა გადაწყვიტა ამ თვეში გაძლიერდა, როდესაც ამ ქვეყანამ ისრაელის სამხედრო-საჰაერო ძალების მანევრებში მონაწილეობაზე უარი სთქვა. ამან კიდევ უფრო დაძაბა ურთიერთობა, რომელიც მანამდე უკვე საკმარისად შელახული იყო, როდესაც შვეიცარიის დავოსში მსოფლიოს ლიდერების წინაშე გამოსვლისას თურქეთის პრემიერ-მინისტრმა რეჯეპ ტაიპ ერდოგანმა ისრაელის პრეზიდენტი შიმონ პერესი ღაზას სექტორში სამხედრო ქმედებების გამო გააკრიტიკა.
მაღალჩინოსანი თურქი ჩინოვნიკები ამბობენ, რომ ბატონმა ერდოგანმა, რომელიც ისრაელსა და სირიას შორის შუამავლის როლს ასრულებდა ღაზას სექტორში კონფლიქტის დაწყებამდე სულ რაღაც რამდენიმე კვირით ადრე, ჩათვალა რომ მას უღალატეს, როდესაც ისრაელმა აგრესია წამოიწყო და რაც მისი აზრით უდანაშაულო მუსულმანების უაზრო მკვლელობით დასრულდა.
იმავდროულად, ზოგიერთ დასავლელ დიპლომატს მიაჩნია, რომ თურქეთმა მათი აზრით ირანთან დაკავშირებული ქმედებებით შეშფოთების საფუძველი შექმნა.
როდესაც ამ წლის ივნისში ირანის სადაო საპრეზიდენტო არჩევნების ოფიციალური შედეგები გამოქვეყნდა, თურქეთი იმ ქვეყნების რიგში აღმოჩნდა, ვინც პრეზიდენტ მაჰმუდ აჰმადინეჯადს ხელახალი არჩევა მიულოცა. სამშაბათს, თეირანში ვიზიტის დროს, ბატონმა ერდოგანმა განაცხადა, რომ დასავლეთი ორმაგი სტანდარტების პრაქტიკას მიმართავს, როდესაც ირანის ბირთვულ პროგრამასთან დაკავშირებით ამ ქვეყანაზე ზეწოლას ახდენს. ”ისინი ვინც ბირთვული განიარაღებისკენ მოწოდებებს აკეთებენ, პირველ რიგში ეს პროცესი საკუთარ ქვეყნებში უნდა დაიწყონ” - ხაზგასმით აღნიშნა მან.
საფრანგეთის პრეზიდენტი ნიკოლა სარკოზი ხმამაღლა აპროტესტებს თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანებას და ამტკიცებს რომ ეს ქვეყანა გეოგრაფიულად ევროპას არ განეკუთვნება. ამ საკითხზე ასევე ეჭვი გამოსთქვა გერმანიის კანცლერმა ანგელა მერკელმაც. ბევრმა თურქმა მიიჩნია, რომ ევროკავშირში მათი ქვეყნის მიღება მუსულმანების დიდი რაოდენობის გამო არ სურთ.
გასულ კვირას სტამბულის შეხვედრაზე, სადაც თურქეთის მეზობლებთან ურთიერთობის საკითხი განიხილებოდა, წარმომადგენლობითი პალატის წევრმა და კონგრესში ევროპის საკითხების ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე რობერტ უექსლერმა განაცხადა, რომ - ”თქვენ კითხულობთ რატომ დაინტერესდა თურქეთი სხვა მიმართულებებით? ევროპა, დააკვირდი საკუთარ ქმედებებს და საკუთარ მოსაზრებებს”.
სხვა ანალიტიკოსები აცხადებენ, რომ თურქეთს ამ მიმართულებით კულტურული და ეკონომიკური ფაქტორები უბიძგებს.
Sabanci-ს უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა პროფესორმა ერსინ კალაიჩიოგლუმ აღნიშნა, რომ გლობალურ ფინანსურ კრიზისს ევროპული ეკონომიკის შემცირება მოჰყვა, რამაც თურქეთს - მსხვილ ექსპორტიორს - ახალი ბაზრების მოძიების დაწყება აიძულა. ამ პოლიტოლოგსაც და მის სხვა კოლეგებსაც მიაჩნიათ, რომ მმართველი ”სამართლიანობისა და განვითარების” პარტიის, როგორც მუსულმანური ფესვების მქონე სოციალურად კონსერვატიული პარტიის ლიდერები თავს გაცილებით კომფორტულად ელ-რიადში, დამასკოსა და ბაღდადში გრძნობენ, ვიდრე პარიზში, ლონდონსა და რომში.
ვეროკავშირთან მოლაპარაკებების ნაწილობრივ ჩავარდნასაც კი შორს მიმავალი შედეგები მოჰყვება. თურქეთი - შეერთებული შტატებისა და ევროპისთვის შეუცვლელი პარტნიორია. როგორც ქვეყანა, რომელიც ირანს, ერაყს და სირიას ესაზღვრება, თურქეთი დემოკრატიის, კაპიტალიზმისა და ისლამის ერთობლიობის უზარმაზარი სიმბოლოა. ახლო-აღმოსავლეთსა და საბჭოთა კავშირს შორის მდებარე ამ სატრანზიტო ქვეყანას, ბუნებრივი გაზის ტრანსპორტირებისთვის უდიდესი სტრატეგიული მნიშვნელობა აქვს. მას ასევე ძლიერი გავლენა აქვს ავღანეთზე და გარდა ამისა ის კავკასიაში რეგიონალური ლიდერია.
მიუხედავად ამისა, ამ ქვეყნის ევროკავშირთან მოლაპარაკებები ძალიან გაურკვეველ მდგომარეობაშია. კვიპროსთან ძველი კონფლიქტის გამო მთელი რიგი საკითხების განხილვა დაბლოკილია. პირველად მრავალი წლის განმავლობაში საქმიანი წრეების წამყვანმა წარმომადგენლებმა, რომლებიც ყოველთვის ევროპული ინტეგრაციის მხარდამჭერები იყვნენ, ახლა ეჭქვეშ აყენებენ მოლაპარაკებათა გაგრძელების მიზანშეწონილობას, რომლის დასრულებაც, როგორც სჩანს ჯერ-ჯერობით არ განიხილება.
”ჩვენ თურქები - ამაყი ხალხი ვართ და არ გვინდა იმ სახლში შესვლა, სადაც ჯერ დაგვპატიჟეს, მაგრამ შემდეგ ყოველ ჯერზე მასპინძელი ცხვირწინ კარს გვიკეტავს” - ამბობს ერთ-ერთი უმსხვილესი თურქული დეველოპერული კომპანიის ხელმძღვანელთა წარმომადგენელი ჰასან არატი.
ქვეყნის შელახული თავმოყვარეობის მიუხედავად, თურქეთის ოფიციალური წარმომადგენლები და ანალიტიკოსები ამტკიცებენ, რომ თურქეთი დასავლეთის მიტოვებას არ აპირებს. თურქეთის მინისტრი ევროპის საკითხებში ეჯემენ ბაჯისი არ ეთანხხმება იმ მოსაზრებას, რომ თურქეთის პოლიტიკა აღმოსავლეთისკენ იცვლის ორიენტაციას. ერთ-ერთ ბოლო ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ქვეყნის მხრიდან მეზობლებთან კონტაქტების გააქტიურება, სირიასთან საზღვრის გახსნა, სომხეთთან დიპლომატიური ურთიერთობების ნორმალიზებაზე ისტორიული შეთანხმების ხელმოწერა, ასევე ირანთან ურთიერთქმედებათა გაფართოვება - ეს ყველაფერი თურქეთს მისი დასავლელი მოკავშირეებისთვის უფრო ეფექტურ შუამავლად აქცევს.
”ნებისმიერი ხიდი, თუკი მას ერთი საყრდენი მყარი აქვს, მეორე კი სუსტი, დიდხანს ვერ იარსებებს” - აღნიშნა ბატონმა ბაჯისმა.
ბატონი ერდოგანის მთავარი მრჩეველი საგარეო პოლიტიკის საკითხებში იბრაჰიმ კალინი ამბობს, რომ თურქეთის ახალი უფრო გახსნილი საგარეო პოლიტიკის დასავლელი კრიტიკოსები ორმაგ სტანდარტებს იყენებენ. ”როდესაც შეერთებული შტატები რუსეთს წინადადებებს სთავაზობს, ამას ყველა ადიდებს და დიპლომატიის ახალი ეპოქის დასაწყისს უწოდებს, მაგრამ როდესაც თურქეთი ირანთან საკუთარი კავშირების გაფართოვებას ცდილობს, ყველა კითხულობს, ეს ხომ არ ნიშნავს ორიენტაციის შეცვლას”.
ბატონმა კალიმმა აღნიშნა, რომ ანტი-თურქული განცხადებები, რომლებიც მთავარი ევროპული დედაქალაქებიდან გაისმის, ართულებს იმ ამოცანას, რასაც თურქი ხალხის ევროკავშირში გაწევრიანების აუცილებლობაში დარწმუნება ჰქვია.
”თურქეთის აღმოსავლეთისკენ მოძრაობაზე ნერვიულობის ნაცვლად, დასავლეთი იმას უნდა უფრთხოდეს, რომ ნაწყენი თურქეთი რუსეთისკენ არ მიბრუნდეს” - ამბობს ევროკავშირის საკითხებში წამყვანი ექსპერტი ჩენგიზ აქტარი. რუსეთი ყველანაირად ეფერება ამ ქვეყანას, რომელიც მისთვის ენერგეტიკული მიწოდებების თვალსაზრისით საკვანძო გამანაწილებელია, ხოლო რუსეთში თურქული ინვესტიციები სულ უფრო იზრდება.
”ამ მთავრობას თავისუფლად შეუძლია ევროპას უთხრას ”გმადლობ, არ გვინდა” და სანაცვლოდ რუსეთთან დაიწყოს დაახლოვება” - აღნიშნა ბატონმა აქტარმა.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
სტამბული - თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანების პერსპექტივა სულ უფრო ბუნდოვანი ხდება, მაშინ როდესაც ეს ქვეყანა აქამდე არნახული ენერგიით აფართოვებს საკუთარ კონტაქტებს უმეტესად მუსულმანურ ქვეყნებთან. ამ ფონზე შეერთებულ შტატებსა და ევროპაში შეშფოთებას იწვევს უკვე დიდი ხნის განმავლობაში არსებული კითხვა - ხომ არ იხრება ეს მასშტაბური საერო მუსულმანური სახელმწიფო უფრო აღმოსავლეთისკენ, ვიდრე დასავლეთისკენ?
როდესაც პრეზიდენტი ობამა ამ წლის აპრილში თურქეთს სტუმრობდა - ამ სიმბოლურმა ჟესტმა თურქეთის გეოსტრატეგიულ მნიშვნელობას ხაზი გაუსვა - მან განსაკუთრებით აღნიშნა ამ ქვეყნის, როგორც ხიდის როლი აღმოსავლეთსა და დასავლეთს შორის, აღიარა მისი შუამავლის როლი არაბულ-ისრაელურ კონფლიქტში, ასევე მთელი თავისი პოლიტიკური წონით აშკარად მხარი დაუჭირა თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანებისკენ სწრაფვას.
ახლა, ექვსი თვის შემდეგ, ზოგიერთი ექსპერტი ვაშინგტონსა და ბრიუსელში თურქეთის, როგორც პარტნიორის სანდოობას ეჭვქვეშ აყენებს, ბევრი თურქი კი საკუთარ თავს ეკითხება, ხომ არ ღირს მათ თავად სთქვან უარი ევროკავშირზე, ვიდრე ამას პირველი ბლოკი გააკეთებს.
შიში იმის თაობაზე, რომ თურქეთმა ხიდების მშენებლის როლზე უარის თქმა გადაწყვიტა ამ თვეში გაძლიერდა, როდესაც ამ ქვეყანამ ისრაელის სამხედრო-საჰაერო ძალების მანევრებში მონაწილეობაზე უარი სთქვა. ამან კიდევ უფრო დაძაბა ურთიერთობა, რომელიც მანამდე უკვე საკმარისად შელახული იყო, როდესაც შვეიცარიის დავოსში მსოფლიოს ლიდერების წინაშე გამოსვლისას თურქეთის პრემიერ-მინისტრმა რეჯეპ ტაიპ ერდოგანმა ისრაელის პრეზიდენტი შიმონ პერესი ღაზას სექტორში სამხედრო ქმედებების გამო გააკრიტიკა.
მაღალჩინოსანი თურქი ჩინოვნიკები ამბობენ, რომ ბატონმა ერდოგანმა, რომელიც ისრაელსა და სირიას შორის შუამავლის როლს ასრულებდა ღაზას სექტორში კონფლიქტის დაწყებამდე სულ რაღაც რამდენიმე კვირით ადრე, ჩათვალა რომ მას უღალატეს, როდესაც ისრაელმა აგრესია წამოიწყო და რაც მისი აზრით უდანაშაულო მუსულმანების უაზრო მკვლელობით დასრულდა.
იმავდროულად, ზოგიერთ დასავლელ დიპლომატს მიაჩნია, რომ თურქეთმა მათი აზრით ირანთან დაკავშირებული ქმედებებით შეშფოთების საფუძველი შექმნა.
როდესაც ამ წლის ივნისში ირანის სადაო საპრეზიდენტო არჩევნების ოფიციალური შედეგები გამოქვეყნდა, თურქეთი იმ ქვეყნების რიგში აღმოჩნდა, ვინც პრეზიდენტ მაჰმუდ აჰმადინეჯადს ხელახალი არჩევა მიულოცა. სამშაბათს, თეირანში ვიზიტის დროს, ბატონმა ერდოგანმა განაცხადა, რომ დასავლეთი ორმაგი სტანდარტების პრაქტიკას მიმართავს, როდესაც ირანის ბირთვულ პროგრამასთან დაკავშირებით ამ ქვეყანაზე ზეწოლას ახდენს. ”ისინი ვინც ბირთვული განიარაღებისკენ მოწოდებებს აკეთებენ, პირველ რიგში ეს პროცესი საკუთარ ქვეყნებში უნდა დაიწყონ” - ხაზგასმით აღნიშნა მან.
საფრანგეთის პრეზიდენტი ნიკოლა სარკოზი ხმამაღლა აპროტესტებს თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანებას და ამტკიცებს რომ ეს ქვეყანა გეოგრაფიულად ევროპას არ განეკუთვნება. ამ საკითხზე ასევე ეჭვი გამოსთქვა გერმანიის კანცლერმა ანგელა მერკელმაც. ბევრმა თურქმა მიიჩნია, რომ ევროკავშირში მათი ქვეყნის მიღება მუსულმანების დიდი რაოდენობის გამო არ სურთ.
გასულ კვირას სტამბულის შეხვედრაზე, სადაც თურქეთის მეზობლებთან ურთიერთობის საკითხი განიხილებოდა, წარმომადგენლობითი პალატის წევრმა და კონგრესში ევროპის საკითხების ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე რობერტ უექსლერმა განაცხადა, რომ - ”თქვენ კითხულობთ რატომ დაინტერესდა თურქეთი სხვა მიმართულებებით? ევროპა, დააკვირდი საკუთარ ქმედებებს და საკუთარ მოსაზრებებს”.
სხვა ანალიტიკოსები აცხადებენ, რომ თურქეთს ამ მიმართულებით კულტურული და ეკონომიკური ფაქტორები უბიძგებს.
Sabanci-ს უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა პროფესორმა ერსინ კალაიჩიოგლუმ აღნიშნა, რომ გლობალურ ფინანსურ კრიზისს ევროპული ეკონომიკის შემცირება მოჰყვა, რამაც თურქეთს - მსხვილ ექსპორტიორს - ახალი ბაზრების მოძიების დაწყება აიძულა. ამ პოლიტოლოგსაც და მის სხვა კოლეგებსაც მიაჩნიათ, რომ მმართველი ”სამართლიანობისა და განვითარების” პარტიის, როგორც მუსულმანური ფესვების მქონე სოციალურად კონსერვატიული პარტიის ლიდერები თავს გაცილებით კომფორტულად ელ-რიადში, დამასკოსა და ბაღდადში გრძნობენ, ვიდრე პარიზში, ლონდონსა და რომში.
ვეროკავშირთან მოლაპარაკებების ნაწილობრივ ჩავარდნასაც კი შორს მიმავალი შედეგები მოჰყვება. თურქეთი - შეერთებული შტატებისა და ევროპისთვის შეუცვლელი პარტნიორია. როგორც ქვეყანა, რომელიც ირანს, ერაყს და სირიას ესაზღვრება, თურქეთი დემოკრატიის, კაპიტალიზმისა და ისლამის ერთობლიობის უზარმაზარი სიმბოლოა. ახლო-აღმოსავლეთსა და საბჭოთა კავშირს შორის მდებარე ამ სატრანზიტო ქვეყანას, ბუნებრივი გაზის ტრანსპორტირებისთვის უდიდესი სტრატეგიული მნიშვნელობა აქვს. მას ასევე ძლიერი გავლენა აქვს ავღანეთზე და გარდა ამისა ის კავკასიაში რეგიონალური ლიდერია.
მიუხედავად ამისა, ამ ქვეყნის ევროკავშირთან მოლაპარაკებები ძალიან გაურკვეველ მდგომარეობაშია. კვიპროსთან ძველი კონფლიქტის გამო მთელი რიგი საკითხების განხილვა დაბლოკილია. პირველად მრავალი წლის განმავლობაში საქმიანი წრეების წამყვანმა წარმომადგენლებმა, რომლებიც ყოველთვის ევროპული ინტეგრაციის მხარდამჭერები იყვნენ, ახლა ეჭქვეშ აყენებენ მოლაპარაკებათა გაგრძელების მიზანშეწონილობას, რომლის დასრულებაც, როგორც სჩანს ჯერ-ჯერობით არ განიხილება.
”ჩვენ თურქები - ამაყი ხალხი ვართ და არ გვინდა იმ სახლში შესვლა, სადაც ჯერ დაგვპატიჟეს, მაგრამ შემდეგ ყოველ ჯერზე მასპინძელი ცხვირწინ კარს გვიკეტავს” - ამბობს ერთ-ერთი უმსხვილესი თურქული დეველოპერული კომპანიის ხელმძღვანელთა წარმომადგენელი ჰასან არატი.
ქვეყნის შელახული თავმოყვარეობის მიუხედავად, თურქეთის ოფიციალური წარმომადგენლები და ანალიტიკოსები ამტკიცებენ, რომ თურქეთი დასავლეთის მიტოვებას არ აპირებს. თურქეთის მინისტრი ევროპის საკითხებში ეჯემენ ბაჯისი არ ეთანხხმება იმ მოსაზრებას, რომ თურქეთის პოლიტიკა აღმოსავლეთისკენ იცვლის ორიენტაციას. ერთ-ერთ ბოლო ინტერვიუში მან განაცხადა, რომ მისი ქვეყნის მხრიდან მეზობლებთან კონტაქტების გააქტიურება, სირიასთან საზღვრის გახსნა, სომხეთთან დიპლომატიური ურთიერთობების ნორმალიზებაზე ისტორიული შეთანხმების ხელმოწერა, ასევე ირანთან ურთიერთქმედებათა გაფართოვება - ეს ყველაფერი თურქეთს მისი დასავლელი მოკავშირეებისთვის უფრო ეფექტურ შუამავლად აქცევს.
”ნებისმიერი ხიდი, თუკი მას ერთი საყრდენი მყარი აქვს, მეორე კი სუსტი, დიდხანს ვერ იარსებებს” - აღნიშნა ბატონმა ბაჯისმა.
ბატონი ერდოგანის მთავარი მრჩეველი საგარეო პოლიტიკის საკითხებში იბრაჰიმ კალინი ამბობს, რომ თურქეთის ახალი უფრო გახსნილი საგარეო პოლიტიკის დასავლელი კრიტიკოსები ორმაგ სტანდარტებს იყენებენ. ”როდესაც შეერთებული შტატები რუსეთს წინადადებებს სთავაზობს, ამას ყველა ადიდებს და დიპლომატიის ახალი ეპოქის დასაწყისს უწოდებს, მაგრამ როდესაც თურქეთი ირანთან საკუთარი კავშირების გაფართოვებას ცდილობს, ყველა კითხულობს, ეს ხომ არ ნიშნავს ორიენტაციის შეცვლას”.
ბატონმა კალიმმა აღნიშნა, რომ ანტი-თურქული განცხადებები, რომლებიც მთავარი ევროპული დედაქალაქებიდან გაისმის, ართულებს იმ ამოცანას, რასაც თურქი ხალხის ევროკავშირში გაწევრიანების აუცილებლობაში დარწმუნება ჰქვია.
”თურქეთის აღმოსავლეთისკენ მოძრაობაზე ნერვიულობის ნაცვლად, დასავლეთი იმას უნდა უფრთხოდეს, რომ ნაწყენი თურქეთი რუსეთისკენ არ მიბრუნდეს” - ამბობს ევროკავშირის საკითხებში წამყვანი ექსპერტი ჩენგიზ აქტარი. რუსეთი ყველანაირად ეფერება ამ ქვეყანას, რომელიც მისთვის ენერგეტიკული მიწოდებების თვალსაზრისით საკვანძო გამანაწილებელია, ხოლო რუსეთში თურქული ინვესტიციები სულ უფრო იზრდება.
”ამ მთავრობას თავისუფლად შეუძლია ევროპას უთხრას ”გმადლობ, არ გვინდა” და სანაცვლოდ რუსეთთან დაიწყოს დაახლოვება” - აღნიშნა ბატონმა აქტარმა.
ორიგინალი
ტალიავინის კომისიის დასკვნამ საქართველოში პროტესტის მიძინებული ვულკანი გააღვიძა

კობა ლიკლიკაძე
შვეიცარელი დიპლომატის, ჰაიდი ტალიავინის სახელი შესაძლოა სულ მალე საქართველოში ახალი საპროტესტო მოძრაობის დროშად იქცეს. საქართველოს პრეზიდენტის შეურიგებელმა ოპოზიციურმა ძალებმა, რომლებიც აპრილიდან მოყოლებული სამი თვის განმავლობაში მართავდნენ მრავალათასიან დემონსტრაციებს, კვლავ განაცხადეს, რომ ქვეყანაში ვადამდელი არჩევნები უნდა დანიშნოს (www.civil.ge, 2 ოქტომბერი)
ნინო ბურჯანაძემ, პარლამენტის ყოფილმა თავმჯდომარემ და პარტია ”დემოკრატიული მოძრაობა - ერთიანი საქართველოსთვის” ლიდერმა განაცხადა, რომ პრეზიდენტმა სააკაშვილმა საკუთარ გადაწყვეტილებებზე პასუხისმგებლობა უნდა აიღოს და ოპოზიციურ პარტიებს კონსულტაციებისკენ მოუწოდა თემაზე: თუ როგორ უნდა ”გათავისუფლდეს საქართველო სააკაშვილის რეჟიმისგან, რომ ხალხმა შესძლოს ნამდვილად ეროვნული, ანგარიშვალდებული და სახელმწიფოებრივად მოაზროვნე ხელმძღვანელობის არჩევა” (”ინტერპრეს-ნიუსი”, 2 ოქტომბერი).
ტალიავინის დასკვნის კვალდაკვალ, სააკაშვილის გადადგომას ითხოვს ”ლეიბორისტული პარტი”-ის ლიდერი შალვა ნათელაშვილი. მისი თქმით, დასკვნაში ომის დაწყება საქართველოს ბრალდება და ქვეყანას მხოლოდ მაშინ ეშველება, თუკი ”ამ ავანტიურის ავტორი და შერცხვენილი მთავარსარდალი სააკაშვილი გააკეთებს განცხადებას გადადგომის შესახებ”. (”პრაიმ-ნიუსი”, 2 ოქტომბერი) მიხეილ სააკაშვილის ხელისუფლების გადადგომის მოთხოვნით ერთიანი ფრონტის შექმნის იდეას მხარი დაუჭირა საფრანგეთში პოლიტიკური დევნილის სტატუსით მყოფმა, საქართველოს ყოფილმა თავდაცვის მინისტრმა ირაკლი ოქრუაშვილმა. საქართველოს სააკაშვილის რეჟიმისგან გამიჯვნაზე განცხადება გააკეთა მოძრაობამ “დაიცავი საქართველო”, რომლის ლიდერიც პრეზიდენტობის ყოფილი კანდიდატი ლევან გაჩეჩილაძეა. (”ინტერპრეს-ნიუსი”, 3 ოქტომბერი); ქართულ ოპოზიციურ სპექტრში ერთ-ერთი პოპულარული ძალის “ეროვნული ფორუმი”-ს ერთ-ერთი ლიდერი გუბაზ სანიკიძე კი ღიად აცხადებს, რომ “დადგა დრო სააკაშვილი მოვიცილოთ ნებისმიერი ხერხით, ნებისმიერი იარაღით, რაც ხელში მოგვხვდება”. (გაზეთი “ასავალ-დასავალი”, 5-11 ოქტომბერი)
თუმცა, რადიკალური მეთოდებით ხელისუფლების შეცვლის იდეას საქართველოში ყველა ოპოზიციური ძალა მხარს არ უჭერს. ამ ბანაკშია “ახალი ალიანსი”-ს ლიდერი ირაკლი ალასანიაც, რომელიც მომავალ შემოდგომაზე აპირებს ბრძოლას თბილისის მერობისათვის. ალასანია ასევე უერთდება მოსაზრებას, რომ ევროკავშირის კომისიის დასკვნა უმძიმესია საქართველოს პრეზიდენტისთვის. ”ჩვენ გვჯერა, რომ პრეზიდენტ სააკაშვილის პოლიტიკურად უპასუხისმგებლო და არაგონივრულმა გადაწყვეტილებამ ცეცხლი გაეხსნა ცხინვალისთვის, საქართველოს სახელმწიფოებრიობა და მისი როგორც თავისუფალი ქვეყნის განვითარება საფრთხის ქვეშ დააყენა” - განაცხადა პირველ ოქტომბერს ”ალიანსმა საქართველოსთვის”, რომელსაც ირაკლი ალასანია უძღვება. გაერთიანებამ ასევე განაცხადა, რომ ევროკავშირის შექმნილი ანგარიში ”შიდა პოლიტიკურ დღის წესრიგს არ ცვლის”.
”მთავრობა უახლოეს მომავალში უნდა შეიცვალოს მშვიდობიანად და კონსტიტუციურად თავისუფალი და სამართლიანი არჩევნების გზით” - დასძინა მან (www.civil.ge, 2 ოქტომბერი).
თუმცა, საქართველოს პრეზიდენტი ცდილობს პირადად არ უპასუხოს ოპოზიციის ბრალდებებს. მიხეილ სააკაშვილი აცხადებს, რომ ტალიავინის კომისიის დასკვნა ქართული დიპლომატიის გამარჯვებაა, რომელმაც დაადასტურა, რომ “ომი რუსეთმა 7 აგვისტომდე ბევრად უფრო ადრე დაიწყო, ხოლო საქართველომ სამხედრო მოქმედებების გადაწყვეტილება მხოლოდ მას შემდეგ მიიღო, რაც დაქირავებულმა მეომრებმა და რუსეთის რეგულარულმა ნაწილებმა საქართველოს ტერიტორია გადაკვეთეს. (”ინტერპრეს-ნიუსი”, 3 ოქტომბერი). საქართველოს მოსახლეობისადმი გაკეთებულ მიმართვაში, რომელიც ტალიავინის კომისიის დასკვნას მოჰყვა, მიხეილ სააკაშვილმა განაცხადა, რომ იგი კვლავ გააკეთებდა იმას, რაც შარშან 7 აგვისტოს გააკეთა, როდესაც ცეცხლის გახსნის ბრძანება გასცა. “რადგან ის ქვეყნები, რომლებმაც არ გაისროლეს, რუკიდან გაქრენ. ერთი წამითაც არ ვნანობ და ვამაყობ იმით რაც მოხდა. ასე რომ, ჩვენ არავის ჭკუის სასწავლებელი არ გვჭირს არაფერი. ჩვენ მოვიქეცით ისე, როგორც მოიქცეოდა საფრანგეთი, ინგლისი და გერმანია. ჩვენ არასდროს არ დავნებდებით და არასოდეს შევწყვეტთ ჩვენს ბრძოლას” - 2 სექტემბერს სატელევიზიო მიმართვის დროს განაცხადა საქართველოს პრეზიდენტმა. (“იმედი”, 2 ოქტომბერი).
ოპოზიციის პასუხად, რომელიც კვლავ ითხოვს პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის გადადგომას და ვადამდელი საპრეზიდენტო არჩევნების დანიშვნას, საქართველოს ხელისუფლება ”პიარს” აძლიერებს და სულ უფრო მეტს საუბრობს დემოკრატიულ რეფორმებზე, ოპოზიციასთან დიალოგზე და ეკონომიკურ რეფორმებზე. საქართველოს პრეზიდენტმა განაახლა ოპიზიციის ნაწილთან უშიშროების საბჭოს გაფართოებულ ფორმატში შეხვედრა, რომელიც მხოლოდ ერთხელ, 2 თვის წინ ჩაატარა. (”ინტერპრეს-ნიუსი”, 11 სექტემბერი).
საქართველოს კონტროლირებადი ტელე-არხები კი უფრო დიდ დროს უთმობენ მთავრობის ანტი-კრიზისულ საქმიანობას, რომლის ცენტრშიც ყოველთვის პრეზიდენტი მიხეილ სააკაშვილი დგას. ოპოზიცია ჩივის, რომ ნაციონალური ტელეარხები მიზანმიმართულად ახდენენ ოპოზიციის ლიდერების დისკრედიტაციას და მას რუსეთის “მეხუთე კოლონად” წარმოაჩენენ (The Guardian 7 ოქტომბერი).
და არა მხოლოდ ოპოზიციას. ჰაიდი ტალიავინის დასკვნის გამოქვეყნების შემდეგ, რომელმაც ომის დამწყებად საქართველოს ხელისუფლება დაასახელა, საქართველოში კონტროლირებადმა ტელე-არხებმა არა ერთი სიუჟეტი მიუძღვნეს კომისიის წევრ, გერმანელ პროფესორ ოტო ლუჰდენჰარდტს, რომელმაც არაობიექტურ დასკვნაში თურმე ”გაზპრომი”-საგან დიდი ჰონორარი მიიღო (”ექსპრეს-ნიუსი”, 6 ოქტომბერი).
საქმე იქამდეც კი მივიდა, რომ საქართველოს ხელისუფლების კონტროლირებადმა მედია-საშუალებებმა გასულ კვირაში ”გაზპრომ”-თან გარიგებაში დაადანაშაულეს არა მხოლოდ ევროკავშირის კომისიის გერმანელი წევრი, არამედ საგარეო უწყების ხელმძღვანელი ვალტერ შტაინმაიერიც (”ექსპრეს-ნიუსი”, 6 ოქტომბერი) ამას კინაღამ დიპლომატიური სკანდალი მოჰყვა. გერმანიის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ, ორი ქვეყნის ურთიერთობაში პირველად, საქართველოს საინფორმაციო საშუალებებს კატეგორიულად მოსთხოვა “უარეყოთ სპეკულაციები” და “გაესწორებინათ ყალბი ინფორმაცია” (www.civil.ge, 7 ოქტომბერი).
თუმცა, გერმანია და ევროკავშირის სხვა ქვეყნები აღორძინებისა და რეფორმებისთვის კვლავ განაგრძობენ საქართველოს ეკონომიკურ მხარდაჭერას. საერთაშორისო სავალუტო ფონდისგან საქართველომ რუსეთთან ომის შემდეგ 900 მილიონი დოლარის კრედიტი მიიღო. (”თავისუფლება”, 8 ოქტომბერი) საქართველოს ოპოზიცია მიესალმება ევროპისა და ამერიკის უხვ ფინანსურ დახმარებას, მაგრამ ერთი დათქმით - ”დროა დასავლელმა გადასახადის გადამხდელებმა განაცხადონ, რომ მათ არ სურთ მათი ფული ავტორიტარიზმის მხარდაჭერისთვის იხარჯებოდეს. დროა სააკაშვილმა იმ ქმედებებისთვის გადაიხადოს, რაზეც ის პასუხისმგებელია და წავიდეს” (The Guardian 7 ოქტომბერი).
ორიგინალი
Click Here to Read More..
Wednesday, October 28, 2009
Facebook-ი საქართველოს მართლმადიდებელ ეკლესიასთან დაკავშირებული სკანდალის ეპიცენტრი

სარა მარკუსი
საქართველოში და მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე საყვარელი გასართობი და ახალი ფორუმი ის ადგილი გახდა, რომელსაც დღეს აქ საქართველოს ერთ-ერთ უძველეს და საპატივცემულო ინსტიტუტზე მიუტევებელი თავდასხმის ადგილად აღიქვამენ
Facebook-ი რომელიც ახალგაზრდა ქართველებში ძალიან პოპულარულია და სადაც ხშირად ქვეყნის პოლიტიკაზე, ისტორიასა და საზოგადოებრივ თემებზე აქტუალური და მრავალფეროვანი დებატები იმართება, იმ ვიდეოების სერიის გამოქვეყნების ადგილი გახდა, რომლებშიც საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ფართოდ აღიარებულ და პატივცემულ ლიდერს, კათოლიკოს პატრიარქს ილია მეორეს დასცინეს. ქართველების 80%-ზე მეტი ამ ეკლესიის მიმდევარია.
ერთ-ერთ ვიდეოში მოხუცი პატრიარქი მასთან მიმსგავსებული ხმით ამბობს - ”მოდით გავერთიანდეთ და დედა მო... სააკაშვილს”. ორ დანარჩენ ვიდეოს განსხვავებული ხმა ადევს, აქედან ერთი საბავშვო სიმღერას მღერის, მეორეგან კი თბილისის ღამის კლუბში პატრიარქის დაბადების დღის აღსანიშნავი კონცერტის სარეკლამო ფოტოა ნაჩვენები.
YouTube-ზე ვიდეოები რამდენიმე კვირის წინ გამოქვეყნდა, მაგრამ ამ ფაქტმა ძირითადად შეუმჩნევლად ჩაიარა. აურზაური სატელევიზიო პროგრამის შემდეგ ატყდა, რომელშიც ითქვა, რომ ვიდეოებს Facebook-ზე თანმიმდევრულად თეა თუთბერიძე (რომელსაც ვიდეოები თავად არ დაუმზადებია) აქვეყნებდა, საქართველოს ლიბერალური კვლევითი ორგანიზაციის ”თავისუფლების ინსტიტუტი”-ს ანალიტიკოსი.
ეს ორგანიზაცია საქართველოს დღევანდელი მთავრობის ერთ-ერთმა წამყვანმა ფიგურამ, საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ გიგა ბოკერიამ შექმნა და ის ”ვარდების რევოლუცი”-ის 2003 წლის ქუჩის საპროტესტო აქციების დაგეგმვასა და განხორციელებაში მონაწილეობდა, რომელმაც სააკაშვილი ხელისუფლებაში მოიყვანა. დღემდე ფიქრობენ, რომ ის მთავრობასთან დაახლოებული ინსტიტუტია.
არსებული ინფორმაციის თანახმად, შესაძლოა სწორედ ამ კავშირებმა ზოგიერთ არასამთავრობო ორგანიზაციას აფიქრებინა, რომ ვიდეოები მთავრობამ პატრიარქის დისკრედიტაციისთვის გაავრცელა. იგივე მოსაზრებას იმეორებდა სატელევიზიო პროგრამა, რომელმაც Facebook-ზე ამ ვიდეოების გავრცელების შესახებ გაავრცელა ინფორმაცია და აღნიშნა რომ ”თავისუფლების ინსტიტუტი” ”მთავრობის მთავარი იდეოლოგია” და პატრიარქის წინააღმდეგ ”ინტერნეტ-ომი” გამოცხადდა, მაგრამ ბევრმა ქართველმა ამ ვიდეოებთან მთავრობის კავშირის შესახებ არ დაიჯერა.
რამდენიმე კვირის წინ პატრიარქმა თავის ერთ-ერთ გამოსვლაში სააკაშვილი ირიბად გააკრიტიკა იმისთვის, რომ ის 2008 წლის აგვისტოში რუსეთთან ომში ჩაება. ამ კომენტარებმა ზოგიერთს აფიქრებინა, რომ მთავრობა რელიგიური ლიდერისთვის სამაგიეროს გადახდას ცდილობს. ვიდრე ამ სადაო ვიდეოებს Facebook-ზე გამოაქვეყნებდა, თუთბერიძემ განაცხადა, რომ მისთვის პატრიარქის ეს კომენტარი ”ანტი- სახელმწიფოებრივი” იყო და იგი რუსეთის მხარდაჭერაში დაადანაშაულა.
სატელევიზიო არხი, რომელმაც თავის სიუჟეტში ვიდეოები ხელისუფლებას დაუკავშირა დიდწილად პრო-ოპოზიციურად აღიქმება. ლევან გაჩეჩილაძემ, დამოუკიდებელმა ოპოზიციურმა ლიდერმა (და ქვეყანაში სააკაშვილის წინააღმდეგ მიმართული მოძრაობის ყველაზე ევანგელისტურმა მიმდევარმა) ქართულ გაზეთს განუცხადა, რომ მისი აზრით ამ ვიდეოების ამბავს ორი მიზანი ჰქონდა: იმის ჩვენება, რომ საქართველოს საზოგადოების ნაწილი ეკლესიას სასაცილოდ აღიქვამს და მთავრობას ”შესანიშნავი ურთიერთობა” აქვს ეკლესიასთან.
სინამდვილეში საქართველოს მთავრობა საკმაოდ დამოკიდებულია ეკლესიაზე, მიუხედავად იმისა რომ ეს ის მთავრობაა, რომელმაც საკმაოდ აქტიურად და წარმატებულად იმუშავა რელიგიური დევნის დასრულებისა და რელიგიური გამოხატვის თავისუფლებისთვის გარანტიების შექმნისთვის, თუმცა მას მართლმადიდებელ ეკლესიასთან ურთიერთობაში ძალიან ფრთხილი მოქმედება უწევს, რადგან 2008 წელს ჩატარებული გამოკითხვებით რესპოდენტთა 87%-ს ეკლესია ყველაზე სანდო ინსტიტუტად მიაჩნია და რომლის ლიდერიც, კათოლიკოს-პატრიარქი ერთ-ერთი სტატიის თანახმად სხვა რელიგიურ ჯგუფებს აღწერს როგორც ”ურწმუნოებს, რომლებიც მისი ავტორიტეტის შელახვას ცდილობენ”.
მართლმადიდებელი ეკლესია გადასახადებისგან გათავისუფლებულია და სახელმწიფო ბიუჯეტიდან მილიონობით დოლარის დაფინანსებას იღებს.
როდესაც მიმდინარე დისკუსია გაჩაღდა, პრეზიდენტი იძულებული გახდა განცხადება გამოექვეყნებინა, სადაც ის გმობს ვიდეოების გამოქვეყნებას, როგორც ”უმსგავსო ქმედებას, რომლის მიზანიც საზოგადოებაში განხეთქილების შეტანაა” და ადიდებს პატრიარქის პოპულარობას და მის ავტორიტეტს საქართველოში.
პატრიარქს დამცველები არ სჭირდება. ოპოზიციური ლიდერების უმრავლესობამ ასევე ძალიან მკაცრად გააკრიტიკა ვიდეოები. ერთ-ერთმა მათგანმა ”კონსერვატიული პარტი”-იდან ზვიად ძიძიგურმა ისიც კი მოითხოვა, რომ ”თავისუფლების ინსტიტუტი” უკანონოდ გამოცხადდეს. სასწრაფოდ შეიქმნა არასამთავრობო ორგანიზაცია ”ჩვენი ღირსების დამცველი მოძრაობა” რომელმაც გამოაცხადა, რომ ის პატრიარქის რეპუტაციის დასაცავად შეიქმნა.
თუთბერიძემ, რომელმაც ეს პრობლემური ვიდეოები Facebook-ზე ატვირთა, განცხადება გაავრცელა, სადაც ამბობს, რომ სოციალურ ქსელში მის გვერდზე გამოქვეყნებულ მასალას არაფერი არა აქვს საერთო არც ერთ ”უნივერსტეტთან, ინსტიტუტთან და განსაკუთრებით ხელისუფლებასთან”, რომ არ არის აუცილებელი საკუთარ გვერდზე გამოქვეყნებულ ყველა მასალას ეთანხმებოდეს, თუმცა მან უკან არ დაიხია, თავი არ დაიმცირა და სთქვა, რომ ვიდეოს გამოქვეყნების დროს არავის შეურაცხყოფა არ სურდა, მაგრამ კანონის ფარგლებში ის კვლავაც მხარს უჭერს ნებისმიერი ადამიანის გამოხატვის თავისუფლებას.
პატრიარქის დაცინვა ან კრიტიკა, მით უფრო ისეთ ვულგარულ სტილში, როგორც ეს ამ ვიდეოებით მოხდა, ბევრი ქართველისთვის ძალიან მიუღებელი აღმოჩნდა და თუთბერიძეს უამრავი შეურაცხყოფის და მუქარის ტექსტი გაუგზავნეს, თუმცა, Facebook-ზე გამართულ დებატებში ორივე მხარეს ბევრი ადამიანი აღმოჩნდა, როგორც ”პოსტ”-ების კრიტიკოსთა, ასევე სიტყვის თავისუფლების დამცველთა შორის.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
საქართველოში და მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე საყვარელი გასართობი და ახალი ფორუმი ის ადგილი გახდა, რომელსაც დღეს აქ საქართველოს ერთ-ერთ უძველეს და საპატივცემულო ინსტიტუტზე მიუტევებელი თავდასხმის ადგილად აღიქვამენ
Facebook-ი რომელიც ახალგაზრდა ქართველებში ძალიან პოპულარულია და სადაც ხშირად ქვეყნის პოლიტიკაზე, ისტორიასა და საზოგადოებრივ თემებზე აქტუალური და მრავალფეროვანი დებატები იმართება, იმ ვიდეოების სერიის გამოქვეყნების ადგილი გახდა, რომლებშიც საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის ფართოდ აღიარებულ და პატივცემულ ლიდერს, კათოლიკოს პატრიარქს ილია მეორეს დასცინეს. ქართველების 80%-ზე მეტი ამ ეკლესიის მიმდევარია.
ერთ-ერთ ვიდეოში მოხუცი პატრიარქი მასთან მიმსგავსებული ხმით ამბობს - ”მოდით გავერთიანდეთ და დედა მო... სააკაშვილს”. ორ დანარჩენ ვიდეოს განსხვავებული ხმა ადევს, აქედან ერთი საბავშვო სიმღერას მღერის, მეორეგან კი თბილისის ღამის კლუბში პატრიარქის დაბადების დღის აღსანიშნავი კონცერტის სარეკლამო ფოტოა ნაჩვენები.
YouTube-ზე ვიდეოები რამდენიმე კვირის წინ გამოქვეყნდა, მაგრამ ამ ფაქტმა ძირითადად შეუმჩნევლად ჩაიარა. აურზაური სატელევიზიო პროგრამის შემდეგ ატყდა, რომელშიც ითქვა, რომ ვიდეოებს Facebook-ზე თანმიმდევრულად თეა თუთბერიძე (რომელსაც ვიდეოები თავად არ დაუმზადებია) აქვეყნებდა, საქართველოს ლიბერალური კვლევითი ორგანიზაციის ”თავისუფლების ინსტიტუტი”-ს ანალიტიკოსი.
ეს ორგანიზაცია საქართველოს დღევანდელი მთავრობის ერთ-ერთმა წამყვანმა ფიგურამ, საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ გიგა ბოკერიამ შექმნა და ის ”ვარდების რევოლუცი”-ის 2003 წლის ქუჩის საპროტესტო აქციების დაგეგმვასა და განხორციელებაში მონაწილეობდა, რომელმაც სააკაშვილი ხელისუფლებაში მოიყვანა. დღემდე ფიქრობენ, რომ ის მთავრობასთან დაახლოებული ინსტიტუტია.
არსებული ინფორმაციის თანახმად, შესაძლოა სწორედ ამ კავშირებმა ზოგიერთ არასამთავრობო ორგანიზაციას აფიქრებინა, რომ ვიდეოები მთავრობამ პატრიარქის დისკრედიტაციისთვის გაავრცელა. იგივე მოსაზრებას იმეორებდა სატელევიზიო პროგრამა, რომელმაც Facebook-ზე ამ ვიდეოების გავრცელების შესახებ გაავრცელა ინფორმაცია და აღნიშნა რომ ”თავისუფლების ინსტიტუტი” ”მთავრობის მთავარი იდეოლოგია” და პატრიარქის წინააღმდეგ ”ინტერნეტ-ომი” გამოცხადდა, მაგრამ ბევრმა ქართველმა ამ ვიდეოებთან მთავრობის კავშირის შესახებ არ დაიჯერა.
რამდენიმე კვირის წინ პატრიარქმა თავის ერთ-ერთ გამოსვლაში სააკაშვილი ირიბად გააკრიტიკა იმისთვის, რომ ის 2008 წლის აგვისტოში რუსეთთან ომში ჩაება. ამ კომენტარებმა ზოგიერთს აფიქრებინა, რომ მთავრობა რელიგიური ლიდერისთვის სამაგიეროს გადახდას ცდილობს. ვიდრე ამ სადაო ვიდეოებს Facebook-ზე გამოაქვეყნებდა, თუთბერიძემ განაცხადა, რომ მისთვის პატრიარქის ეს კომენტარი ”ანტი- სახელმწიფოებრივი” იყო და იგი რუსეთის მხარდაჭერაში დაადანაშაულა.
სატელევიზიო არხი, რომელმაც თავის სიუჟეტში ვიდეოები ხელისუფლებას დაუკავშირა დიდწილად პრო-ოპოზიციურად აღიქმება. ლევან გაჩეჩილაძემ, დამოუკიდებელმა ოპოზიციურმა ლიდერმა (და ქვეყანაში სააკაშვილის წინააღმდეგ მიმართული მოძრაობის ყველაზე ევანგელისტურმა მიმდევარმა) ქართულ გაზეთს განუცხადა, რომ მისი აზრით ამ ვიდეოების ამბავს ორი მიზანი ჰქონდა: იმის ჩვენება, რომ საქართველოს საზოგადოების ნაწილი ეკლესიას სასაცილოდ აღიქვამს და მთავრობას ”შესანიშნავი ურთიერთობა” აქვს ეკლესიასთან.
სინამდვილეში საქართველოს მთავრობა საკმაოდ დამოკიდებულია ეკლესიაზე, მიუხედავად იმისა რომ ეს ის მთავრობაა, რომელმაც საკმაოდ აქტიურად და წარმატებულად იმუშავა რელიგიური დევნის დასრულებისა და რელიგიური გამოხატვის თავისუფლებისთვის გარანტიების შექმნისთვის, თუმცა მას მართლმადიდებელ ეკლესიასთან ურთიერთობაში ძალიან ფრთხილი მოქმედება უწევს, რადგან 2008 წელს ჩატარებული გამოკითხვებით რესპოდენტთა 87%-ს ეკლესია ყველაზე სანდო ინსტიტუტად მიაჩნია და რომლის ლიდერიც, კათოლიკოს-პატრიარქი ერთ-ერთი სტატიის თანახმად სხვა რელიგიურ ჯგუფებს აღწერს როგორც ”ურწმუნოებს, რომლებიც მისი ავტორიტეტის შელახვას ცდილობენ”.
მართლმადიდებელი ეკლესია გადასახადებისგან გათავისუფლებულია და სახელმწიფო ბიუჯეტიდან მილიონობით დოლარის დაფინანსებას იღებს.
როდესაც მიმდინარე დისკუსია გაჩაღდა, პრეზიდენტი იძულებული გახდა განცხადება გამოექვეყნებინა, სადაც ის გმობს ვიდეოების გამოქვეყნებას, როგორც ”უმსგავსო ქმედებას, რომლის მიზანიც საზოგადოებაში განხეთქილების შეტანაა” და ადიდებს პატრიარქის პოპულარობას და მის ავტორიტეტს საქართველოში.
პატრიარქს დამცველები არ სჭირდება. ოპოზიციური ლიდერების უმრავლესობამ ასევე ძალიან მკაცრად გააკრიტიკა ვიდეოები. ერთ-ერთმა მათგანმა ”კონსერვატიული პარტი”-იდან ზვიად ძიძიგურმა ისიც კი მოითხოვა, რომ ”თავისუფლების ინსტიტუტი” უკანონოდ გამოცხადდეს. სასწრაფოდ შეიქმნა არასამთავრობო ორგანიზაცია ”ჩვენი ღირსების დამცველი მოძრაობა” რომელმაც გამოაცხადა, რომ ის პატრიარქის რეპუტაციის დასაცავად შეიქმნა.
თუთბერიძემ, რომელმაც ეს პრობლემური ვიდეოები Facebook-ზე ატვირთა, განცხადება გაავრცელა, სადაც ამბობს, რომ სოციალურ ქსელში მის გვერდზე გამოქვეყნებულ მასალას არაფერი არა აქვს საერთო არც ერთ ”უნივერსტეტთან, ინსტიტუტთან და განსაკუთრებით ხელისუფლებასთან”, რომ არ არის აუცილებელი საკუთარ გვერდზე გამოქვეყნებულ ყველა მასალას ეთანხმებოდეს, თუმცა მან უკან არ დაიხია, თავი არ დაიმცირა და სთქვა, რომ ვიდეოს გამოქვეყნების დროს არავის შეურაცხყოფა არ სურდა, მაგრამ კანონის ფარგლებში ის კვლავაც მხარს უჭერს ნებისმიერი ადამიანის გამოხატვის თავისუფლებას.
პატრიარქის დაცინვა ან კრიტიკა, მით უფრო ისეთ ვულგარულ სტილში, როგორც ეს ამ ვიდეოებით მოხდა, ბევრი ქართველისთვის ძალიან მიუღებელი აღმოჩნდა და თუთბერიძეს უამრავი შეურაცხყოფის და მუქარის ტექსტი გაუგზავნეს, თუმცა, Facebook-ზე გამართულ დებატებში ორივე მხარეს ბევრი ადამიანი აღმოჩნდა, როგორც ”პოსტ”-ების კრიტიკოსთა, ასევე სიტყვის თავისუფლების დამცველთა შორის.
ორიგინალი
Tuesday, October 27, 2009
ევროკავშირი სამხრეთ-კავკასიასთან თანამშრომლობას განიხილავს

ატო ლობიაკი
ბრიუსელი - სამხრეთ-კავკასიის ქვეყნებთან წლების განმავლობაში ორმხრივი კავშირების განვითარების შემდეგ, ევროკავშირი დღეს ამ ურთიერთობებში ახალი რეგიონალური დინამიკის შეტანას ცდილობს
შვედეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა კარლ ბილდტმა, რომელიც ევროკავშირის დღევანდელი პრეზიდენტობის სახელით საუბრობს, განაცხადა რომ ბლოკს რეგიონთან დაკავშირებით ”საერთო მიდგომა” აქვს და ის ცალკეული ქვეყნების ”ინდივიდუალურ მზადყოფნას” ეფუძნება.
მას შემდეგ რაც დღეს ევროკავშირსა და სამ საგარეო საქმეთა მინისტრს შორის შეხვედრების სერია გაიმართა, რომლის კულმინაციაც ერთობლივი პრეს-კონფერენცია იყო, ბილდტის შენიშვნებში აქცენტი მკაფიოდ ზოგადად რეგიონზე გაკეთდა და არა ინდივიდუალურად ცალკე აღებულ ერთ ქვეყანაზე.
”ვფიქრობ, ზოგადად ძალიან კარგი ატმოსფერო სუფევს ევროკავშირსა და რეგიონს შორის” - სთქვა ბილდტმა.
რაც პრაქტიკაში იმას ნიშნავს, რომ ამ სამ ქვეყანას ერთნაირი სასტარტო პოზიციები უკავია. ევროკავშირი მათთან ახალ შეთანხმებებზე მოლაპარაკებების დაწყებას ნოემბერში გეგმავს. უახლოეს მომავალში ვერც ერთი მათგანი ევროკავშირის წევრობაზე რეალურად ვერ იოცნებებს, მაგრამ სამივეს თავისუფალი ვაჭრობისა და სავიზო რეჟიმის გამარტივების სფეროში ბლოკთან თანამშრომლობა ხანგრძლივ პერსპექტივაში შეუძლია.
ყველა მათგანი ევროკავშირის სამეზობლო პოლიტიკის და მისი აღმოსავლური პარტნიორობის პროგრამის წევრია. ეს პროექტები ტექნიკური თანამშრომლობისა და პოლიტიკური კონტაქტების განვითარებისკენაა მიმართული.
ლიდერობის გარეშე
კულისებში, ევროკავშირის ჩინოვნიკები მკაფიოდ აცხადებენ, რომ საქართველო რეგიონში ლიდერის სტატუსით აღარ სარგებლობს. სამივე მთავრობას საკუთარ ქვეყანაში დემოკრატიული სტანდარტების მხრივ სერიოზული პრობლემები აქვს, ჰყავთ სინდისის პატიმრები და კონტროლირებადი მედია.
თუმცა, სამივე ქვეყანას ძალიან განსხვავებული პოლიტიკური დღის წესრიგი აქვს და ამაში ევროკავშირის დარწმუნებას ისინი დღევანდელი შეხვედრების განმავლობაში ცდილობდნენ.
სომხეთი პირველი ქვეყანა იყო, რომელიც ბილდტს და ევროკავშირის საგარეო ურთიერთობებზე პასუხისმგებელ კომისარს ბენიტა ფერერო-ვალდნერს შეხვდა. მისი ამოცანების სია შეზღუდულია, როდესაც საქმე ბლოკთან პოლიტიკურ თანამშრომლობას ეხება. ქვეყანა რეგიონში რუსეთის ყველაზე ახლო მოკავშირეა და ის ევროკავშირისგან დიდწილად ტექნიკური თანამშრომლობისა და ფინანსურის დახმარების მიღებისკენ მიისწრაფვის.
სომხეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა, ედუარდ ნალბანდიანმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ერევნისთვის ევროკავშირთან თავისუფალი სავიზო რეჟიმის არსებობა ძალიან მიმზიდველია.
”ჩვენი დისკუსიის დროს, მე ასევე პირველ პლანზე წამოვწიე იმ საკითხის მნიშვნელობა, რასაც ჩვენ ადამიანებს შორის უშუალო კონტაქტის გამარტივებას და ჩვენი მოქალაქეებისთვის ამ თავისუფალ მიმოსვლას ვანიჭებთ” - განაცხადა მან.
ევროკავშირი მიესალმება იმ შეთანხმებას, რომელიც თურქეთს და სომხეთს შორის ურთიერთობების ნორმალიზებისთვის ამ ორ ქვეყანას შორის გაფორმდა, მაგრამ ევროკავშირს ურთიერთობების აღდგენაში პირდაპირი მონაწილეობა არ მიუღია, ეს პროცესი დიდწილად შეერთებული შტატებისა და რუსეთის ინიცირებული იყო.
არსებობს ევროკავშირის ექსპერტების პატარა ”საკონსულტაციო ჯგუფი”, რომელიც რამდენიმე სომხურ სამინისტროსთან მუშაობს, მაგრამ როგორც მოსალოდნელია, მათი გავლენა უმნიშვნელო იქნება. მას შემდეგ, რაც 2004 წელს საქართველოს სასამართლო სისტემისთვის ევროკავშირის მნიშვნელოვანმა დახმარებამ ძალიან მცირე შედეგი გამოიღო, ბლოკში რეგიონის მთავრობების გარდაქმნის შესაძლებლობაზე პესიმისტურმა განწყობამ იმატა.
”ცენტრალური საკითხი”
აზერბაიჯანი სერიოზულადაა შეშფოთებული იმით, რომ სომხეთის ჯარები მთიანი- ყარაბახის და მის მიმდებარე აზერბაიჯანულ ტერიტორიებზე დგანან. ელმარ მამადიაროვმა, ქვეყნის საგარო საქმეთა მინისტრმა ეს საკითხი დღევანდელ პრეს-კონფერენციაზეც დააყენა.
”ჩვენ მტკიცედ გვწამს, რომ თუკი რეგიონში მშვიდობა და სტაბილურობა გვსურს, სომხეთის ჯარების ოკუპირებული ტერიტორიებიდან გაყვანა ცენტრალური თემაა. ეს არის ძირითადი თემა, თუკი ჩვენ გვსურს რეგიონში რეალურ მშვიდობას და განვითარებას მივაღწიოთ” -სთქვა მან.
აზერბაიჯანს ევროკავშირთან კარგი ურთიერთობები აქვს. ბრიუსელი თავისი ენერგეტიკული დივერსიფიკაციის გეგმებში, რაც ცენტრალური აზიის ქვეყნებთან კავშირს ემყარება, ბაქოს უმნიშვნელოვანეს სუბიექტად აღიქვამს.
მაგრამ ბაქო სომხურ-თურქული ურთიერთობებით შოკირებულია და დღეს მამადიაროვს, რომელიც ევროკავშირის ბაზრებზე გაზის მიწოდების ”სხვადასხვა ვარიანტებზე” საუბრობდა, ერთხელაც არ უხსენებია ევროკავშირის ”ნაბუქო”-ს მილსადენი, რომელმაც როგორც მოსალოდნელია 2015 წლისთვის აზერბაიჯანი თურქეთის გავლით ავსტრიის მილსადენთან უნდა დააკავშიროს.
ევროკავშირი ძალიან მონდომებულია, რომ აზერბაიჯანი მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციაში გაწევრიანდეს და ამაში ის ქვეყანასთან ენერგეტიკული თანამშრომლობის განვითარების მნიშვნელობასაც ხედავს.
იმავდროულად, საქართველო შეშფოთებულია რუსეთის მხრიდან სამხრეთ-ოსეთისა და აფხაზეთის ანექსიის ფაქტით, რაც ამ ორ ქვეყანას შორის 2008 წლის აგვისტოს ომის შემდეგ მოხდა.
საგარეო საქმეთა მინისტრმა გრიგოლ ვაშაძემ ხაზგასმით აღნიშნა, თუ რამდენად მნიშვნელოვნად მიიჩნევს მისი მთავრობა ევროკავშირის მხრიდან საქართველოს მხარდაჭერას ამ პრობლემასთან დაკავშირებით.
”ჩვენ მადლიერები ვართ ევროკავშირის, მისი ძლიერი მხარდაჭერის გამო ჩვენი ტერიტორიული მთლიანობის, დამოუკიდებლობის და სუვერენიტეტისადმი” - განაცხადა ვაშაძემ - ”ჩვენ ჩვენი კოლეგების ყურადღება იმ ფაქტს მივაპყრეთ, რომ რუსეთი არ ასრულებს არც ერთ ვალდებულებას, რომელიც მან ნებაყოფლობით 2008 წლის 12 აგვისტოს შეთანხმებით აიღო” (ე.წ. სარკოზი-მედვედევის შეთანხმება).
ევროკავშირი საკვანძო შუამავალია ჟენევის მოლაპარაკებებში თბილისს, მოსკოვს და ორ დე-ფაქტო სეპარატისტულ მთავრობას შორის. როგორც სომხეთმა, ასევე საქართველომაც, ევროკავშირთან დაკავშირებულ სურვილებში თავისუფალ ვაჭრობას და თავისუფალ სავიზო რეჟიმს პრიორიტეტული პოზიციები მიუჩინა. პოლიტიკურმა რეფორმებმა მეორე პლანზე გადაიწია, რადგან ქვეყნის სულ უფრო შეზღუდულმა პრეზიდენტმა მიხეილ სააკაშვილმა, 200-მდე პოლიტიკური პატიმარი დააგროვა და ქვეყნის ყველაზე გავლენიანი მედია-საშუალებები კონტროლს დაუქვემდებარა.
დღეს ვაშაძემ ევროკავშირს მისი ”იდეებისა და წინადადებებისთვის” რომელთა მიზანიც ”საქართველოს დემოკრატიის ხარისხის გაზრდაა” დიდი მადლობა გადაუხადა და პირობა დადო, რომ თბილისი ამ სფეროში ბლოკის ექსპერტულ რჩევებს მაქსიმალურად გამოიყენებს.
ორიგინალი Click Here to Read More..
Saturday, October 24, 2009
საქართველო: ჰოლივუდი რუსეთთან ომზე ფილმის გადასაღებად თბილისში გადმოვიდა

გიორგი ლომსაძე და სოფია მიზანტე
20 ოქტომბერს 2008 წლის რუსეთ-საქართველოს ომზე ფილმის სცენების გადასაღებად ჰოლივუდმა თბილისის ცენტრი დაიპყრო. მთავრობამ გადამღებ ჯგუფს რეკვიზიტებად ტანკები დაუთმო. ფილმში ერთხელ ოსკარზე ნომინირებული მსახიობი ენდი გარსია საქართველოს პრეზიდენტის მიხეილ სააკაშვილის როლს თამაშობს
მოვლენების ჰოლივუდური ვერსია, გაცილებით მომხიბვლელი ჩანს, ვიდრე რეალური კონფლიქტი, რომელიც აქ შარშან იყო. პარლამენტის წინ ღამის აქციაზე უამრავი ქართველის მხრიდან დროშების ფრიალისა და პლაკატების ფონზე ”Stop Russia” გარსია სააკაშვილის მსგავსად მხარდამჭერების წინაშე მგზნებარე სიტყვას წარმოსთქვამს. ”დღეს ოკუპანტთა ძალები კარს მოგვადგნენ!” - გამოაცხადა გარსიამ ცუდი ქართული აქცენტითა და ხმით, რომელიც მისი ერთ-ერთი პერსონაჟის ვინსენტ მანჩინის ხმას ჰგავდა ფილმიდან ”ნათლიმამა” მესამე ნაწილი. სცენა 2008 წლის 12 აგვისტოს გამეორება გახლდათ, იმ მიტინგის, რომელსაც იმ დღეს საქართველოს მხარდასაჭერად თბილისში საგანგებოდ ჩამოსული უკრაინის, პოლონეთის, ესტონეთის, ლატვიის და ლიტვის ლიდერებიც ესწრებოდნენ.
ფილმის თანა-პროდიუსერის დავით იმედაშვილის ცნობით, არსებობს მოლოდინი, რომ ფილმის წარმოებას უოლ კილმერიც შეუერთდება, რომლის აქტივშიც ისეთი ფილმებია, როგორებციაა Top Gun და Batman Forever, თუმცა ის რა როლს ითამაშებს ჯერ განსაზღვრული არ არის, დასძინა იმედაშვილმა.
ფილმს ჯერ არა აქვს სახელწოდება, მაგრამ ცნობილია რომ ის ამერიკელი ჟურნალისტის ისტორიას მოგვითხრობს, რომელსაც ბრიტანელი მსახიობი რუპერტ ფრენდი განასახიერებს. როგორც EurasiaNet-ს ფილმის გადამღები ჯგუფის წევრებმა უამბეს, საქართველოში ჟურნალისტი ერაყიდან ჩამოდის, რადგან აქვს ინფორმაცია, რომ კავკასიაში შეიძლება სამხედრო კონფლიქტი გაჩაღდეს. ფილმის რეჟისორი რენი ჰარლინია, ფილმის ”კერკეტი კაკალი 2”-ის რეჟისორი.
ამერიკელი მსახიობი ჯონატონ შეკი (Doom Generation) ქართველ ჯარისკაცს განასახიერებს, რომელსაც ჟურნალისტების დახმარება სურს და მათ ომზე ”სიმართლეს” უყვება.
მაგრამ ეს სიმართლე მაყურებლისთვისაა განკუთვნილი. საქართველოს მთავრობა, რომელიც დღემდე მოსკოვთან ”პიარ” ბრძოლაშია ჩართული, ფილმის წარმოებას სამხედრო აღჭურვილობითა და საბრძოლო სცენებისთვის პერსონალით ამარაგებს.
შარშან, რუსეთის პირველმა არხმა რეგიონისადმი ყურადღება სახელმწიფოს მხრიდან დაფინანსებული, ომზე გადაღებული მძაფრსიუჟეტიანი ფილმით მიიპყრო, სადაც ამერიკელი ენტომოლოგი ყველა ძალას ხმარობს, რომ როგორმე ქართულ თავდასხმას გადაურჩეს. ჰარლინის კინო თბილისს მოსკოვთან ანგარიშის გათანაბრებაში ეხმარება.
”სამხედროებმა ვერტმფრენები, ტანკები და ყველა ტიპის აღჭურვილობა მოგვაწოდეს” - EurasiaNet-ს გადამღები ჯგუფის წევრმა ანონიმურობის დაცვის პირობით განუცხადა, რადგან ის პრესასთან საუბარზე არ იყო უფლებამოსილი.
სამთავრობო შეხვედრების სცენების გადასაღებად პრეზიდენტმა სააკაშვილმა ჯგუფს გასულ შაბათ-კვირას თავისი სასახლე დაუთმო. შეკის ბლოგზე გამოქვეყნებული ინფორმაციის თანახმად, საქართველოს ლიდერმა ფილმის რამდენიმე მონაწილესთან ერთად ისადილა.
ფილმის მეორე თანა-პროდიუსერი დეპუტატი პაპუნა დავითაია, რომელიც პარლამენტში სააკაშვილის მმართველი პარტიის ”ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა გამარჯვებული საქართველოსთვის” წარმომადგენელია და კინო-ინდუსტრიაში მანამდე გამოცდილება არ ჰქონია, ფილმის მეორე თანა-პროდუსერია.
ფილმის დაფინანსებასთან დაკავშირებით დიდი სპეკულაციები გაჩაღდა. ზოგიერთი ექსპერტი ამტკიცებს, რომ ფილმისთვის ფულს საქართველოს მთავრობა იხდის. წარმოების სპიკერის თამუნა ლილუაშვილის თქმით, ქართული კომპანია ”გოლდინვესტი” ფილმის ოფიციალური სპონსორია.
მთავრობის მხრიდან სამხედრო აღჭურვილობის მიწოდება ფილმის ბიუჯეტს სერიოზულად ზოგავს. ”ასეთი ფილმის გადაღება შეერთებულ შტატებში ალბათ 70-დან 100 მილიონ დოლარამდე დაჯდებოდა. ჩვენ შემთხვევაში კი ათჯერ იაფია” - აცხადებს ქართველი თანა-პროდუსერი დავით იმედაშვილი.
ერაყის სცენები საქართველოს სამხრეთით, სამცხე-ჯავახეთის რეგიონში გადაიღეს. იმედაშვილი, რომელიც ფილმის სიუჟეტის ძირითადი ხაზის ავტორია, ამბობს, რომ მას და მის მეგობრებს ჰოლივუდის საქართველოში ჩამოყვანა დიდი ხნის განმავლობაში სურდათ. ქვეყნის შეზღუდული კინოწარმოება ცდილობდა უცხოელი პროდიუსერების საქართველოთი დაინტერესებას, სადაც მაღალბიუჯეტიანი ფილმების გადაღება უფრო იაფი ჯდება.
”თავიდან გვსურდა სცენარი აფხაზეთზე (გამოყოფილ რეგიონზე) დაგვეწერა და ის ჰოლივუდისთვის მიგვეწოდებინა” - სთქვა იმედაშვილმა - ”მაგრამ შემდეგ ომი დაიწყო და ვიფიქრეთ რომ ეს მძაფრსიუჟეტიანი ფილმისთვის ძალიან კარგი თემა გახდებოდა.”
საქართველოს კინოცენტრიდან დაფინანსებული პროექტით იმედაშვილი ამერიკის ფილმის ბაზარზე (American Film Market) გაემგზავრა, სადაც ყოველწლიურად ფილმის მწარმოებლები და მსახიობები იკრიბებიან. ფილმის აღმასრულებელი პროდიუსერი მაიკლ ფლენიგანია ("Beyond a Reasonable Doubt"); სცენარის ავტორი კინოდოკუმენტალისტი მიკო ალენია, რომელიც იმავდროულად ოლივერ სთოუნის ვიეტნამის ომის ეპოპეაზე Pinkville მუშაობს.
იმედაშვილის თქმით, ჰარლინი საგანგებოდ შეირჩა როგორც რეჟისორი, რომლის მძაფრსიუჟეტიანი ფილმები, როგორც წესი კომერციულად წარმატებულია ხოლმე. ქართული პროექტი წარმოშობით ფინელი ჰარლინისთვის შესაძლებლია ერთგვარად ჰარმონიულიც კი იყოს, მისი ბოლო პროექტი Mannerheim, რომელიც ჯერ კიდევ დაუსრულებელია, 1939-1940 წლის საბჭოთა კავშირის ფინეთთან ომს ეხება.
ჰარლინთან ინტერვიუს ჩაწერა ფილმის გადაღების დროს არ იყო შესაძლებელი, ”მორიგი დაკავებული დღე თბილისში, საქართველოში” - გასულ თვეში დაწერა მან საკუთარ ბლოგზე - ”ჩვენ სულ რაღაც ორი კვირაა რაც ვიღებთ და გუნდი ძალიან აქტიურად მუშაობს. აწყობს მოწყობილობებს, იღებს ასობით სამხედრო უნიფორმას, ამზადებს ვერტმფრენებს, თვითმფრინავებს, ტანკებს და სხვა სატრანსპორტო საშუალებებს მასობრივი საბრძოლო სცენებისთვის.”
მაგრამ ბევრი ქართველისთვის რუსული გავლენისგან თავისუფალი არც ეს ”მასობრივი საბრძოლო სცენები” აღმოჩნდა. გადამღები ჯგუფის ერთმა წევრმა გვითხრა, რომ სპეციალურად პიროტექნიკური ეფექტებისთვის რამდენიმე რუსი ექსპერტი დაპატიჟეს. ”ასე რომ, თითქოს ისევ იქ ვართ, ნამდვილ ომში, სადაც ასაფეთქებელ სამუშაოებს რუსები ასრულებენ” - სთქვა მან ირონიულად.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
20 ოქტომბერს 2008 წლის რუსეთ-საქართველოს ომზე ფილმის სცენების გადასაღებად ჰოლივუდმა თბილისის ცენტრი დაიპყრო. მთავრობამ გადამღებ ჯგუფს რეკვიზიტებად ტანკები დაუთმო. ფილმში ერთხელ ოსკარზე ნომინირებული მსახიობი ენდი გარსია საქართველოს პრეზიდენტის მიხეილ სააკაშვილის როლს თამაშობს
მოვლენების ჰოლივუდური ვერსია, გაცილებით მომხიბვლელი ჩანს, ვიდრე რეალური კონფლიქტი, რომელიც აქ შარშან იყო. პარლამენტის წინ ღამის აქციაზე უამრავი ქართველის მხრიდან დროშების ფრიალისა და პლაკატების ფონზე ”Stop Russia” გარსია სააკაშვილის მსგავსად მხარდამჭერების წინაშე მგზნებარე სიტყვას წარმოსთქვამს. ”დღეს ოკუპანტთა ძალები კარს მოგვადგნენ!” - გამოაცხადა გარსიამ ცუდი ქართული აქცენტითა და ხმით, რომელიც მისი ერთ-ერთი პერსონაჟის ვინსენტ მანჩინის ხმას ჰგავდა ფილმიდან ”ნათლიმამა” მესამე ნაწილი. სცენა 2008 წლის 12 აგვისტოს გამეორება გახლდათ, იმ მიტინგის, რომელსაც იმ დღეს საქართველოს მხარდასაჭერად თბილისში საგანგებოდ ჩამოსული უკრაინის, პოლონეთის, ესტონეთის, ლატვიის და ლიტვის ლიდერებიც ესწრებოდნენ.
ფილმის თანა-პროდიუსერის დავით იმედაშვილის ცნობით, არსებობს მოლოდინი, რომ ფილმის წარმოებას უოლ კილმერიც შეუერთდება, რომლის აქტივშიც ისეთი ფილმებია, როგორებციაა Top Gun და Batman Forever, თუმცა ის რა როლს ითამაშებს ჯერ განსაზღვრული არ არის, დასძინა იმედაშვილმა.
ფილმს ჯერ არა აქვს სახელწოდება, მაგრამ ცნობილია რომ ის ამერიკელი ჟურნალისტის ისტორიას მოგვითხრობს, რომელსაც ბრიტანელი მსახიობი რუპერტ ფრენდი განასახიერებს. როგორც EurasiaNet-ს ფილმის გადამღები ჯგუფის წევრებმა უამბეს, საქართველოში ჟურნალისტი ერაყიდან ჩამოდის, რადგან აქვს ინფორმაცია, რომ კავკასიაში შეიძლება სამხედრო კონფლიქტი გაჩაღდეს. ფილმის რეჟისორი რენი ჰარლინია, ფილმის ”კერკეტი კაკალი 2”-ის რეჟისორი.
ამერიკელი მსახიობი ჯონატონ შეკი (Doom Generation) ქართველ ჯარისკაცს განასახიერებს, რომელსაც ჟურნალისტების დახმარება სურს და მათ ომზე ”სიმართლეს” უყვება.
მაგრამ ეს სიმართლე მაყურებლისთვისაა განკუთვნილი. საქართველოს მთავრობა, რომელიც დღემდე მოსკოვთან ”პიარ” ბრძოლაშია ჩართული, ფილმის წარმოებას სამხედრო აღჭურვილობითა და საბრძოლო სცენებისთვის პერსონალით ამარაგებს.
შარშან, რუსეთის პირველმა არხმა რეგიონისადმი ყურადღება სახელმწიფოს მხრიდან დაფინანსებული, ომზე გადაღებული მძაფრსიუჟეტიანი ფილმით მიიპყრო, სადაც ამერიკელი ენტომოლოგი ყველა ძალას ხმარობს, რომ როგორმე ქართულ თავდასხმას გადაურჩეს. ჰარლინის კინო თბილისს მოსკოვთან ანგარიშის გათანაბრებაში ეხმარება.
”სამხედროებმა ვერტმფრენები, ტანკები და ყველა ტიპის აღჭურვილობა მოგვაწოდეს” - EurasiaNet-ს გადამღები ჯგუფის წევრმა ანონიმურობის დაცვის პირობით განუცხადა, რადგან ის პრესასთან საუბარზე არ იყო უფლებამოსილი.
სამთავრობო შეხვედრების სცენების გადასაღებად პრეზიდენტმა სააკაშვილმა ჯგუფს გასულ შაბათ-კვირას თავისი სასახლე დაუთმო. შეკის ბლოგზე გამოქვეყნებული ინფორმაციის თანახმად, საქართველოს ლიდერმა ფილმის რამდენიმე მონაწილესთან ერთად ისადილა.
ფილმის მეორე თანა-პროდიუსერი დეპუტატი პაპუნა დავითაია, რომელიც პარლამენტში სააკაშვილის მმართველი პარტიის ”ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა გამარჯვებული საქართველოსთვის” წარმომადგენელია და კინო-ინდუსტრიაში მანამდე გამოცდილება არ ჰქონია, ფილმის მეორე თანა-პროდუსერია.
ფილმის დაფინანსებასთან დაკავშირებით დიდი სპეკულაციები გაჩაღდა. ზოგიერთი ექსპერტი ამტკიცებს, რომ ფილმისთვის ფულს საქართველოს მთავრობა იხდის. წარმოების სპიკერის თამუნა ლილუაშვილის თქმით, ქართული კომპანია ”გოლდინვესტი” ფილმის ოფიციალური სპონსორია.
მთავრობის მხრიდან სამხედრო აღჭურვილობის მიწოდება ფილმის ბიუჯეტს სერიოზულად ზოგავს. ”ასეთი ფილმის გადაღება შეერთებულ შტატებში ალბათ 70-დან 100 მილიონ დოლარამდე დაჯდებოდა. ჩვენ შემთხვევაში კი ათჯერ იაფია” - აცხადებს ქართველი თანა-პროდუსერი დავით იმედაშვილი.
ერაყის სცენები საქართველოს სამხრეთით, სამცხე-ჯავახეთის რეგიონში გადაიღეს. იმედაშვილი, რომელიც ფილმის სიუჟეტის ძირითადი ხაზის ავტორია, ამბობს, რომ მას და მის მეგობრებს ჰოლივუდის საქართველოში ჩამოყვანა დიდი ხნის განმავლობაში სურდათ. ქვეყნის შეზღუდული კინოწარმოება ცდილობდა უცხოელი პროდიუსერების საქართველოთი დაინტერესებას, სადაც მაღალბიუჯეტიანი ფილმების გადაღება უფრო იაფი ჯდება.
”თავიდან გვსურდა სცენარი აფხაზეთზე (გამოყოფილ რეგიონზე) დაგვეწერა და ის ჰოლივუდისთვის მიგვეწოდებინა” - სთქვა იმედაშვილმა - ”მაგრამ შემდეგ ომი დაიწყო და ვიფიქრეთ რომ ეს მძაფრსიუჟეტიანი ფილმისთვის ძალიან კარგი თემა გახდებოდა.”
საქართველოს კინოცენტრიდან დაფინანსებული პროექტით იმედაშვილი ამერიკის ფილმის ბაზარზე (American Film Market) გაემგზავრა, სადაც ყოველწლიურად ფილმის მწარმოებლები და მსახიობები იკრიბებიან. ფილმის აღმასრულებელი პროდიუსერი მაიკლ ფლენიგანია ("Beyond a Reasonable Doubt"); სცენარის ავტორი კინოდოკუმენტალისტი მიკო ალენია, რომელიც იმავდროულად ოლივერ სთოუნის ვიეტნამის ომის ეპოპეაზე Pinkville მუშაობს.
იმედაშვილის თქმით, ჰარლინი საგანგებოდ შეირჩა როგორც რეჟისორი, რომლის მძაფრსიუჟეტიანი ფილმები, როგორც წესი კომერციულად წარმატებულია ხოლმე. ქართული პროექტი წარმოშობით ფინელი ჰარლინისთვის შესაძლებლია ერთგვარად ჰარმონიულიც კი იყოს, მისი ბოლო პროექტი Mannerheim, რომელიც ჯერ კიდევ დაუსრულებელია, 1939-1940 წლის საბჭოთა კავშირის ფინეთთან ომს ეხება.
ჰარლინთან ინტერვიუს ჩაწერა ფილმის გადაღების დროს არ იყო შესაძლებელი, ”მორიგი დაკავებული დღე თბილისში, საქართველოში” - გასულ თვეში დაწერა მან საკუთარ ბლოგზე - ”ჩვენ სულ რაღაც ორი კვირაა რაც ვიღებთ და გუნდი ძალიან აქტიურად მუშაობს. აწყობს მოწყობილობებს, იღებს ასობით სამხედრო უნიფორმას, ამზადებს ვერტმფრენებს, თვითმფრინავებს, ტანკებს და სხვა სატრანსპორტო საშუალებებს მასობრივი საბრძოლო სცენებისთვის.”
მაგრამ ბევრი ქართველისთვის რუსული გავლენისგან თავისუფალი არც ეს ”მასობრივი საბრძოლო სცენები” აღმოჩნდა. გადამღები ჯგუფის ერთმა წევრმა გვითხრა, რომ სპეციალურად პიროტექნიკური ეფექტებისთვის რამდენიმე რუსი ექსპერტი დაპატიჟეს. ”ასე რომ, თითქოს ისევ იქ ვართ, ნამდვილ ომში, სადაც ასაფეთქებელ სამუშაოებს რუსები ასრულებენ” - სთქვა მან ირონიულად.
ორიგინალი
ვის ინტერსშია საქართველოს პატრიარქის დისკრედიტაცია?

კობა ლიკლიკაძე, ლიზ ფულერი
ვიდეოკადრებში, რომლებიც გასულ კვირას ქართულ ვებ-საიტებსა და YouTube-ზე გამოქვეყნდა, საქართველოს პატრიარქი ილია მეორე მოსჩანს, ხოლო კადრს მიღმა დადებული ხმა საქართველოს პრეზიდენტზე მიხეილ სააკაშვილზე შეურაცხმყოფელ კომენტარს აკეთებს. ამ ვიდეოკადრებმა საქართველოს ხელისუფლების, ოპოზიციური პარტიებისა და საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის კრიტიკის ქარიშხალი გამოიწვია
ზოგიერთი არასამთავრობო ორგანიზაცია ეჭვობს, რომ ეს ვიდეოკადრები საქართველოს მთავრობამ ილია მეორის დისკრედიტაციისთვის გაავრცელა, რადგან მან გასულ კვირას სააკაშვილი მინიშნებით გააკრიტიკა რუსეთთან 2008 წლის აგვისტოს ნაჩქარევი ომის გამო. ილია მეორემ განაცხადა, რომ ომის თავიდან აცილება შეიძლებოდა და ასეც უნდა მომხდარიყო.
42 წამიანი ვიდეოკლიპი პირველად YouTube-ზე 13 ოქტომბერს აიტვირთა. თეა თუთბერიძემ, არასამთავრობო ორგანიზაციის თავისუფლების ინსტიტუტის წევრმა ეს ვიდეო Facebook-ზე გამოაქვეყნა. თუთბერიძემ შემდგომში ახსნა, რომ ის ასე მოიქცა, რადგან ილია მეორის კომენტარი ქართული სახელმწიფოსთვის საზიანოდ მიიჩნია.
თუთბერიძემ ისიც სთქვა, რომ ის ერთ რამეს შიშობს - რუსეთი ცდილობს ქართული მართლმადიდებლური ეკლესია საქართველოს მთავრობაზე ზეწოლისთვის გამოიყენოს და პროცესში პირადად პატრიარქი ჩართოს. ის ამტკიცებდა, რომ როდესაც ”ორგანოზე სიმსივნე ჩნდება, მას ქირურგიული ოპერაცია სჭირდება და არა ტკივილგამაყუჩებლები იმ იმედით, რომ სიმსივნე გაქრება.”
ეს არ არის პირველი შემთხვევა, როდესაც თუთბერიძე პატრიარქს აკრიტიკებს. 2007 წლის მარტში, ის პატრიარქის მიერ საკუთარი ტელევიზიისა და რადიოს გახსნის წინააღმდეგ გამოვიდა, მაგრამ როგორც სჩანს, ბევრი ქართველი თუთბერიძის შიშებს სერიოზულად არ აღიქვამს. პირიქით, პრეზიდენტის ადმინისტრაციამ, პარლამენტის წევრებმა და ოპოზიციამ ერთნაირად დაგმეს ვიდეომონტაჟი, როგორც ”საძაგელი,” ”მიუღებელი” და ”არაეთიკური.”
საპატრიაქომ გაავრცელა განცხადება, სადაც დაგმო ვიდეოკლიპების გავრცელება და მას ”ჩვენი სახელმწიფოებრიობის საფუძვლების მოშლისა” და ქართული მართლმადიდებლური ეკლესიის დისკრედიტაციის კამპანიის ნაწილი უწოდა.
თავის მხრივ, სააკაშვილმა 21 ოქტომბერს დაადასტურა პატრიარქისადმი საკუთარი მხარდაჭერა და პატივისცემა. იმავე დღეს შეიქმნა არასამთავრობო ორგანიზაცია, რომელსაც ”ჩვენი ღირსების დამცველი მოძრაობა” უწოდეს და რომელმაც თავის მიზნად ილია მეორის რეპუტაციის დაცვა დაასახელა.
76 წლის ილია მეორე, უკვე სამი ათეული წელია პატრიარქია. ის ჩრდილო-ოსეთში, ვლადიკავკაზში დაიბადა და 1952 წელს სასწავლებლად მოსკოვის სასულიერო სემინარიაში შევიდა, ერთი წლით ადრე სტალინის გარდაცვალებამდე.
თავისი სასულიერო განათლების დასრულების შემდეგ, ის 1960 წელს საქართველოში დაბრუნდა, სადაც 1963 წელს ბათუმის ეპისკოპოსად აკურთხეს, ხოლო 1967 წელს კი - ცხუმ-აფხაზეთის. ილია მეორე პატრიარქად 1977 წელს აირჩიეს, ”სამიზდატ”-ის მიერ გამოცემული იმ დოკუმენტის გავრცელების შემდეგ, სადაც აღწერილი იყო საქართველოს სასულიერო პირთა შორის სავარაუდოდ გავრცელებული კორუფცია და ჰომოსექსუალიზმი.
1980-იანი წლების ბოლოს ილია მეორემ ნაციონალისტურ ლიდერთან და მომავალ პრეზიდენტთან, ზვიად გამსახურდიასთან, ”სამიზდატ”-ის დოკუმენტების ერთ-ერთ ანონიმურ ავტორთან არაფორმალური კავშირი ჩამოაყალიბა და ამაოდ სცადა თავიდან აეცილებინა ქართველ დემონსტრანტთა მასობრივი მკვლელობა, რომელიც საბჭოთა ჯარმა თბილისში 1989 წლის 9 აპრილს განახორციელა.
როდესაც საქართველომ 1991 წელს, საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ, დამოუკიდებლობა მოიპოვა, ილია მეორემ საქართველოში თანმიმდევრულად განამტკიცა ქართული მართლმადიდებლური ეკლესიის უზენაესობა და დაგმო სხვა რელიგიური სექტები, როგორც ”მისი ავტორიტეტის შემლახავნი.”
ის ასევე თანმიმდევრულად უჭერდა მხარს სააკაშვილის ძალისხმევას აღედგინა საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობა. სააკაშვილის ინაუგურაციის წინ, 2004 წლის იანვარში მან აკურთხა საქართველოს ახალი ეროვნული დროშა და განაცხადა, რომ - ”ახალი დროშის ქვეშ საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობა მალე აღსდგება... ჩვენ მალე შევალთ სოხუმში და ცხინვალში ამ დროშით. ეს დროშა გააერთიანებს მთელ საქართველოს.”
მაგრამ ბოლო ორი წლის განმავლობაში, მას შემდეგ, რაც საქართველოს ოპოზიცია 2007 წლის შემოდგომაზე სააკაშვილის წინააღმდეგ პროტესტით გამოვიდა, ილია მეორე ფრთხილად დისტანცირდა სააკაშვილის მმართველობისგან, ოპოზიციურ პარტიებსა და სააკაშვილს დიალოგისკენ მოუწოდა და პოლიციას სთხოვა არ მიეღო ზომები იმ თანამემამულეების წინააღმდეგ, ვინც სააკაშვილის რეჟიმს საპროტესტო აქციებით უპირისპირდებოდა.
13 ოქტომბერს მასწავლებელთა დამოუკიდებელი პროფკავშირების წარმომადგენლებთან შეხვედრაზე, მან მინიშნებით გააკრიტიკა სააკაშვილი რუსეთთან 2008 წლის აგვისტოს ნაჩქარევი ომის გამო, იმ ომის გამო, რომელიც რუსეთის მიერ აფხაზეთისა და სამხრეთ- ოსეთის დამოუკიდებლობის ოფიციალური აღიარებით დასრულდა.
”ეს არ უნდა მომხდარიყო, ეს შეიძლებოდა არ მომხდარიყო” -განაცხადა მან. ჩვენ გვქონდა იმის საშუალება, რომ თავი აგვერიდებინა ამ მოვლენებისთვის, როცა გემი ზღვაში მიდის, კაპიტანმა უნდა იცოდეს სად არის კლდეები, რომ არ შეეხეთქოს და არ დაზიანდეს, როგორც ეს საქართველოს მოუვიდა” - დასძინა მან.
2008 წლის დეკემბერში ილია მეორე რუსეთის პრეზიდენტს დიმიტრი მედვედევს შეხვდა და თბილისში დაბრუნების შემდეგ განაცხადა, რომ მათ ”საკმაოდ პოზიტიურ და კარგ შეთანხმებას” მიაღწიეს, მაგრამ ამასთანავე ეს შეთანხმება მოითხოვს ”ფრთხილ და დიპლომატიურ ძალისხმევას,” მაგრამ ამ ბოლო თვეებში მედვედევმა სულ უფრო ცხადი გახადა, რომ იმ დროს, როდესაც რუსეთს სურს კარგი ურთიერთობები საქართველოსთან, ის პირადად თავს შეიკავებს სააკაშვილთან კონტაქტისგან, რადგან მისი რწმენით, ამ უკანასკნელმა ”ჩაიდინა დანაშაული საკუთარი, აფხაზი და ოსი ხალხების წინაშე.”
ორიგინალი
Click Here to Read More..
Friday, October 23, 2009
ევროკავშირის სამეული კოსოვოს სახელმწიფოებრიობას გაეროს სასამართლოში უტევს

ენდრიუ რეტმანი, ეკრემ კრამსკოი
ბრიუსელი - ევროკავშირის სამი სახელმწიფო გაერო-ს სასამართლოში დეკემბერში იმაზე იდავებს, რომ 2008 წელს კოსოვოს დამოუკიდებლობის დეკლარაცია უკანონო იყო, მაგრამ ევროკავშირის ჩინოვნიკები ამბობენ, რომ მოსამართლეების გადაწყვეტილება კოსოვოს ახალ ”შეუქცევად” სტატუსზე გავლენას ვერ მოახდენს
ესპანეთი, რუმინეთი და კვიპროსი 1-დან 11-დეკემბრამდე გაერო-ს უმაღლეს საკანონმდებლო ინსტიტუტში, ჰააგის საერთაშორისო სასამართლოში კოსოვოს წინააღმდეგ დაგეგმილ მოსმენებზე სერბეთს და რუსეთს შეუერთდებიან.
იურიდიული დავა ”საერთაშორისო სამართალთან კოსოვოს დროებითი თვითმართველობის ორგანოების მხრიდან დამოუკიდებლობის ცალმხრივი აღიარების შეუთავსებლობაზე” სერბეთმა წამოიწყო, რომელიც მისგან გამოყოფილი პროვინციისთვის ბრძოლას განაგრძობს.
ამ კვირაში ევროკავშირის ანგარიშმა სერბეთი ”პარალელური სტრუქტურის” შექმნისა და კოსოვოში სერბეთის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე, პრიშტინას ხელისუფლების შერყევის მიზნით, დამატებითი არჩევნების დაფინანსებისთვის გააკრიტიკა.
შარშან, ესპანეთმა, რუმინეთმა და კვიპროსმა სლოვაკეთთან და საბერძნეთთან ერთად კოსოვოს აღიარებაზე უარი სთქვეს, მაგრამ ამ სამეულის მხრიდან ჰააგას პროცესში კოსოვოს სახელმწმიფოებრიობის წინააღმდეგ მონაწილეობა პასიურიდან აქტიურ წინააღმდეგობაში გადასვლაა. მას შემდეგ რაც გაერო-ს მოსმენებზე გერმანიის, საფრანგეთის, ბრიტანეთის, ნიდერლანდებისა და აშშ-ს მხრიდან კოსოვოს მხარდამჭერი განცხადებები გაკეთდა, ვერდიქტი, რომელიც სასამართლომ 2010 წლის დასაწყისში უნდა გამოიტანოს, არავინ იცის როგორი იქნება.
ყველა შემთხვევაში, გადაწყვეტილებას ”რჩევის” ძალა ექნება. ტექნიკურად ის ვერ მოახდენს გავლენას კოსოვოს განაცხადზე გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში ადგილის მოპოვების შესახებ, მაგრამ პრიშტინასთვის, ისევე როგორც სერბეთისთვის მას დამატებითი პოლიტიკური ამუნიციის ფუნქცია ექნება იმ კონფრონტაციაში, რომელიც ევროპის ამ ჯერ კიდევ ცხელ რეგიონში დღემდე მიმდინარეობს.
”დადებითი გადაწყვეტილება უზარმაზარ პოზიტიურ გავლენას მოახდენდა ჩვენი რეგიონის სამწუხაროდ დღემდე მოწყვლად სტაბილურობაზე” - EUobserver-ს განუცხადა კოსოვოს პარლამენტის სპიკერმა ჯაკუპ კრასნიკიმ. ”ის მხარს დაუჭერს იმ ერებს, რომლებსაც სურთ ერთ დღეს კოსოვო ისეთი შესანიშნავი ოჯახის სრულუფლებიან წევრად იხილონ, როგორიც ევროკავშირია.”
ევროკავშირის ინსტიტუტებს არ სურთ რომ ესპანეთი, რუმინეთი და კვიპროსი გაერო-ს პროცესში ჩართვის გამო გააკრიტიკონ.
ევროკავშირის საგარეო ურთიერთობების ხელმძღვანელი ჰავიერ სოლანა კოსოვოს დამოუკიდებლობის ერთ-ერთი არქიტექტორია, მაგრამ საქმე ეროვნული ინტერესების ისეთ მგრძნობიარე სფეროს ეხება, როგორიცაა ესპანეთის დამოკიდებულება ბასკეთის სეპარატიზმის მიმართ და კვიპროსის ურთიერთობები კუნძულის იმ ნაწილთან, რომელსაც თურქეთი აკონტროლებს.
”ეს არც ერთ შემთხვევაში ევროკავშირის კომპეტენცია არ გახლავთ. მნიშვნელოვანია ის, რომ ევროკავშირის შიგნით ერთსულოვნებაა ისეთი პრაქტიკული საქმიანობის მიმართ, როგორიცაა ევროკავშირის კანონის უზენაესობის ხელშემწყობი მისია კოსოვოში” -განაცხადა ბატონი სოლანას ერთ-ერთმა ჩინოვნიკმა.
ის ფაქტი, რომ ამ ეტაპზე სერბეთს ან რუსეთს კოსვოს სახელმწიფოებრიობის საკითხის ხელახლა გააქტიურება შეუძლია, ევროკავშირისთვის ანათემას ტოლფასია.
”საერთაშორისო მმართველი ჯგუფის (ICO) სახელმწიფოებმა განაცხადეს, რომ ისინი კოსოვოს დამოუკიდებლობას შეუქცევად პროცესად აღიქვამენ. ასე რომ არ ვფიქრობ, რომ კოსოვოსთვის მოვლენები უკან დაბრუნდება” - განაცხადა ICO-ს მმართველი ჯგუფის კოსოვოს ოფისის სპიკერმა ენდი მაკგაფიმ. საერთაშორისო მმართველი ჯგუფი კლუბია, სადაც 25 ქვეყანაა გაერთიანებული. ის 2008 წლის თებერვალში კოსოვოს მხარდაჭერისა და მისი დახმარებისთვის შეიქმნა. კლუბში ევროკავშირის 20 ქვეყანა, ასევე ხორვატია, ნორვეგია, შევეიცარია, თურქეთი და აშშ შედის.
კოსოვოს დაბადებიდან ევროკავშირი იმას ამტკიცებდა, რომ ამ სუბიექტის სახელმწიფოებრიობა უნიკალური (”sui generis”) შემთხვევა გახლდათ და ეს პრეცედენტი სხვა მსგავსი იურიდიული წარმონაქმნებისთვის არ გამოდგებოდა, მაგრამ კოსოვოს მხადაჭერის ფასი საქართველოს მაგალითზე გამოჩნდა, სადაც რუსეთმა იგივე არგუმენტი გამოიყენა იმისთვის, რომ აფხაზეთისა და სამხრეთ-ოსეთის სეპარატისტული რეგიონები დამოუკიდებელ ქვეყნებად ეღიარებინა.
დღემდე მხოლოდ რუსეთის, ნიკარაგუას და ვენესუელას მიერ აღიარებული აფხაზეთი და სამხრეთ-ოსეთი ამჯერად დასაყრდენს აშშ-ს ისტებლიშმენტშიც იჩენს.
წამყვანმა ამერიკულმა გაზეთმა The Washington Post-მა [1] 16 ოქტომბერს რედაქციის გადაწყვეტილებით (რაც ერთი წლის წინ წარმოუდგენელი იყო) აფხაზეთის ლიდერის სერგეი ბაღაფშის ღია წერილი დაბეჭდა სახელწოდებით ”აფხაზეთი წარმატებას მიაღწევს” და ის ”პრეზიდენტად” მოიხსენია.
[1] სტატია ”აფხაზეთი წარმატებას მიაღწევს” არა The Washington Post-ში არამედ The Washington Times-ში გამოქვეყნდა (foreignpress.ge)
ორიგინალი
Click Here to Read More..
ბრიუსელი - ევროკავშირის სამი სახელმწიფო გაერო-ს სასამართლოში დეკემბერში იმაზე იდავებს, რომ 2008 წელს კოსოვოს დამოუკიდებლობის დეკლარაცია უკანონო იყო, მაგრამ ევროკავშირის ჩინოვნიკები ამბობენ, რომ მოსამართლეების გადაწყვეტილება კოსოვოს ახალ ”შეუქცევად” სტატუსზე გავლენას ვერ მოახდენს
ესპანეთი, რუმინეთი და კვიპროსი 1-დან 11-დეკემბრამდე გაერო-ს უმაღლეს საკანონმდებლო ინსტიტუტში, ჰააგის საერთაშორისო სასამართლოში კოსოვოს წინააღმდეგ დაგეგმილ მოსმენებზე სერბეთს და რუსეთს შეუერთდებიან.
იურიდიული დავა ”საერთაშორისო სამართალთან კოსოვოს დროებითი თვითმართველობის ორგანოების მხრიდან დამოუკიდებლობის ცალმხრივი აღიარების შეუთავსებლობაზე” სერბეთმა წამოიწყო, რომელიც მისგან გამოყოფილი პროვინციისთვის ბრძოლას განაგრძობს.
ამ კვირაში ევროკავშირის ანგარიშმა სერბეთი ”პარალელური სტრუქტურის” შექმნისა და კოსოვოში სერბეთის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე, პრიშტინას ხელისუფლების შერყევის მიზნით, დამატებითი არჩევნების დაფინანსებისთვის გააკრიტიკა.
შარშან, ესპანეთმა, რუმინეთმა და კვიპროსმა სლოვაკეთთან და საბერძნეთთან ერთად კოსოვოს აღიარებაზე უარი სთქვეს, მაგრამ ამ სამეულის მხრიდან ჰააგას პროცესში კოსოვოს სახელმწმიფოებრიობის წინააღმდეგ მონაწილეობა პასიურიდან აქტიურ წინააღმდეგობაში გადასვლაა. მას შემდეგ რაც გაერო-ს მოსმენებზე გერმანიის, საფრანგეთის, ბრიტანეთის, ნიდერლანდებისა და აშშ-ს მხრიდან კოსოვოს მხარდამჭერი განცხადებები გაკეთდა, ვერდიქტი, რომელიც სასამართლომ 2010 წლის დასაწყისში უნდა გამოიტანოს, არავინ იცის როგორი იქნება.
ყველა შემთხვევაში, გადაწყვეტილებას ”რჩევის” ძალა ექნება. ტექნიკურად ის ვერ მოახდენს გავლენას კოსოვოს განაცხადზე გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში ადგილის მოპოვების შესახებ, მაგრამ პრიშტინასთვის, ისევე როგორც სერბეთისთვის მას დამატებითი პოლიტიკური ამუნიციის ფუნქცია ექნება იმ კონფრონტაციაში, რომელიც ევროპის ამ ჯერ კიდევ ცხელ რეგიონში დღემდე მიმდინარეობს.
”დადებითი გადაწყვეტილება უზარმაზარ პოზიტიურ გავლენას მოახდენდა ჩვენი რეგიონის სამწუხაროდ დღემდე მოწყვლად სტაბილურობაზე” - EUobserver-ს განუცხადა კოსოვოს პარლამენტის სპიკერმა ჯაკუპ კრასნიკიმ. ”ის მხარს დაუჭერს იმ ერებს, რომლებსაც სურთ ერთ დღეს კოსოვო ისეთი შესანიშნავი ოჯახის სრულუფლებიან წევრად იხილონ, როგორიც ევროკავშირია.”
ევროკავშირის ინსტიტუტებს არ სურთ რომ ესპანეთი, რუმინეთი და კვიპროსი გაერო-ს პროცესში ჩართვის გამო გააკრიტიკონ.
ევროკავშირის საგარეო ურთიერთობების ხელმძღვანელი ჰავიერ სოლანა კოსოვოს დამოუკიდებლობის ერთ-ერთი არქიტექტორია, მაგრამ საქმე ეროვნული ინტერესების ისეთ მგრძნობიარე სფეროს ეხება, როგორიცაა ესპანეთის დამოკიდებულება ბასკეთის სეპარატიზმის მიმართ და კვიპროსის ურთიერთობები კუნძულის იმ ნაწილთან, რომელსაც თურქეთი აკონტროლებს.
”ეს არც ერთ შემთხვევაში ევროკავშირის კომპეტენცია არ გახლავთ. მნიშვნელოვანია ის, რომ ევროკავშირის შიგნით ერთსულოვნებაა ისეთი პრაქტიკული საქმიანობის მიმართ, როგორიცაა ევროკავშირის კანონის უზენაესობის ხელშემწყობი მისია კოსოვოში” -განაცხადა ბატონი სოლანას ერთ-ერთმა ჩინოვნიკმა.
ის ფაქტი, რომ ამ ეტაპზე სერბეთს ან რუსეთს კოსვოს სახელმწიფოებრიობის საკითხის ხელახლა გააქტიურება შეუძლია, ევროკავშირისთვის ანათემას ტოლფასია.
”საერთაშორისო მმართველი ჯგუფის (ICO) სახელმწიფოებმა განაცხადეს, რომ ისინი კოსოვოს დამოუკიდებლობას შეუქცევად პროცესად აღიქვამენ. ასე რომ არ ვფიქრობ, რომ კოსოვოსთვის მოვლენები უკან დაბრუნდება” - განაცხადა ICO-ს მმართველი ჯგუფის კოსოვოს ოფისის სპიკერმა ენდი მაკგაფიმ. საერთაშორისო მმართველი ჯგუფი კლუბია, სადაც 25 ქვეყანაა გაერთიანებული. ის 2008 წლის თებერვალში კოსოვოს მხარდაჭერისა და მისი დახმარებისთვის შეიქმნა. კლუბში ევროკავშირის 20 ქვეყანა, ასევე ხორვატია, ნორვეგია, შევეიცარია, თურქეთი და აშშ შედის.
კოსოვოს დაბადებიდან ევროკავშირი იმას ამტკიცებდა, რომ ამ სუბიექტის სახელმწიფოებრიობა უნიკალური (”sui generis”) შემთხვევა გახლდათ და ეს პრეცედენტი სხვა მსგავსი იურიდიული წარმონაქმნებისთვის არ გამოდგებოდა, მაგრამ კოსოვოს მხადაჭერის ფასი საქართველოს მაგალითზე გამოჩნდა, სადაც რუსეთმა იგივე არგუმენტი გამოიყენა იმისთვის, რომ აფხაზეთისა და სამხრეთ-ოსეთის სეპარატისტული რეგიონები დამოუკიდებელ ქვეყნებად ეღიარებინა.
დღემდე მხოლოდ რუსეთის, ნიკარაგუას და ვენესუელას მიერ აღიარებული აფხაზეთი და სამხრეთ-ოსეთი ამჯერად დასაყრდენს აშშ-ს ისტებლიშმენტშიც იჩენს.
წამყვანმა ამერიკულმა გაზეთმა The Washington Post-მა [1] 16 ოქტომბერს რედაქციის გადაწყვეტილებით (რაც ერთი წლის წინ წარმოუდგენელი იყო) აფხაზეთის ლიდერის სერგეი ბაღაფშის ღია წერილი დაბეჭდა სახელწოდებით ”აფხაზეთი წარმატებას მიაღწევს” და ის ”პრეზიდენტად” მოიხსენია.
[1] სტატია ”აფხაზეთი წარმატებას მიაღწევს” არა The Washington Post-ში არამედ The Washington Times-ში გამოქვეყნდა (foreignpress.ge)
ორიგინალი
Thursday, October 22, 2009
საქართველო მიესალმება ”პრეზიდენტ გარსიას”

ვილიამ დანბარი
თბილისში შარშანდელ რუსეთ-საქართველოს ომზე ჰოლივუდური გადაღებები დაიწყო
ენდი გარსია ამ კვირაში აბსოლუტურად განსხვავებულ ამპლუაში, ხელმძღვანელი მამაკაცის როლს თამაშობს. ჰოლივუდის ვარსკვლავი, რომელიც ცნობილია მისი გამორჩეულად ამერიკული როლებით ფილმებში ”ხელუხლებლები” (Untouchables) და ”ოუშენის 11 მეგობარი” (Ocean's 11), შარშანდელ რუსეთ-საქართველოს ომზე მაღალბიუჯეტიან ფილმში საქართველოს მგზნებარე ლიდერის მიხეილ სააკაშვილის როლს თამაშობს.
გადაღებები თბილისის დედაქალაქში ამ კვირის პირველი დღეებიდან დაიწყო. ათასობით მოხალისე ფიქტიურ აქციაში მონაწილეობისთვის შეიკრიბა. გარსია სააკაშვილის ხასიათში სრულად იჯდა. მისი ინტონაცია და ფრაზები ერთი შეხედვით შაბლონური იყო, თუმცა ისინი სააკაშვილის რეალური გამოსვლებიდან მეტ-ნაკლებად ზუსტად ამოკრეფილი ციტატებისგან შედგებოდა.
”თავს ნუ მოვიტყუებთ, ამ საღამოს ჩვენ მარტონი არა ვართ” - უთხრა გარსიამ მის ფსევდო- მხარდამჭერებს, რომლებიც იმ დემონსტრაციის მონაწილეებს ასახიერებდნენ, რომელიც 2008 წლის 12 აგვისტოს ქვეყნის პარლამენტის წინ გაიმართა.
მაგრამ იმ დღისგან განსხვავებით, როდესაც რუსული ტანკები დედაქალაქისკენ მოემართებოდა, ამ დღეს ატმოსფერო უფრო საზეიმო იყო. ხალხის მასა, რომელიც ძირითადად ოჯახებისა და ახალგაზრდა ადამიანებისგან შედგებოდა, მორჩილად უკრავდა ტაშს, როგორც კი ამას ანიშნებდნენ და გაოცებული უცქერდა საკუთარი ქალაქის ცენტრს, რომელიც კინოს დიდ გადასაღებ მოედნად გადაქცეულიყო.
ფილმის ბიუჯეტი 32 მილიონი დოლარია (19 მილიონი ევრო), შესაბამისად ეს ყველაზე მასშტაბური ფილმია, რაც კი საქართველოში ოდესმე გადაღებულა, ამიტომ ბევრი ადამიანი აქ მხოლოდ სპექტაკლის საყურებლად მოვიდა.
ფილმის დროებითი სახელწოდებაა ”საქართველო.” მისი რეჟისორი რენი ჰარლინია, რომელმაც ადრე ”კერკეტი კაკალი 2” და ”მაგნიტი” გადაიღო. რაც შეეხება სიუჟეტს, ფილმი ამერიკელ ჟურნალისტზე და მის ოპერატორზეა, რომლებიც საომარი მოქმედებების ეპიცენტრში აღმოჩდნენ და ამბის თხრობის დროს ცდილობენ ობიექტურობა შეინარჩუნონ.
კინომწარმოებლებმა ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ ფილმში მთავარი - ანტი-საომარი გზავნილია, მაგრამ არსებობს შიში, რომ ის მოვლენებზე საქართველოს მთავრობის ვერსიას წარმოაჩენს. ამ მოსაზრებას ის ფაქტი ამყარებს, რომ მთავრობამ კინომწარმოებლებს საჯარო შენობები და სამხედრო ნაწილები დაუთმო და ფილმის ერთ-ერთი პროდიუსერი პაპუნა დავითაია პარლამენტის დეპუტატია და პრეზიდენტის პარტიას წარმოადგენს. იმავდროულად ეს ამ თემაზე გადაღებული პირველი ფილმი არ არის: ცალსახად პრო-მოსკოვური ფილმი ომზე ”ოლიმპუს ინფერნო,” რუსეთის სახელმწიფო ტელევიზიით ამ წლის დასაწყისში გავიდა.
ეს ფილმი კონფლიქტში ბრალს საქართველოს სდებდა. დღემდე სააკაშვილს ბევრი ადანაშაულებს. ომი მაშინ დაიწყო, როდესაც საქართველომ მის სეპარატისტულ რეგიონზე სამხრეთ-ოსეთზე შეტევა წამოიწყო, ამტკიცებდა რომ რუსეთის არმიას ქვეყნის საზღვარი გადმოლახული ჰქონდა. ცოტა ხნის წინ, საგამოძიებო კომისიის მიერ გამოქვეყნებულმა ანგარიშმა, რომელიც ევროკავშირის დაკვეთით მომზადდა, ომზე პასუხისმგებლობა, რომელსაც ასობით ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ორივე მხარეს, რუსეთსაც და საქართველოსაც დააკისრა.
სალომე ზურაბიშვილი, ყოფილი საგარეო საქმეთა მინისტრი, რომელიც დღეს ოპოზიციური ლიდერია, ერთ-ერთია იმ ადამიანებს შორის, ვინც ბატონ სააკაშვილს პასუხისმგებლობას აკისრებს. სოციალურ ქსელში Facebook-ი მან კომენტარი გამოაქვეყნა, სადაც წერს, რომ ამ ფილმზე დათანხმებით, ის ნამდვილ ომს უბრუნდება და მას ცუდი გემოვნებით იმეორებს. ზურაბიშვილი ფიქრობს, რომ ამ ომის დიდ ეკრანზე გადატანა ძალიან ადრეა.
თუმცა, ქართველების უმრავლესობისთვის ომისშემდგომ პერიოდში კინოს შოუ-ბიზნესის შხაპის ხიბლი ჰქონდა. ფილმთან დაკავშირებული უამრავი ინტერნეტ-დისკუსიიდან ერთგან ”თამუნა კ” აღფრთოვანებული წერს: ”წინადადება მაქვს. მოდით, დავტოვოთ გარსია პრეზიდენტად, სააკაშვილს კი შეუძლია ჰოლივუდში გაფრინდეს.”
ორიგინალი
Click Here to Read More..
თბილისში შარშანდელ რუსეთ-საქართველოს ომზე ჰოლივუდური გადაღებები დაიწყო
ენდი გარსია ამ კვირაში აბსოლუტურად განსხვავებულ ამპლუაში, ხელმძღვანელი მამაკაცის როლს თამაშობს. ჰოლივუდის ვარსკვლავი, რომელიც ცნობილია მისი გამორჩეულად ამერიკული როლებით ფილმებში ”ხელუხლებლები” (Untouchables) და ”ოუშენის 11 მეგობარი” (Ocean's 11), შარშანდელ რუსეთ-საქართველოს ომზე მაღალბიუჯეტიან ფილმში საქართველოს მგზნებარე ლიდერის მიხეილ სააკაშვილის როლს თამაშობს.
გადაღებები თბილისის დედაქალაქში ამ კვირის პირველი დღეებიდან დაიწყო. ათასობით მოხალისე ფიქტიურ აქციაში მონაწილეობისთვის შეიკრიბა. გარსია სააკაშვილის ხასიათში სრულად იჯდა. მისი ინტონაცია და ფრაზები ერთი შეხედვით შაბლონური იყო, თუმცა ისინი სააკაშვილის რეალური გამოსვლებიდან მეტ-ნაკლებად ზუსტად ამოკრეფილი ციტატებისგან შედგებოდა.
”თავს ნუ მოვიტყუებთ, ამ საღამოს ჩვენ მარტონი არა ვართ” - უთხრა გარსიამ მის ფსევდო- მხარდამჭერებს, რომლებიც იმ დემონსტრაციის მონაწილეებს ასახიერებდნენ, რომელიც 2008 წლის 12 აგვისტოს ქვეყნის პარლამენტის წინ გაიმართა.
მაგრამ იმ დღისგან განსხვავებით, როდესაც რუსული ტანკები დედაქალაქისკენ მოემართებოდა, ამ დღეს ატმოსფერო უფრო საზეიმო იყო. ხალხის მასა, რომელიც ძირითადად ოჯახებისა და ახალგაზრდა ადამიანებისგან შედგებოდა, მორჩილად უკრავდა ტაშს, როგორც კი ამას ანიშნებდნენ და გაოცებული უცქერდა საკუთარი ქალაქის ცენტრს, რომელიც კინოს დიდ გადასაღებ მოედნად გადაქცეულიყო.
ფილმის ბიუჯეტი 32 მილიონი დოლარია (19 მილიონი ევრო), შესაბამისად ეს ყველაზე მასშტაბური ფილმია, რაც კი საქართველოში ოდესმე გადაღებულა, ამიტომ ბევრი ადამიანი აქ მხოლოდ სპექტაკლის საყურებლად მოვიდა.
ფილმის დროებითი სახელწოდებაა ”საქართველო.” მისი რეჟისორი რენი ჰარლინია, რომელმაც ადრე ”კერკეტი კაკალი 2” და ”მაგნიტი” გადაიღო. რაც შეეხება სიუჟეტს, ფილმი ამერიკელ ჟურნალისტზე და მის ოპერატორზეა, რომლებიც საომარი მოქმედებების ეპიცენტრში აღმოჩდნენ და ამბის თხრობის დროს ცდილობენ ობიექტურობა შეინარჩუნონ.
კინომწარმოებლებმა ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ ფილმში მთავარი - ანტი-საომარი გზავნილია, მაგრამ არსებობს შიში, რომ ის მოვლენებზე საქართველოს მთავრობის ვერსიას წარმოაჩენს. ამ მოსაზრებას ის ფაქტი ამყარებს, რომ მთავრობამ კინომწარმოებლებს საჯარო შენობები და სამხედრო ნაწილები დაუთმო და ფილმის ერთ-ერთი პროდიუსერი პაპუნა დავითაია პარლამენტის დეპუტატია და პრეზიდენტის პარტიას წარმოადგენს. იმავდროულად ეს ამ თემაზე გადაღებული პირველი ფილმი არ არის: ცალსახად პრო-მოსკოვური ფილმი ომზე ”ოლიმპუს ინფერნო,” რუსეთის სახელმწიფო ტელევიზიით ამ წლის დასაწყისში გავიდა.
ეს ფილმი კონფლიქტში ბრალს საქართველოს სდებდა. დღემდე სააკაშვილს ბევრი ადანაშაულებს. ომი მაშინ დაიწყო, როდესაც საქართველომ მის სეპარატისტულ რეგიონზე სამხრეთ-ოსეთზე შეტევა წამოიწყო, ამტკიცებდა რომ რუსეთის არმიას ქვეყნის საზღვარი გადმოლახული ჰქონდა. ცოტა ხნის წინ, საგამოძიებო კომისიის მიერ გამოქვეყნებულმა ანგარიშმა, რომელიც ევროკავშირის დაკვეთით მომზადდა, ომზე პასუხისმგებლობა, რომელსაც ასობით ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა, ორივე მხარეს, რუსეთსაც და საქართველოსაც დააკისრა.
სალომე ზურაბიშვილი, ყოფილი საგარეო საქმეთა მინისტრი, რომელიც დღეს ოპოზიციური ლიდერია, ერთ-ერთია იმ ადამიანებს შორის, ვინც ბატონ სააკაშვილს პასუხისმგებლობას აკისრებს. სოციალურ ქსელში Facebook-ი მან კომენტარი გამოაქვეყნა, სადაც წერს, რომ ამ ფილმზე დათანხმებით, ის ნამდვილ ომს უბრუნდება და მას ცუდი გემოვნებით იმეორებს. ზურაბიშვილი ფიქრობს, რომ ამ ომის დიდ ეკრანზე გადატანა ძალიან ადრეა.
თუმცა, ქართველების უმრავლესობისთვის ომისშემდგომ პერიოდში კინოს შოუ-ბიზნესის შხაპის ხიბლი ჰქონდა. ფილმთან დაკავშირებული უამრავი ინტერნეტ-დისკუსიიდან ერთგან ”თამუნა კ” აღფრთოვანებული წერს: ”წინადადება მაქვს. მოდით, დავტოვოთ გარსია პრეზიდენტად, სააკაშვილს კი შეუძლია ჰოლივუდში გაფრინდეს.”
ორიგინალი
საქართველოს სადარაჯოზე
სარედაქციო წერილი
ამერიკა თავის მეგობრებს საფრთხეში გვერდზე უნდა დაუდგეს
ობამას ადმინისტრაციის მიერ მოსკოვთან ურთიერთობების ”გადატვირთვამ” რუსეთის პერიფერიაზე მდებარე ქვეყნებში გასაგები ნევროტულობა გამოიწვია. შვებისმომგვრელი არც ის იყო, რომ რუსეთის პრემიერ-მინისტრმა ვლადიმერმა პუტინმა საბჭოთა კავშირის დაშლას ”მე-20 საუკუნის უდიდესი კატასტროფა უწოდა.” იმ ქვეყნებს შორის, რომლებმაც საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ თავისუფლება მოიპოვეს, სავსებით სამართლიანად გაჩნდა შეშფოთება იმის თაობაზე, რომ ისინი ერთხელაც ისევ შეიძლება ბოროტების იმპერიას დაექვემდებარონ.
საქართველოს რესპუბლკას, რუსეთის სამხრეთ საზღვრებთან განლაგებულს, სხვებზე მეტი საბაბი აქვს შეშფოთებისთვის. რუსულმა ჯარმა საქართველოს ტერიტორიების, სამხრეთ- ოსეთისა და აფხაზეთის ოკუპირება მოახდინა, ხოლო 2008 წლის აგვისტოში ორ ქვეყანას შორის ხანმოკლე სამხედრო კონფლიქტი მოხდა. ახლა რუსული პრესა საქართველოში ”დაუსრულებელ საქმეზე” გუგუნებს და რუსული არმია თბილისიდან, საქართველოს დედაქალაქიდან 40 მილში დგას. ჩვენ გუშინ საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარისგან დავით ბაქრაძისგან, ეროვნული უსაფრთხოების მრჩეველთან ჯეიმს ჯონსთან მისი შეხვედრის წინ, ექსკლუზიური ინტერვიუ ავიღეთ. მან გვითხრა, რომ ესმის ვაშინგტონსა და მოსკოვს შორის ურთიერთობათა გაუმჯობესების ლოგიკური საფუძველი, მაგრამ ”მაშინაც როდესაც გადატვირთვის ღილაკს აჭერ, შენს კომპიუტერში მაინც რჩება ზოგიერთი პროგრამა.” ის მოელის, რომ ობამას ადმინისტრაცია განაგრძობს საქართველოს სუვერენიტეტისა და ტერიტორიული მთლიანობის დაცვას, პოლიტიკას რომელიც კლინტონის ადმინისტრაციის მიერ იყო მიღებული და რომელიც ბუშის მმართველობისას გაგრძელდა.
საქართველომ აშშ-ს პატივისცემა და კეთილგანწყობა დაიმსახურა, როდესაც ამერიკას ყველაზე საჭირო მომენტში დაეხმარა. საქართველომ 2 000 კაციანი ბრიგადა ერაყში კოალიციის მხარდასაჭერად გააგზავნა. ეს ისეთივე დიდი წვლილი იყო, როგორიც ავსტრალიისა. 2010 წელს საქართველო ამერიკული სარდლობის ხელმძღვანელობით საბრძოლველად ავღანეთში ბატალიონს გააგზავნის. 2008 წლის აპრილში ბუქარესტის სამიტზე, ნატო-ს წევრებმა დაარწმუნეს თბილისი, რომ საბოლოოდ ის ალიანსის წევრი გახდება. რუსეთი ოკუპირებულ ტერიტორიებზე არაკეთილსინდისიერად მოიქცა. მან დაარღვია 2008 წლის აგვისტოს საზავო შეთანხმება და იმის ნაცვლად, რომ ჯარი გაეყვანა, გაზარდა სამხედროების რაოდენობა. ”სამხრეთ-ოსეთი დიდი სამხედრო ბანაკია” - განაცხადა ბაქრაძემ.
რუსეთმა კიდევ უფრო გაართულა სიტუაცია, როდესაც სახრეთ-ოსეთი და აფხაზეთი აღიარა. ისინი ასევე რუსეთის მოძმე ქვეყნებმა ვენესუელამ და ნიკარაგუამაც სცნეს. ბაქრაძე რუსეთის მოტივებისადმი სკეპტიკურადაა განწყობილი. ”რა მიიღო ამით რუსეთმა?” - იკითხა მან - ”არაფერი. პოლიტიკური იზოლაცია და კრიტიკა. ეს უნდოდა რუსეთს? ეჭვი მეპარება.” ბაქრაძემ გვითხრა, რომ აშშ-ს მხარდაჭერის გაგრძელება საქართველოსთვის ორივე ქვეყნის უსაფრთხოებისათვის მნიშვნელოვანია. ”დემოკრატიის მხარდაჭერა ყველა დემოკრატიული ქვეყნის ინტერესებშია” - განაცხადა მან. ომი ტერორიზმთან და პატარა ქვეყნების გამოყენება გლობალური ტერორისტული თავდასხმების დაგეგმისათვის იმის მანიშნებელია, რომ ”აღარ არსებობენ შორეული ქვეყნები.”
შეერთებული შტატები დაინტერესებულია რუსეთის მეზობლების ტერიტორიული მთლიანობის შენარჩუნებაში, რათა არ წაახალისოს მოსკოვის ექსპანსიონისტური ტენდენციები. რუსეთის ლიდერებს ისეთებს, როგორიცაა პუტინი, რომელმაც დაიტირა საბჭოთა კავშირის დაშლა, შეიძლება მისი აღდგენის ცდუნება გაუჩნდეთ. საქართველოს შეიძლება ის მოუვიდეს, რაც ჰიტლერის ექსპანსიონიზმის გამო დანაწევრდეს და მერე ის სხვა ქვეყანამ გადაყლაპოს და თუ ეს საქართველოში მოხდება, ეს მერე შეიძლება ნებისმიერ ქვეყანაშიც მოხდეს.
"საქართველოს დახმარების საკითხი ფუნდამენტურად უკავშირდება ამერიკულ იდეალებს. ”თავისუფალი სამყაროს ლიდერები უარს არ ამბობენ თავის მეგობრებზე” -გვითხრა ბაქრაძემ - ”ამერიკული დიპლომატია უფრო მეტია ვიდრე ევროპული ყაიდის რეალ-პოლიტიკა. თქვენი ქვეყანა ღირებულებების ქვეყანაა. ჩვენ იგივე ღირებულებებს ვიზიარებთ და ღირს მათი დაცვა და ბოლოს, ამერიკა რაღაცას წარმოადგენს” - განაცხადა მან. ჩვენ იმედი გვაქვს, რომ ეს ჯერაც შეესაბამება სინამდვილეს.
ორიგინალი Click Here to Read More..
ევროკავშირის ქვეყნებს პრესის თავისუფლების ინდექსში დაბალი შეფასებები მისცეს

ვალენტინა პოპი
ბრიუსელი - არასამთავრობო ორგანიზაციამ ”რეპორტიორები საზღვრებს მიღმა ორშაბათს (20 ოქტომბერს) მისი ყოველწლიური ინდექსი გამოაქვეყნა, რომლის მიხედვითაც სიტყვის თავისუფლებასთან დაკავშირებული სიტუაცია სერიოზულად გაუარესდა რამდენიმე ევროპულ ქვეყანაში, განსაკუთრებით სლოვაკეთში, იტალიასა და ბულგარეთში
სლოვაკეთმა წელს ევროკავშირის დანარჩენ წევრ სახელმწიფოებს შორის ყველაზე სერიოზული ვარდნა აჩვენა. მან 2008 წელთან შედარებით 37 პოზიციით დაიწია, ეს კი ”მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების მუშაობაში სახელმწიფოს ჩარევის” და იმ კანონის მიღების შედეგია, რომელმაც პრესაში საპასუხო რეაქციის ავტომატური უფლება შემოიღო.
ინდექსის შემდგენელები 175 ქვეყანას ქულებით 0-დან 115,50-მდე აფასებენ. 0 საუკეთესო შეფასებაა და პირველ ადგილს რეიტინგში დანია, ფინეთი, შვედეთი, ირლანდია, ესტონეთი და ნორვეგია ინაწილებენ. 115,50 კი ყველაზე დაბალი მაჩვენებელია, რომელიც ერითრეამ მიიღო.
რეიტინგი და ინდექსი 40 კრიტერიუმის მიხედვით შედგენილ კითხვარს ეფუძნება, სადაც ისეთი მაჩვენებლები შედის, როგორებიცაა ჟურნალისტებზე ძალადობა, თავისუფლების აღკვეთა, ფიზიკური თავდასხმები, ცენზურა, ტირაჟების კონფისკაცია, ჩხრეკა და თვალთვალი. ინდექსში გათვალისწინებულია ასევე დაუსჯელობის ხარისხი, რომლითაც სარგებლობენ ისინი, ვინც პრესის თავისუფლების დარღვევებზე არიან პასუხისმგებლები.
ევროკავშირის წევრებში ყველაზე დაბალი შეფასება მიიღეს ბულგარეთმა, რომელიც 68-ე ადგილზე აღმოჩნდა, რუმინეთმა (50-ე ადგილი) და იტალიამ (49-ე ადგილი).
”რეიტინგების ვარდნა ბულგარეთში, ასევე იტალიაში, რომელმაც ევროკავშირის ექვსი დამფუძნებელი ქვეყნიდან ყველაზე დაბალი შეფასება მიიღო, ორგანიზებული დანაშაულის საქმიანობით და ჟურნალისტებზე ზეწოლით აიხსნება” - ნათქვამია ”რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე”-ს დასკვნაში.
”მედიის დევნა სილვიო ბერლუსკონის მხრიდან, მაფიის ძალადობა ჟურნალისტებზე, რომლებიც მათ ქმედებებს ამხელენ, ასევე კანონპროექტი, რომელიც არსებითად ზღუდავს პრესის შესაძლებლობებს სანქცირებული სატელეფონო მოსმენების ჩანაწერების გამოქვეყნებაზე - ეს ყველაფერი ხსნის იტალიაში რეიტინგის ასეთ ვარდნას უკვე ზედიზედ მეორე წლის განმავლობაში.”
ჟურნალისტებს იტალიასა და ესპანეთში კვლავ ემუქრებათ ფიზიკური ძალადობის საფრთხე, ასევე ევროკავშირს წევრობის კანდიდატ-ქვეყანაში ხორვატიაში, სადაც 2008 წლის 23 ოქტომბერს ასაფეთქებელი საშუალების ამოქმედების შედეგად ყოველკვირეული გამოცემის Nacional-ის მფლობელი და კომერციული დირექტორი მოკლეს.
რეიტინგში 8 პოზიციით დაიწია საფრანგეთმა, რაც გამოწვეულია სასამართლო ძიებებით, ჟურნალისტების დაპატიმრებებითა და მედია-საშუალებების რედაქციებში მოწყობილი ჩხრეკებით, ასევე მათ საქმიანობაში ცნობილი პოლიტიკოსების ჩარევით, პრეზიდენტ ნიკოლა სარკოზის ჩათვლით.
”შეშფოთებას იწვევს ის, რომ ისეთი ევროპული დემოკრატიები, როგორებიც საფრანგეთი, იტალია და სლოვაკეთია მუდმივად, წლიდან-წლამდე რეიტინგებში პოზიციებს კარგავენ” - აცხადებს ორგანიზაცია ”რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე”-ს გენერალური მდივანი ჟან-ფრანსუა ჟულიარი, ”ევროპა სამოქალაქო თავისუფლებების მხრივ მაგალითის მიმცემი უნდა იყოს. როგორ შეიძლება გმობდე ადამიანის უფლებების დარღვევას სხვა ქვეყნებში, თუკი საკუთარ სახლში სამაგალითოდ არ იქცევი?”
ინდექსი იტალიელი პრემიერის მისამართით მორიგი კრიტიკის საშუალებად იქცა, სწორედ იმ მომენტში, როდესაც ოთხშაბათს ევრო-პარლამენტმა კენჭი უნდა უყაროს რეზოლუციას, რომელიც მკაცრად აკრიტიკებს გაზეთების მიმართ ბერლუსკონის მრავალრიცხოვან საჩივრებს, რომლებიც მის სექსუალურ სკანდალებზე სტატიებს და ფოტოებს აქვეყნებდნენ.
მემარჯვენე ცენტრისტული ევროპული სახალხო პარტია (ესპ), რომელსაც ევრო-პარლამენტში დღეს მსხვილი წარმომადგენლობა აქვს, შეეცადა დაებლოკა ან შეეცავალა ეს რეზოლუცია და არგუმენტად ზოგადად ევროპაში და არა მხოლოდ იტალიაში შექმნილი სიტუაცია მოიყვანა. ბერსლუსკონის პარტია, რომელიც ერთ-ერთი ყველაზე მსხვილი და გავლენიანია ესპ-ეს ფრაქციის შემადგენლობაში, ამტკიცებს რომ კრიტიკას პოლიტიკური ხასიათი აქვს და ის მემარცხენე იტალიური ოპოზიციის მიერ არის ინიცირებული.
სამშაბათის მდგომარეობით, რეზოლუციის პროექტის ტექსტში რჩებოდა მოწოდება იტალიის პრემიერის მიმართ უარი თქვას სასამართლო პრეტენზიებზე და ”დაკავდეს იმ ანომალიური მოვლენების აღმოფხვრით, რომლებიც ინტერესთა განსაკუთრებულ კონფლიქტს წარმოადგენს პოლიტიკურ, ეკონომიკურ ხელისუფლებას და მედია ხელისუფლებას შორის.” ეს პირდაპირი მინიშნებაა დიდ მედია-ჰოლდინგებზე, რომლებიც ბერლუსკონის ეკუთვნის.
ევროპული სახალხო პარტიის ფრაქცია, როგორც სჩანს ამ რეზოლუციის წინააღმდეგ მისცემს ხმას ან შესწორებებს შეიტანს დოკუმენტში, მიუთითებს რა სხვა ქვეყნებზე, სადაც მასობრივი ინფორმაციის საშუალებები მემარცხენე პოლიტიკოსების ხელშია კონცენტრირებული.
რუსეთი ბელორუსზე უარესია
მედიის თავისუფლების ინდექსში ასევე აღნიშნულია, რომ რუსეთი პირველად აღმოჩნდა ბელორუსის ქვევით. ეს ჟურნალისტების და აქტივისტი-უფლებადამცველების მკვლელობებით აიხსნება. დაბრუნდა და კიდევ უფრო გაძლიერდა ცენზურა, ასევე ”რეპორტიორებისთვის აკრძალული თემები,” დამნაშავეებს კი რუსული სასამართლოების არ ეშინიათ.
”რეპორტიორები საზღვრებს გარეშე” იუწყება, რომ პრესის თავისუფლებასთან დაკავშირებული სიტუაცია თითქმის ყველა ყოფილ საბჭოთა რესპუბლიკაში გაუარესდა, საქართველოს გამოკლებით (81-ე ადგილი) და ნაკლებად ბელორუსში (151-ე ადგილი). ამ ქვეყნის მთავრობამ ევროკავშირთან დიალოგის განახლების ფარგლებში ჯერ კიდევ ძალიან ფრთხილად და შეზღუდულად, მაგრამ პრესასთან ურთიერთობების გაუმჯობესება მაინც დაიწყო.
საქართველოს პოზიცია 39 პუნქტით ამაღლდა, ”რადგან ის შეფასების პერიოდში ომს არ აწარმოებდა,” უფრო სწორედ 2008 წლის პირველი სექტემბრიდან 2009 წლის 31 აგვისტომდე და მაინც ”პოლიტიკური დაძაბულობა” ამ კავკასიურ ქვეყანაში მოვლენების გაშუქებაზე ახდენს გავლენას.
ორიგინალი
იქნებ ახალი ევროპული წესრიგი ახლებურად შეფუთული ძველი წესრიგია

მერი დეჟევსკი
თურქეთი სულ უფრო ხშირად იხედება გარე სამყაროსკენ, მაგრამ ჩვენი მიმართულებით - არა
ოცი წლის წინ აღმოსავლეთ და ცენტრალურ-ევროპაში მომხდარ დემოკრატიულ რევოლუციებს, მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ კონტინენტზე დიდი სახელმწიფოს პირველი უკანდახევა მოჰყვა. რუსული არმიის მასშტაბურმა კონტიგენტმა, რომელიც ასობით-ათასი ადამიანისგან შედგებოდა, გერმანიის გულუხვი დაფინანსების შემდეგ ბაზები დატოვა და სახლში გაემგზავრა, ხოლო როდესაც საბჭოთა კავშირი დაიშალა, მას სხვა ჯარებიც მიჰყვნენ და მიუხედავად იმისა, რომ იმპერიული ნოსტალგია დღემდე არსებობს, კრემლს ამ ფაქტის მიღება და ახალ რეალობასთან შეგუება მოუხდა. ის პირობითი და საკმარისად გაცვეთილი გავლენის სფერო, რომელიც რუსეთში ჯერ კიდევ რჩება, იმის სუსტი აჩრდილია, რაც მას ადრე გააჩნდა.
ეს პირველი სერია იყო, მაგრამ მე კითხვა მებადება: ევროპიდან ომის შემდგომი უკანდახევის მეორე სერიის მომსწრენი ხომ არ გავხდით, სადაც ამჯერად გამარჯვებული ამერიკის შეერთებული შტატებია? რა თქმა უნდა, ამ უკანდახევას არა აქვს ისეთი სამხედრო და იმპერიული ხასიათი, როგორითაც რუსეთის უკუსვლა გამოირჩეოდა, რადგან ამ წლების განმავლობაში ამერიკული არმიის დიდი ნაწილი დისლოკაციის სხვადასხვა ადგილებში გადაისროლეს. ამ უკანდახევას იძულებითი ხასიათიც არ აქვს. როგორც სჩანს ის დიდწილად ინტერესის არ არსებობით არის გამოწვეული. ბარაკ ობამას პერიოდის ამერიკას სხვა თევზიც ჰყავს, რომლის დაჭერაც შეიძლება, მაგრამ ისე ხომ არ ხდება, რომ ვაშინგტონის ევროპული საუკუნე დასასრულს უახლოვდება? და თუკი ეს ასეა, რას შეიძლება ის ნიშნავდეს?
ეს კითხვები მე სტამბულში, შაბათ-კვირის შემდეგ ბოსფორის ყოველწლიურ კონფერენციაზე დავსვი, რომლის ორგანიზატორებიც ბრიტანეთის საბჭო, ევროკომისია და საგარეო პოლიტიკური კვლევების თურქული ფონდი TESEV იყვნენ. ევროკავშირისთვის ეს შეხვედრა თურქეთთან ჩვენი არც თუ მშვიდი ურთიერთობების გამოცდის საშუალება გახდა. თურქეთისთვის ის ფორუმად იქცა, რომელზეც იმ დაბრკოლებებზე შეიძლებოდა გულისწყრომის გამოხატვა, რომელსაც მას ბრიუსელი უქმნის.
მაგრამ 2007 წლის შემდეგ, როდესაც ბოლოს მე დავესწარი ამ კონფერენციას, ორი შესამჩნევი ცვლილება გაჩნდა. პირველი არის ის, რომ თურქეთი გარე სამყაროს მიმართ ძალიან აქტიურ ინტერესს ამჟღავნებს, თუმცა ამ დროს დიდწილად ჩვენი, ევროპული მიმართულებით არ იხედება და მეორე - კონფერენციაზე შეერთებული შტატები არავის უხსენებია.
განსაკუთრებით გაოცებს მეორე მომენტი, მით უფრო იმ ფონზე, როდესაც ბოსფორის წინა კონფერენციის შემდეგ აშშ-ს პრეზიდენტიც და ამ ქვეყნის საგარეო პოლიტიკაც შეიცვალა. ობამას მიერ განხორციელებული ცვლილებების რაოდენობაზე დავა შეიძლება, მაგრამ შეუძლებელია მისი განზრახვების ეჭქვეშ დაყენება, ან იმ ოპტიმიზმის უარყოფა, რომლითაც მსოფლიოს მნიშვნელოვანი ნაწილი დღეს აშშ-ს უყურებს, თუმცა დისკუსიის დროს მსგავსი არაფერი განხილულა.
აშშ-ს, რომელიც სხვადასხვა პრეზიდენტების დროს ბრიუსელს მისი მუდმივი მოთხოვნით, რაც შეიძლება სწრაფად მიეღოთ თურქეთი ევროკავშირში აღიზიანებდა, არც ერთი და არც მეორე მხარე დღეს მნიშვნელოვან პარტნიორად არ განიხილავს, ყოველ შემთხვევაში ამ დისკუსიის პროცესში ასე ჩანდა. ერთ-ერთმა თურქმა მონაწილემ ამას ასეთი ახსნა მოუძებნა: ამერიკელების პროტექცია მისი ქვეყნისთვის ევროკავშირში გაწევრიანების საქმეში კონტრ-პროდუქტიული გახდა. თუკი თურქეთს ევროკავშირში გაწევრიანება სურს, მან საკუთარი პოზიციები თავად უნდა დაიცვას.
მაგრამ ევროპელებმა, ”ახალი” ევროპელების ჩათვლით, რომლებიც აშშ-ს ენთუზიაზმით სავსე მოკავშირეები გახლდნენ, ასევე უყურადღებოდ დატოვეს ამერიკა და მისი პრეზიდენტი. ეს კი იმაზე მიუთითებს, რომ დღეს თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანების საკითხი (როგორც ეს უნდა იყოს) მხოლოდ ორ მხარეს შორის მოლაპარაკებების თემად იქცა. ეს ობამას განვითარების ფაზაში მყოფ დოქტრინაში აბსოლუტურად ეწერება. ამ დოქტრინის თანახმად, ქვეყნებმა თავად უნდა განსაზღვრონ როგორი სისტემები უნდა შექმნან და თავად უნდა დაარეგულირონ მათ შორის არსებული უთანხმოებები.
და აი სწორედ აქ ჩნდება თამაშში თურქეთის ერთი შეხედვით ახალი საგარეო პოლიტიკური ორიენტაცია. ორი წლის წინ ევროკავშირი იმაზე ღელავდა, ხომ არ გადაუხვევდა სეკულარიზმის ნორმებს საერო სახელმწიფოში მაშინ ახლადარჩეული სამართლიანობის და განვითარების პარტიის მთავრობა. ყველა ტიპის თურქი პოლიტიკოსი კონსტიტუციურ საკითხებში იყო ჩაფლული. დღეს ეს მთავრობა დამშვიდდა და ახალი მიმართულებით დაიძრა, მაგრამ არა იმ მიმართულებით, რომლისაც ბევრს ეშინოდა.
ის უყურებს გარე სამყაროს, უახლოეს გეოგრაფიულ გარემოცვას და კავშირებს ამყარებს მეზობლებთან. გასულ თვეში, თურქეთის და სომხეთის პრემიერ-მინისტრები ერთად დაესწრნენ ფეხბურთის მატჩს და ქვეყნებმა ხანგრძლივი მოლაპარაკებების შემდეგ საერთო საზღვრების გახსნაზე შეთანხმებას მოაწერეს ხელი. სულ მალე თურქეთი და სირია ხელს მოაწერენ შეთანხმებას სავიზო რეჟიმის გუქმებაზე. მალე კვიპროსთან დაკავშირებული მოლაპარაკებებიც განახლდება. იმავდროულად, მკვეთრად გაუარესდა ურთიერთობები ისრაელთან, როდესაც თურქეთი ისრაელის ღაზაში შეჭრის ყველაზე შეურიგებელ კრიტიკოსთა რიგებს შეუერთდა.
ამ ყველაფერში, ევროკავშირში გაწევრიანებზე ბოლო და გადამწყვეტი განაცხადის შეტანის წინ, გემბანსა და ციხეებში ანკარას მხრიდან წესრიგის დამყარების მცდელობის დანახვაც შეიძლებოდა ან იმის დანახვა, რომ თურქეთი რეგიონალურ ხელმძღვანელობასთან ფლირტს და ასეთ კითხვაზე პასუხის გაცემას შეეცადა: რა უფრო შედის მის ეროვნულ ინტერესებში: ევროკავშირში გაწევრიანება მთხოვნელის სტატუსით თუ რეგიონალურ ზესახელმწიფოდ გადაქცევა. რადგან, ახლო-აღმოსავლეთში, კავკასიასა და ცენტრალურ აზიაში ცვლილებების ქარმა დაუბერა, ასეთი თამაშის ველი კი უდაოდ ფართოვდება.
ამ რეგიონში რაღაც ძალიან ნაცნობია. ხომ არ ჰგავს ის თავისი მასშტაბებითა და კონტურებით ბოლო ამოსუნთქვის ფაზაში მყოფ ოსმანთა იმპერიას? ხოლო იმის გამო, რომ აშშ ევროპის ბედის ანაბარა მიტოვებას აპირებს, ისე ხომ არ მოხდება, რომ ახალი წესრიგის შექმნის ნაცვლად, კვლავ ვასალური დამოკიდებულებისა და ერთგული ქვეშევრდომების ძველი სისტემა შეიქმნება?თუკი ეს ასეა, მაშინ სახელმწიფოებმა პირველ რიგში უნდა აღიარონ მიმდინარე ცვლილებები და მათ ნამდვილ ბუნებაში გაერკვნენ. მეორე ჯერზე კი მათ საკუთარ თავზე უნდა აიღონ ცვალებადი და არასტაბილური საზღვრისპირა ტერიტორიების პრობლემების უფრო აქტიური და შემოქმედებითი გადაწყვეტა, ვიდრე წინა შემთხვევის დროს და ეს ყველაფერი მხოლოდ მშვიდობიანი ზომების გამოყენებით უნდა მოხდეს.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
თურქეთი სულ უფრო ხშირად იხედება გარე სამყაროსკენ, მაგრამ ჩვენი მიმართულებით - არა
ოცი წლის წინ აღმოსავლეთ და ცენტრალურ-ევროპაში მომხდარ დემოკრატიულ რევოლუციებს, მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ კონტინენტზე დიდი სახელმწიფოს პირველი უკანდახევა მოჰყვა. რუსული არმიის მასშტაბურმა კონტიგენტმა, რომელიც ასობით-ათასი ადამიანისგან შედგებოდა, გერმანიის გულუხვი დაფინანსების შემდეგ ბაზები დატოვა და სახლში გაემგზავრა, ხოლო როდესაც საბჭოთა კავშირი დაიშალა, მას სხვა ჯარებიც მიჰყვნენ და მიუხედავად იმისა, რომ იმპერიული ნოსტალგია დღემდე არსებობს, კრემლს ამ ფაქტის მიღება და ახალ რეალობასთან შეგუება მოუხდა. ის პირობითი და საკმარისად გაცვეთილი გავლენის სფერო, რომელიც რუსეთში ჯერ კიდევ რჩება, იმის სუსტი აჩრდილია, რაც მას ადრე გააჩნდა.
ეს პირველი სერია იყო, მაგრამ მე კითხვა მებადება: ევროპიდან ომის შემდგომი უკანდახევის მეორე სერიის მომსწრენი ხომ არ გავხდით, სადაც ამჯერად გამარჯვებული ამერიკის შეერთებული შტატებია? რა თქმა უნდა, ამ უკანდახევას არა აქვს ისეთი სამხედრო და იმპერიული ხასიათი, როგორითაც რუსეთის უკუსვლა გამოირჩეოდა, რადგან ამ წლების განმავლობაში ამერიკული არმიის დიდი ნაწილი დისლოკაციის სხვადასხვა ადგილებში გადაისროლეს. ამ უკანდახევას იძულებითი ხასიათიც არ აქვს. როგორც სჩანს ის დიდწილად ინტერესის არ არსებობით არის გამოწვეული. ბარაკ ობამას პერიოდის ამერიკას სხვა თევზიც ჰყავს, რომლის დაჭერაც შეიძლება, მაგრამ ისე ხომ არ ხდება, რომ ვაშინგტონის ევროპული საუკუნე დასასრულს უახლოვდება? და თუკი ეს ასეა, რას შეიძლება ის ნიშნავდეს?
ეს კითხვები მე სტამბულში, შაბათ-კვირის შემდეგ ბოსფორის ყოველწლიურ კონფერენციაზე დავსვი, რომლის ორგანიზატორებიც ბრიტანეთის საბჭო, ევროკომისია და საგარეო პოლიტიკური კვლევების თურქული ფონდი TESEV იყვნენ. ევროკავშირისთვის ეს შეხვედრა თურქეთთან ჩვენი არც თუ მშვიდი ურთიერთობების გამოცდის საშუალება გახდა. თურქეთისთვის ის ფორუმად იქცა, რომელზეც იმ დაბრკოლებებზე შეიძლებოდა გულისწყრომის გამოხატვა, რომელსაც მას ბრიუსელი უქმნის.
მაგრამ 2007 წლის შემდეგ, როდესაც ბოლოს მე დავესწარი ამ კონფერენციას, ორი შესამჩნევი ცვლილება გაჩნდა. პირველი არის ის, რომ თურქეთი გარე სამყაროს მიმართ ძალიან აქტიურ ინტერესს ამჟღავნებს, თუმცა ამ დროს დიდწილად ჩვენი, ევროპული მიმართულებით არ იხედება და მეორე - კონფერენციაზე შეერთებული შტატები არავის უხსენებია.
განსაკუთრებით გაოცებს მეორე მომენტი, მით უფრო იმ ფონზე, როდესაც ბოსფორის წინა კონფერენციის შემდეგ აშშ-ს პრეზიდენტიც და ამ ქვეყნის საგარეო პოლიტიკაც შეიცვალა. ობამას მიერ განხორციელებული ცვლილებების რაოდენობაზე დავა შეიძლება, მაგრამ შეუძლებელია მისი განზრახვების ეჭქვეშ დაყენება, ან იმ ოპტიმიზმის უარყოფა, რომლითაც მსოფლიოს მნიშვნელოვანი ნაწილი დღეს აშშ-ს უყურებს, თუმცა დისკუსიის დროს მსგავსი არაფერი განხილულა.
აშშ-ს, რომელიც სხვადასხვა პრეზიდენტების დროს ბრიუსელს მისი მუდმივი მოთხოვნით, რაც შეიძლება სწრაფად მიეღოთ თურქეთი ევროკავშირში აღიზიანებდა, არც ერთი და არც მეორე მხარე დღეს მნიშვნელოვან პარტნიორად არ განიხილავს, ყოველ შემთხვევაში ამ დისკუსიის პროცესში ასე ჩანდა. ერთ-ერთმა თურქმა მონაწილემ ამას ასეთი ახსნა მოუძებნა: ამერიკელების პროტექცია მისი ქვეყნისთვის ევროკავშირში გაწევრიანების საქმეში კონტრ-პროდუქტიული გახდა. თუკი თურქეთს ევროკავშირში გაწევრიანება სურს, მან საკუთარი პოზიციები თავად უნდა დაიცვას.
მაგრამ ევროპელებმა, ”ახალი” ევროპელების ჩათვლით, რომლებიც აშშ-ს ენთუზიაზმით სავსე მოკავშირეები გახლდნენ, ასევე უყურადღებოდ დატოვეს ამერიკა და მისი პრეზიდენტი. ეს კი იმაზე მიუთითებს, რომ დღეს თურქეთის ევროკავშირში გაწევრიანების საკითხი (როგორც ეს უნდა იყოს) მხოლოდ ორ მხარეს შორის მოლაპარაკებების თემად იქცა. ეს ობამას განვითარების ფაზაში მყოფ დოქტრინაში აბსოლუტურად ეწერება. ამ დოქტრინის თანახმად, ქვეყნებმა თავად უნდა განსაზღვრონ როგორი სისტემები უნდა შექმნან და თავად უნდა დაარეგულირონ მათ შორის არსებული უთანხმოებები.
და აი სწორედ აქ ჩნდება თამაშში თურქეთის ერთი შეხედვით ახალი საგარეო პოლიტიკური ორიენტაცია. ორი წლის წინ ევროკავშირი იმაზე ღელავდა, ხომ არ გადაუხვევდა სეკულარიზმის ნორმებს საერო სახელმწიფოში მაშინ ახლადარჩეული სამართლიანობის და განვითარების პარტიის მთავრობა. ყველა ტიპის თურქი პოლიტიკოსი კონსტიტუციურ საკითხებში იყო ჩაფლული. დღეს ეს მთავრობა დამშვიდდა და ახალი მიმართულებით დაიძრა, მაგრამ არა იმ მიმართულებით, რომლისაც ბევრს ეშინოდა.
ის უყურებს გარე სამყაროს, უახლოეს გეოგრაფიულ გარემოცვას და კავშირებს ამყარებს მეზობლებთან. გასულ თვეში, თურქეთის და სომხეთის პრემიერ-მინისტრები ერთად დაესწრნენ ფეხბურთის მატჩს და ქვეყნებმა ხანგრძლივი მოლაპარაკებების შემდეგ საერთო საზღვრების გახსნაზე შეთანხმებას მოაწერეს ხელი. სულ მალე თურქეთი და სირია ხელს მოაწერენ შეთანხმებას სავიზო რეჟიმის გუქმებაზე. მალე კვიპროსთან დაკავშირებული მოლაპარაკებებიც განახლდება. იმავდროულად, მკვეთრად გაუარესდა ურთიერთობები ისრაელთან, როდესაც თურქეთი ისრაელის ღაზაში შეჭრის ყველაზე შეურიგებელ კრიტიკოსთა რიგებს შეუერთდა.
ამ ყველაფერში, ევროკავშირში გაწევრიანებზე ბოლო და გადამწყვეტი განაცხადის შეტანის წინ, გემბანსა და ციხეებში ანკარას მხრიდან წესრიგის დამყარების მცდელობის დანახვაც შეიძლებოდა ან იმის დანახვა, რომ თურქეთი რეგიონალურ ხელმძღვანელობასთან ფლირტს და ასეთ კითხვაზე პასუხის გაცემას შეეცადა: რა უფრო შედის მის ეროვნულ ინტერესებში: ევროკავშირში გაწევრიანება მთხოვნელის სტატუსით თუ რეგიონალურ ზესახელმწიფოდ გადაქცევა. რადგან, ახლო-აღმოსავლეთში, კავკასიასა და ცენტრალურ აზიაში ცვლილებების ქარმა დაუბერა, ასეთი თამაშის ველი კი უდაოდ ფართოვდება.
ამ რეგიონში რაღაც ძალიან ნაცნობია. ხომ არ ჰგავს ის თავისი მასშტაბებითა და კონტურებით ბოლო ამოსუნთქვის ფაზაში მყოფ ოსმანთა იმპერიას? ხოლო იმის გამო, რომ აშშ ევროპის ბედის ანაბარა მიტოვებას აპირებს, ისე ხომ არ მოხდება, რომ ახალი წესრიგის შექმნის ნაცვლად, კვლავ ვასალური დამოკიდებულებისა და ერთგული ქვეშევრდომების ძველი სისტემა შეიქმნება?თუკი ეს ასეა, მაშინ სახელმწიფოებმა პირველ რიგში უნდა აღიარონ მიმდინარე ცვლილებები და მათ ნამდვილ ბუნებაში გაერკვნენ. მეორე ჯერზე კი მათ საკუთარ თავზე უნდა აიღონ ცვალებადი და არასტაბილური საზღვრისპირა ტერიტორიების პრობლემების უფრო აქტიური და შემოქმედებითი გადაწყვეტა, ვიდრე წინა შემთხვევის დროს და ეს ყველაფერი მხოლოდ მშვიდობიანი ზომების გამოყენებით უნდა მოხდეს.
ორიგინალი
Wednesday, October 21, 2009
ისტორიასთან კავშირში

კლაუს ჰელგე დონატი
”გთხოვთ, ჩვენ მოგვმართოთ” - ამბობს ტელეფონზე საუბრისას ოდნავ ჩახლეჩილი ხმით სერგეი შამბა. აფხაზეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროში კიდევ ერთი საჩივარი შევიდა, თუმცა შემოვლითი გზით მოსკოვიდან. ევროპის დელეგაცია შავი ზღვის სანაპიროს ამ ზოლზე სტუმრობის უფლებას ითხოვს
”გთხოვთ, ჩვენ მოგვმართოთ” - ამბობს ტელეფონზე საუბრისას ოდნავ ჩახლეჩილი ხმით სერგეი შამბა. აფხაზეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროში კიდევ ერთი საჩივარი შევიდა, თუმცა შემოვლითი გზით მოსკოვიდან. ევროპის დელეგაცია შავი ზღვის სანაპიროს ამ ზოლზე სტუმრობის უფლებას ითხოვს
”ვიზაზე განაცხადი დელეგაციის წევრებმა მოსკოვში შეიტანეს. ევროპელები ისე იქცევიან, თითქოს ჩვენ არ ვარსებობთ, ისინი ვიზებისთვის ხან მოსკოვს, ხან კი თბილისს მიმართავენ” - ამბობს გაღიზიანებული საგარეო საქმეთა მინისტრი სერგეი შამბა. ასეთი მოთხოვნები აფხაზეთის რესპუბლიკის ვიზების განყოფილებაში უპასუხოდ დევს.
ეს ახალი სახელმწიფო წარმონაქმნი, რომელსაც ადგილობრივ ენაზე ”აფსნი” ჰქვია, უკვე დიდი ხანია, რაც სახელმწიფოთა საერთაშორისო სისტემის სუბიექტია. ერთი წლის წინ საქართველოსგან გამოყოფილ ამ მზიან სანაპირო ტერიტორიას რუსეთმა დამოუკიდებლობა აჩუქა. რუსეთის მაგალითს სასწრაფოდ მიბაძა ნიკარაგუამ. დიდ ხანს არ უფიქრია არც მოძრაობა ”ჰამასს” ღაზას სექტორში. ბოლოს მანდარინის რესპუბლიკას ვენესუელას ლიდერი უგო ჩავესიც მიესალმა. ამგვარად აღიარებების რიცხვი იზრდება, მაგრამ ამას დიდი სარგებლობა არ მოაქვს. შამბა აღიარებს, რომ მეზობლებთან საზღვაო ურთიერთობა ფაქტობრივად არა აქვთ.
საგარეო საქმეთა სამინისტრო მინისტრთა საბჭოს შენობის ფლიგელშია განთავსებული და ერთ სართულზე მხოლოდ რამდენიმე ოთახი უკავია. ახალგაზრდა სახელმწიფო თავს არ აძლევს ფუფუნების უფლებას. ღარიბი ინტერიერი აქ საბჭოთა დაწესებულებიდან შემორჩა. ასეთია, აგერ უკვე 17 წლის განმავლობაში, საკუთარი სურვილით სუვერენული სახელმწიფოების შემადგენლობიდან გარიცხვის ფასი. 1992-1993 წლების საქართველოსთან ომის შემდეგ, ისტორიამ მოულოდნელი მანევრი გააკეთა და ლამაზი ბუნებით განებივრებული სანაპირო ზოლის ცხოვრება განსხვავებულად წარიმართა.
ყველაფრის მიუხედავად აფსნის სახელმწიფომ თავისთვის პარალელური სამყარო შექმნა, რომლის არსებობაზეც საერთაშორისო თანამეგობრობის სხვა სახელმწიფოებისთვის ცოტა რამ თუა ცნობილი. არაღიარებული ხალხების და ერების ორგანიზაციის (ახეო) საშუალებით, აფხაზეთმა გარე სამყაროსთან კონტაქტი დაამყარა. გაერო-ს მსგავსად ”არაღიარებული ხალხების და ერების ორგანიზაცია”-ს თავისი გენერალური მდივანი და უშიშროების საბჭო აქვს. ისეთი წარმონაქმნების, როგორებიცაა რეჰობოტ ბასტერი ნამიბიიდან, დენეს სახელმწმიფო მდინარე ბუფალოს სანაპიროდან, ლაოსის ხმონის ან პაკისტანისა და ქაშმირის საზღვარს შორის მდებარე გილგიტ-ბალტისტანის საგარეო პოლიტიკაზე პასუხისმგებელ წარმომადგენელთა შეხვედრები პლენარულ სხდომებზე რეგულარულად იმართება. შამბას მოადგილე მაქსიმ ღვინჯია ახეო-ს ერთ-ერთი თანადამფუძნებელია.
სახიფათო მფარველი
ამ სახელმწიფოს დაბადებას რუსეთმა შეუწყო ხელი და მისი გარანტია, რაც ასევე გარკვეულ რისკებთანაა დაკავშირებული. წვეთოვანზე მიერთებული დამოუკიდებელი სახელმწიფოდან პროტექტორატად გადაქცევამდე მოკლე მანძილია. იმავდროულად, აფხაზეთის და მისი დამცველი ქვეყნის საერთო ისტორია სულაც არ ჰგავს იღბლიანი შეყვარებულების ურთიერთობას. მე-19 საუკუნეში კავკასიაში ომის შემდეგ, ასობით-ათასი აფხაზი თურქეთში გაიქცა. ისინი რუს კოლონიზატორებს გაურბოდნენ. დღეს სოხუმი ამ ადამინების შთამომავლებთან მუშაობს. ომის კვალი ქალაქის პანორამას დღემდე განსაზღვრავს, თუმცა რეპატრიაციის დაწესებულება, რომელიც სახაროვის ქუჩაზე მდებარეობს აღდგენილია.
შენობის თეთრ ფასადს კარგად გაპრიალებული აბრა ამშვენებს, მის თავზე კი აფხაზეთის დროშა ფრიალებს. ”ბევრი ჩვენი თანამემამულე თურქეთიდან ინტერესს ამჟღავნებს და შეკითხვებიც აქვს” - ჰყვება დენისი, რომელიც 17 წლის წინ დიასპორას გამოეყო და რესპუბლიკის დამოუკიდებლობისთვის ომში მოხალისედ ჩაერთო. ცოტა თუ ბედავს თავისი წინაპრების მიწაზე დაბრუნებას. დენისს მიაჩნია, რომ უმრავლესობას აფხაზეთის ეკონომიკური ჩამორჩენილობა და გაურკვეველი პოლიტიკური მომავალი აშინებს. შესაძლოა არ სურთ აქ დარჩენა, მაგრამ ინვესტორები მაინც გახდნენ, იმისთვის რომ რუსული კაპიტალი დააბალანსონ, რომელიც ყოფილ საბჭოთა სანაპიროს სიამოვნებით შეისყიდის. აფხაზები არ ივიწყებენ პუტინის უხეშ ხუმრობას, რომლის არსიც ასეთი იყო: დასავლეთი თქვენს იგნორირებას ახდენს, ჩვენ აქ ყველაფერს ვიყიდით, ხოლო ისინი როცა გაიღვიძებენ, ჩვენ მათ ყველაფერს გაცილებით ძვირად მივყიდით. მადლობა პუტინს გულწრფელობისთვის, მაგრამ ჩვენთვის ეს სახუმარო საქმე არ არის, ამბობს ”ჩეგემსკაია პრავდა”-ს მთავარი რედაქტორი ინალ ხაშიგი.
”უცხოელებს აქ უძრავი ქონების ყიდვა ჯერ არ შეუძლიათ. ჩვენ რუსეთის მადლიერები ვართ, რომ მხარი დაგვიჭირეს, თუმცა იყო კი ეს მხარდაჭერა უანგარო?” - კითხულობს ხაშიგი - ”ჯერ-ჯერობით ჩვენი ინტერესები ეთმანეთს ემთხვევა, თუმცა რუსეთთან ურთიერთობები იურიდიულად რაც შეიძლება სწრაფად უნდა გაფორმდეს. ვინ იცის რუსეთი ჩვენს დამოუკიდებლობას როგორ მოეპყრობა?”
ჩეგემს, რომლის სახელიც გაზეთს ჰქვია, ვერც ერთ რუკაზე ვერ იპოვით. მწერალმა ფაზილ ისკანდერმა პატარა მთიანი სოფლის ჩეგემის მკვიდრი სანდროს ისტორია მეოცე საუკუნის თანამედროვე აფხაზურ ეპოსად აქცია. სანდრო - სოფლის გმირი - დონ-კიხოტის და მამაცი ჯარისკაცის შვეიკის ერთგვარი ნაზავია. მისი ისტორიები - ნგრევის ისტორიებია. ისკანდერი აღწერს, თუ როგორ გაანადგურა საბჭოთა მთავრობამ მთიანი სოფლის კულტურა და როგორ აიძულებდა ის მთის მცხოვრებლებს ბარში დაშვებას. აქ, ამ ეთნიკურ ქვაბში ისინი აღარ იყვნენ საკუთარი სახლის მეპატრონეები. ამ ფონზე ქართველებთან კონფლიქტიც, როგორც ამ ისტორიის გარდაუვალი გაგრძელება, ისე წარმოიქმნა.
ხაშიგი ახალგაზრდა ინტელიგენციის წარმომადგენელია და მას აქ ყველა იცნობს. საუბრის დროს ის ხელებს აქტიურად იყენებს. ისეთმა ადამიანებმა როგორიც ის და უფლებადამცველი ბართალ კობახიაა, ბევრი გააკეთეს იმისთვის, რომ ომის შემდეგ აფხაზეთი გაურკვეველი გლეხური ილუზიების ტყვეობაში არ დარჩენილიყო. იზოლაციის მიუხედავად, ინტელექტუალებმა აქ სამყაროს მიმართ საოცარი გახსნილობა შეინარჩუნეს. ხაშიგის საყვარელი კაფე საგარეო საქმეთა სამინისტროსთან ახლოს მდებარეობს. ეს დაწესებულება ინფორმაციის გაცვლის მნიშვნელოვანი ადგილია. ვისაც სურს, რომ ინფორმირებული იყოს, ამ თურქულ ყავა-ხანაში ერთხელ მაინც უნდა შემოიხედოს. მას აქ ”აღმოსავლურ კაფეს” ეძახიან, რომელსაც ადრე ხშირად რესპუბლიკის პრეზიდენტი ბაღაფშიც სტუმრობდა ხოლმე. სუვერენიტეტის გამოცხადების შემდეგ ატმოსფერო უფრო მკაცრი გახდა, თუმცა უცხო თვალს ეს ყველაფერი ოჯახურ ზეიმზე, შორეული ნათესავების შეკრებას მოაგონებს. რა თქმა უნდა, ვიზუალი მატყუარაა. ბოროტი ხმები აქაც მრავლადაა და პრობლემებიც ჰყოფნით.
ჩახლართული ურთიერთობები
ქებას კამათი მოსდევს. ოპონენტები პრეზიდენტს იმაში ადანაშაულებენ, რომ მან მეზობლისთვის მადლობის თქმა იჩქარა და მადლიერების ნიშნად მას ზედმეტიც გადაუხადა. ნავთობის კონცერნ ”როსნეფტ”-ს აფხაზეთის რკინიგზა ხანგრძლივი გამოყენების უფლებით გადაეცა, გარდა ამისა მას ადგილობრივი ნავთობის საბადოების ექსკლუზიურ დამუშავებაზეც მისცეს ლიცენზია, თანაც ისე რომ ეკოლოგიური შედეგები არავის გაუთვალისწინებია, ამბობენ უკმაყოფილო ოპონენტები. აფხაზეთისთვის, რომელიც ტურიზმზეა დამოკიდებული და რუსეთის დოტაციისგან გათავისუფლება სურს, ეს გამორჩეულად მნიშვნელოვანი საკითხია. ყურადღების ცენტრში ასევე მოექცა სამხედრო ბაზების განთავსების ხელშეკრულებაც. რუსული არმია უსაფრთხოების გარანტორის როლშია და ამას ყველა პოლიტიკური მიმართულების წარმომადგენელი მიესალმება. ჩვენ ახლა შეგვიძლია მშვიდად ვიყოთ, აღარ გვეშინია და შენებას დავიწყებთ. ეს არ არის ცარიელი სიტყვები, თუმცა ამ საკითხს სწორედ ყოფილი პრემიერ-მინისტრი რაულ ხაჯიმბა აპროტესტებს. ბოლო საპრეზიდენტო არჩევნებზე ვლადიმერ პუტინმა ის დამოუკიდებელ ბაღაფშს ზედამხედველად დაუნიშნა. როგორც თავად ხაჯიმბა ხუმრობს, პროფესიით ის იურისტია, მაგრამ მოწოდებით ”კაგებეშნიკი.” ”არმია სახელმწიფოში სახელმწიფოს ქმნის” - ამბობს იგი და ეს არის სუვერენიტეტი, როდესაც რუსეთის შეიარაღებული ძალები არ იცავენ აფხაზური თამაშის წესებს? ეს კავკასიაა, ადგილი სადაც სიტუაცია ბოლომდეა დახლართული.
ეს წინააღმდეგობები ძირითად არ ცვლის საზოგადოებრივ პოზიციას: რუსეთი - გარანტიაა, უკან საქართველოსთან დაბრუნება კი არ მოხდება. ტაბუდადებულია ასევე 250 000 ქართველი დევნილის დაბრუნების თემაც და არა აქვს მნიშვნელობა საერთაშორისო საზოგადოება ამაზე რას იფიქრებს.
პოლიტიკა დღეს აქ მთავარი თემა არ არის. თავისუფალ ჭიდაობაში მსოფლიოს ჩემპიონი აფხაზი დენის ცარგუში გახდა, თანაც სწორედ საქართველოზე გამარჯვების 16 წლის თავზე. თავისუფლების მოედანზე გაზეთების გამყიდველი თავის თანამემამულეს აქებს. ამ ტრიუმფს ერთადერთი ფაქტი აფუჭებს, აღიარებს სპორტსმენი. მან ამ ბრძოლაში რუსეთის და არა აფხაზეთის სახელით გაიმარჯვა.
აფხაზები ხანგრძლივი დროის კატეგორიებით აზროვნებენ. იმით, რომ ათასწლიანი შესვენების შემდეგ ისინი კვლავ საკუთარ სახელმწიფოში ცხოვრობენ, მათი რწმენა კიდევ უფრო მყარდება და სჯერათ, რომ ბოლოს და ბოლოს ისტორია მათი ბუნებრივი მოკავშირე გახდა და ის ახლა მათ მხარესაა. რაც შეეხება ისტორიას, ის და არქეოლოგია აფხაზეთში სამეფო მეცნიერებათა რანგშია აყვანილი. წარსულის საკითხებზე ოთხი ინსტიტუტი მუშაობს. ისტორიის ცოდნა პოლიტიკური კარიერის შექმნაშიც ეხმარებათ. სერგეი შამბა - ერთ-ერთია იმ ბევრ პოლიტიკოსს შორის, რომელსაც არქეოლოგიაში სამეცნიერო ხარისხი აქვს. როდესაც იგი თავისი სამუშაო მაგიდიდან ერთ სამეცნიერო შრომას იღებს, რომელიც არქეოლოგიური და ნუმიზმატური კვლევების საფუძველზე ანტიკურ და შუა საუკუნეებში აფხაზეთის პოლიტიკურ და კულტურულ სიტუაციას ეძღვნება, მას თვალები უბრწყინდება. ატმოსფერო უფრო მსუბუქი ხდება. ”დამიჯერეთ, ჩვენ მრავალშრიანი საგარეო პოლიტიკის მომხრენი ვართ” - ამბობს ის დამშვიდობებისას. გამოსვლისას მინისტრთა საბჭოს დაცვის თანამშრომელი წამით შემხედავს. ის ”ჩეგემსკაია პრავდა”-ს კითხულობს - ხაშიგის ოპოზიციურ გაზეთს. სოხუმში, მოსკოვისგან განსხვავებით სხვა ნიავი უბერავს.
ორიგინალი
Click Here to Read More..
ეს ახალი სახელმწიფო წარმონაქმნი, რომელსაც ადგილობრივ ენაზე ”აფსნი” ჰქვია, უკვე დიდი ხანია, რაც სახელმწიფოთა საერთაშორისო სისტემის სუბიექტია. ერთი წლის წინ საქართველოსგან გამოყოფილ ამ მზიან სანაპირო ტერიტორიას რუსეთმა დამოუკიდებლობა აჩუქა. რუსეთის მაგალითს სასწრაფოდ მიბაძა ნიკარაგუამ. დიდ ხანს არ უფიქრია არც მოძრაობა ”ჰამასს” ღაზას სექტორში. ბოლოს მანდარინის რესპუბლიკას ვენესუელას ლიდერი უგო ჩავესიც მიესალმა. ამგვარად აღიარებების რიცხვი იზრდება, მაგრამ ამას დიდი სარგებლობა არ მოაქვს. შამბა აღიარებს, რომ მეზობლებთან საზღვაო ურთიერთობა ფაქტობრივად არა აქვთ.
საგარეო საქმეთა სამინისტრო მინისტრთა საბჭოს შენობის ფლიგელშია განთავსებული და ერთ სართულზე მხოლოდ რამდენიმე ოთახი უკავია. ახალგაზრდა სახელმწიფო თავს არ აძლევს ფუფუნების უფლებას. ღარიბი ინტერიერი აქ საბჭოთა დაწესებულებიდან შემორჩა. ასეთია, აგერ უკვე 17 წლის განმავლობაში, საკუთარი სურვილით სუვერენული სახელმწიფოების შემადგენლობიდან გარიცხვის ფასი. 1992-1993 წლების საქართველოსთან ომის შემდეგ, ისტორიამ მოულოდნელი მანევრი გააკეთა და ლამაზი ბუნებით განებივრებული სანაპირო ზოლის ცხოვრება განსხვავებულად წარიმართა.
ყველაფრის მიუხედავად აფსნის სახელმწიფომ თავისთვის პარალელური სამყარო შექმნა, რომლის არსებობაზეც საერთაშორისო თანამეგობრობის სხვა სახელმწიფოებისთვის ცოტა რამ თუა ცნობილი. არაღიარებული ხალხების და ერების ორგანიზაციის (ახეო) საშუალებით, აფხაზეთმა გარე სამყაროსთან კონტაქტი დაამყარა. გაერო-ს მსგავსად ”არაღიარებული ხალხების და ერების ორგანიზაცია”-ს თავისი გენერალური მდივანი და უშიშროების საბჭო აქვს. ისეთი წარმონაქმნების, როგორებიცაა რეჰობოტ ბასტერი ნამიბიიდან, დენეს სახელმწმიფო მდინარე ბუფალოს სანაპიროდან, ლაოსის ხმონის ან პაკისტანისა და ქაშმირის საზღვარს შორის მდებარე გილგიტ-ბალტისტანის საგარეო პოლიტიკაზე პასუხისმგებელ წარმომადგენელთა შეხვედრები პლენარულ სხდომებზე რეგულარულად იმართება. შამბას მოადგილე მაქსიმ ღვინჯია ახეო-ს ერთ-ერთი თანადამფუძნებელია.
სახიფათო მფარველი
ამ სახელმწიფოს დაბადებას რუსეთმა შეუწყო ხელი და მისი გარანტია, რაც ასევე გარკვეულ რისკებთანაა დაკავშირებული. წვეთოვანზე მიერთებული დამოუკიდებელი სახელმწიფოდან პროტექტორატად გადაქცევამდე მოკლე მანძილია. იმავდროულად, აფხაზეთის და მისი დამცველი ქვეყნის საერთო ისტორია სულაც არ ჰგავს იღბლიანი შეყვარებულების ურთიერთობას. მე-19 საუკუნეში კავკასიაში ომის შემდეგ, ასობით-ათასი აფხაზი თურქეთში გაიქცა. ისინი რუს კოლონიზატორებს გაურბოდნენ. დღეს სოხუმი ამ ადამინების შთამომავლებთან მუშაობს. ომის კვალი ქალაქის პანორამას დღემდე განსაზღვრავს, თუმცა რეპატრიაციის დაწესებულება, რომელიც სახაროვის ქუჩაზე მდებარეობს აღდგენილია.
შენობის თეთრ ფასადს კარგად გაპრიალებული აბრა ამშვენებს, მის თავზე კი აფხაზეთის დროშა ფრიალებს. ”ბევრი ჩვენი თანამემამულე თურქეთიდან ინტერესს ამჟღავნებს და შეკითხვებიც აქვს” - ჰყვება დენისი, რომელიც 17 წლის წინ დიასპორას გამოეყო და რესპუბლიკის დამოუკიდებლობისთვის ომში მოხალისედ ჩაერთო. ცოტა თუ ბედავს თავისი წინაპრების მიწაზე დაბრუნებას. დენისს მიაჩნია, რომ უმრავლესობას აფხაზეთის ეკონომიკური ჩამორჩენილობა და გაურკვეველი პოლიტიკური მომავალი აშინებს. შესაძლოა არ სურთ აქ დარჩენა, მაგრამ ინვესტორები მაინც გახდნენ, იმისთვის რომ რუსული კაპიტალი დააბალანსონ, რომელიც ყოფილ საბჭოთა სანაპიროს სიამოვნებით შეისყიდის. აფხაზები არ ივიწყებენ პუტინის უხეშ ხუმრობას, რომლის არსიც ასეთი იყო: დასავლეთი თქვენს იგნორირებას ახდენს, ჩვენ აქ ყველაფერს ვიყიდით, ხოლო ისინი როცა გაიღვიძებენ, ჩვენ მათ ყველაფერს გაცილებით ძვირად მივყიდით. მადლობა პუტინს გულწრფელობისთვის, მაგრამ ჩვენთვის ეს სახუმარო საქმე არ არის, ამბობს ”ჩეგემსკაია პრავდა”-ს მთავარი რედაქტორი ინალ ხაშიგი.
”უცხოელებს აქ უძრავი ქონების ყიდვა ჯერ არ შეუძლიათ. ჩვენ რუსეთის მადლიერები ვართ, რომ მხარი დაგვიჭირეს, თუმცა იყო კი ეს მხარდაჭერა უანგარო?” - კითხულობს ხაშიგი - ”ჯერ-ჯერობით ჩვენი ინტერესები ეთმანეთს ემთხვევა, თუმცა რუსეთთან ურთიერთობები იურიდიულად რაც შეიძლება სწრაფად უნდა გაფორმდეს. ვინ იცის რუსეთი ჩვენს დამოუკიდებლობას როგორ მოეპყრობა?”
ჩეგემს, რომლის სახელიც გაზეთს ჰქვია, ვერც ერთ რუკაზე ვერ იპოვით. მწერალმა ფაზილ ისკანდერმა პატარა მთიანი სოფლის ჩეგემის მკვიდრი სანდროს ისტორია მეოცე საუკუნის თანამედროვე აფხაზურ ეპოსად აქცია. სანდრო - სოფლის გმირი - დონ-კიხოტის და მამაცი ჯარისკაცის შვეიკის ერთგვარი ნაზავია. მისი ისტორიები - ნგრევის ისტორიებია. ისკანდერი აღწერს, თუ როგორ გაანადგურა საბჭოთა მთავრობამ მთიანი სოფლის კულტურა და როგორ აიძულებდა ის მთის მცხოვრებლებს ბარში დაშვებას. აქ, ამ ეთნიკურ ქვაბში ისინი აღარ იყვნენ საკუთარი სახლის მეპატრონეები. ამ ფონზე ქართველებთან კონფლიქტიც, როგორც ამ ისტორიის გარდაუვალი გაგრძელება, ისე წარმოიქმნა.
ხაშიგი ახალგაზრდა ინტელიგენციის წარმომადგენელია და მას აქ ყველა იცნობს. საუბრის დროს ის ხელებს აქტიურად იყენებს. ისეთმა ადამიანებმა როგორიც ის და უფლებადამცველი ბართალ კობახიაა, ბევრი გააკეთეს იმისთვის, რომ ომის შემდეგ აფხაზეთი გაურკვეველი გლეხური ილუზიების ტყვეობაში არ დარჩენილიყო. იზოლაციის მიუხედავად, ინტელექტუალებმა აქ სამყაროს მიმართ საოცარი გახსნილობა შეინარჩუნეს. ხაშიგის საყვარელი კაფე საგარეო საქმეთა სამინისტროსთან ახლოს მდებარეობს. ეს დაწესებულება ინფორმაციის გაცვლის მნიშვნელოვანი ადგილია. ვისაც სურს, რომ ინფორმირებული იყოს, ამ თურქულ ყავა-ხანაში ერთხელ მაინც უნდა შემოიხედოს. მას აქ ”აღმოსავლურ კაფეს” ეძახიან, რომელსაც ადრე ხშირად რესპუბლიკის პრეზიდენტი ბაღაფშიც სტუმრობდა ხოლმე. სუვერენიტეტის გამოცხადების შემდეგ ატმოსფერო უფრო მკაცრი გახდა, თუმცა უცხო თვალს ეს ყველაფერი ოჯახურ ზეიმზე, შორეული ნათესავების შეკრებას მოაგონებს. რა თქმა უნდა, ვიზუალი მატყუარაა. ბოროტი ხმები აქაც მრავლადაა და პრობლემებიც ჰყოფნით.
ჩახლართული ურთიერთობები
ქებას კამათი მოსდევს. ოპონენტები პრეზიდენტს იმაში ადანაშაულებენ, რომ მან მეზობლისთვის მადლობის თქმა იჩქარა და მადლიერების ნიშნად მას ზედმეტიც გადაუხადა. ნავთობის კონცერნ ”როსნეფტ”-ს აფხაზეთის რკინიგზა ხანგრძლივი გამოყენების უფლებით გადაეცა, გარდა ამისა მას ადგილობრივი ნავთობის საბადოების ექსკლუზიურ დამუშავებაზეც მისცეს ლიცენზია, თანაც ისე რომ ეკოლოგიური შედეგები არავის გაუთვალისწინებია, ამბობენ უკმაყოფილო ოპონენტები. აფხაზეთისთვის, რომელიც ტურიზმზეა დამოკიდებული და რუსეთის დოტაციისგან გათავისუფლება სურს, ეს გამორჩეულად მნიშვნელოვანი საკითხია. ყურადღების ცენტრში ასევე მოექცა სამხედრო ბაზების განთავსების ხელშეკრულებაც. რუსული არმია უსაფრთხოების გარანტორის როლშია და ამას ყველა პოლიტიკური მიმართულების წარმომადგენელი მიესალმება. ჩვენ ახლა შეგვიძლია მშვიდად ვიყოთ, აღარ გვეშინია და შენებას დავიწყებთ. ეს არ არის ცარიელი სიტყვები, თუმცა ამ საკითხს სწორედ ყოფილი პრემიერ-მინისტრი რაულ ხაჯიმბა აპროტესტებს. ბოლო საპრეზიდენტო არჩევნებზე ვლადიმერ პუტინმა ის დამოუკიდებელ ბაღაფშს ზედამხედველად დაუნიშნა. როგორც თავად ხაჯიმბა ხუმრობს, პროფესიით ის იურისტია, მაგრამ მოწოდებით ”კაგებეშნიკი.” ”არმია სახელმწიფოში სახელმწიფოს ქმნის” - ამბობს იგი და ეს არის სუვერენიტეტი, როდესაც რუსეთის შეიარაღებული ძალები არ იცავენ აფხაზური თამაშის წესებს? ეს კავკასიაა, ადგილი სადაც სიტუაცია ბოლომდეა დახლართული.
ეს წინააღმდეგობები ძირითად არ ცვლის საზოგადოებრივ პოზიციას: რუსეთი - გარანტიაა, უკან საქართველოსთან დაბრუნება კი არ მოხდება. ტაბუდადებულია ასევე 250 000 ქართველი დევნილის დაბრუნების თემაც და არა აქვს მნიშვნელობა საერთაშორისო საზოგადოება ამაზე რას იფიქრებს.
პოლიტიკა დღეს აქ მთავარი თემა არ არის. თავისუფალ ჭიდაობაში მსოფლიოს ჩემპიონი აფხაზი დენის ცარგუში გახდა, თანაც სწორედ საქართველოზე გამარჯვების 16 წლის თავზე. თავისუფლების მოედანზე გაზეთების გამყიდველი თავის თანამემამულეს აქებს. ამ ტრიუმფს ერთადერთი ფაქტი აფუჭებს, აღიარებს სპორტსმენი. მან ამ ბრძოლაში რუსეთის და არა აფხაზეთის სახელით გაიმარჯვა.
აფხაზები ხანგრძლივი დროის კატეგორიებით აზროვნებენ. იმით, რომ ათასწლიანი შესვენების შემდეგ ისინი კვლავ საკუთარ სახელმწიფოში ცხოვრობენ, მათი რწმენა კიდევ უფრო მყარდება და სჯერათ, რომ ბოლოს და ბოლოს ისტორია მათი ბუნებრივი მოკავშირე გახდა და ის ახლა მათ მხარესაა. რაც შეეხება ისტორიას, ის და არქეოლოგია აფხაზეთში სამეფო მეცნიერებათა რანგშია აყვანილი. წარსულის საკითხებზე ოთხი ინსტიტუტი მუშაობს. ისტორიის ცოდნა პოლიტიკური კარიერის შექმნაშიც ეხმარებათ. სერგეი შამბა - ერთ-ერთია იმ ბევრ პოლიტიკოსს შორის, რომელსაც არქეოლოგიაში სამეცნიერო ხარისხი აქვს. როდესაც იგი თავისი სამუშაო მაგიდიდან ერთ სამეცნიერო შრომას იღებს, რომელიც არქეოლოგიური და ნუმიზმატური კვლევების საფუძველზე ანტიკურ და შუა საუკუნეებში აფხაზეთის პოლიტიკურ და კულტურულ სიტუაციას ეძღვნება, მას თვალები უბრწყინდება. ატმოსფერო უფრო მსუბუქი ხდება. ”დამიჯერეთ, ჩვენ მრავალშრიანი საგარეო პოლიტიკის მომხრენი ვართ” - ამბობს ის დამშვიდობებისას. გამოსვლისას მინისტრთა საბჭოს დაცვის თანამშრომელი წამით შემხედავს. ის ”ჩეგემსკაია პრავდა”-ს კითხულობს - ხაშიგის ოპოზიციურ გაზეთს. სოხუმში, მოსკოვისგან განსხვავებით სხვა ნიავი უბერავს.
ორიგინალი
Subscribe to:
Posts (Atom)